Να καταργηθεί ο ΦΠΑ στα οπωροκηπευτικά (13%) ζητούν οι παραγωγοί λαϊκών αγορών, ώστε να μειωθούν οι τιμές και να μπορούν να τα αγοράζουν οι καταναλωτές, οι οποίοι δεν έχουν αγοραστική δύναμη, με αποτέλεσμα να αγοράζουν τα απαραίτητα και να προσαρμόζουν τις αγορές τους στις διαθέσιμες τιμές και ποσότητες.
Ο Απόστολος Τσακανίκας πρόεδρος των παραγωγών Λαϊκών Αγορών Ν. Μαγνησίας και της Ομοσπονδίας Λαϊκών Αγορών Θεσσαλίας, μίλησε στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και τον Ηλία Κουτσερή, για τις προκλήσεις των υψηλών θερμοκρασιών, την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, τις τιμές των προϊόντων και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί.
Αναφερόμενος στις συνθήκες εργασίας στις λαϊκές αγοράς, ο πρόεδρος του κλάδου ανέφερε ότι είναι δύσκολες, ειδικά με τις υψηλές θερμοκρασίες, αλλά οι παραγωγοί συνεχίζουν να διαθέτουν τα προϊόντα τους.
Σε σχέση με την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, ανέφερε ότι υπάρχει “αγοραστική κινητικότητα” (ο κόσμος πηγαίνει στις αγορές), αλλά όχι “αγοραστική δύναμη” (δεν ψωνίζει όσα θα ήθελε). Οι καταναλωτές αγοράζουν τα απαραίτητα και προσαρμόζουν τις αγορές τους στις διαθέσιμες τιμές και ποσότητες.
Φθηνότερες οι λαϊκές αγορές
Σύμφωνα με τον κ. Τσακανίκα, οι λαϊκές αγορές παραμένουν φθηνότερες από άλλα σημεία πώλησης οπωροκηπευτικών (όπως τα σούπερ μάρκετ).
Αυτό οφείλεται στην αμεσότητα του παραγωγού με τον καταναλωτή, που περιορίζει τους μεσάζοντες και τις αυξήσεις τιμών. Ακόμη και οι έμποροι στις λαϊκές προσφέρουν καλύτερες τιμές, εξήγησε.
Ο πρόεδρος των παραγωγών τόνισε ότι σε αντίθεση με τα πολυκαταστήματα που μπορεί να χρησιμοποιούν ένα προϊόν ως “κράχτη”, οι λαϊκές αγορές προσφέρουν μεγαλύτερη ποικιλία ποιότητας και τιμών, από πάγκο σε πάγκο, δίνοντας στον καταναλωτή τη δυνατότητα επιλογής.
Προβλήματα κοστολόγησης και ΦΠΑ
Οι τιμές των οπωροκηπευτικών είναι ασταθείς σαν “καρδιογράφημα”. Το Πάσχα οι ντομάτες είχαν φτάσεις στα 4 € και ο παραγωγός μπορεί να μην έπαιρνε ούτε 2 €, γιατί μόνο ο ΦΠΑ είναι 0,50 €.
Ένα μείζον πρόβλημα, ανέφερε ο κ. Τσακανίκας, είναι ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) 13% στα οπωροκηπευτικά, ο οποίος, κατά τους παραγωγούς, πρέπει να καταργηθεί για να μειωθούν οι τιμές στον καταναλωτή.
Ο πρόεδρος του κλάδου είπε ότι οι παραγωγοί δεν εισπράττουν ΦΠΑ με τον ίδιο τρόπο που το κάνουν άλλες επιχειρήσεις και δεν μπορούν να υπολογίσουν με ακρίβεια το τελικό κόστος παραγωγής λόγω της μεγάλης χρονικής διάρκειας της συγκομιδής και της ευπάθειας των προϊόντων.
Η πώληση γίνεται καθαρά βάσει προσφοράς και ζήτησης. Οι παραγωγοί είναι αναγκασμένοι να πουλήσουν την παραγωγή τους, μειώνοντας τις τιμές για να είναι ανταγωνιστικοί, τόνισε.
Ο κ. Τσακανίκας ανέφερε ότι το υψηλό κόστος παραγωγής (ρεύμα, πετρέλαιο, αγροεφόδια) επιβαρύνει σημαντικά τους παραγωγούς και αναφέρθηκε στο παράδειγμα της Κύπρου, όπου ο ΦΠΑ στα οπωροκηπευτικά έχει μηδενιστεί από τον Οκτώβριο του 2023, κάτι που έχει ζητηθεί και στην Ελλάδα χωρίς αποτέλεσμα.
Επιπτώσεις στην παραγωγή και το επάγγελμα
Η μείωση του κόστους παραγωγής θα επέτρεπε την αύξηση των καλλιεργειών, τόνισε ο πρόεδρος, καθώς σήμερα από 5-6 χιλιάδες ρίζες ντομάτες, τώρα βάζουν 1.000.
Σύμφωνα με τον κ. Τσακανίκα, παρατηρείται αποχώρηση παραγωγών από το επάγγελμα, ιδίως νέων, οι οποίοι στρέφονται σε άλλες δουλειές (π.χ., σε εργοστάσια), απειλώντας τη βιωσιμότητα των λαϊκών αγορών.
Τέλος, αναφέρθηκε στην ποιότητα των προϊόντων, τονίζοντας ότι οι παραγωγοί των λαϊκών αγορών εστιάζουν στην ποιοτική παραγωγή.
Τα ευπαθή προϊόντα δεν μπορούν να διατηρηθούν, με αποτέλεσμα όσα μένουν από την προηγούμενη μέρα να πωλούνται φθηνότερα λόγω υποβάθμισης ποιότητας.
Ο κ. Τσανακίνας είπε ότι διαχωρίζουν τα δικά τους προϊόντα από “long life” ντομάτες (Ολλανδίας), οι οποίες είναι σκληρές και άγευστες, και από “semi-long life” (Κρήτης), που έχουν καλύτερη διατηρησιμότητα αλλά διαφέρουν ποιοτικά.
