Ο αλγόριθμος των σόσιαλ μίντια κρατάει τα κλειδιά του περιεχομένου της επικοινωνίας και της ενημέρωσης πλέον, επιλέγοντας ποια θέματα θα προβληθούν και ποια όχι, κινούμενος στο τρίπτυχο διχασμός, συναίσθημα και εκλαΐκευση θεμάτων.
Η αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Φ. Κουντούρη στο πλαίσιο του νέου της βιβλίου «Πολιτική και Επικοινωνία στην Γ΄ Ελληνική Δημοκρατία» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Gutenberg, μίλησε στο Ράδιο ΕΝΑ και τον Δημήτρη Καρεκλίδη, για τη σημαντικότητα της πολιτικής και της επικοινωνίας για την ίδια τη δημοκρατία. Όπως είπε στόχος της ήταν να δει τους μετασχηματισμούς της πολιτικής επικοινωνίας μέσα στα τελευταία 50 χρόνια, γιατί αυτό που προσπαθεί να πει το βιβλίο για τα ερωτήματα για την πολιτική και την ποιότητα της δημοκρατίας την επιρροή και τον έλεγχο, είναι τελικά ερωτήματα που έχουν διατυπωθεί, εδώ και πολλά χρόνια, πολλές δεκαετίες και συγκεκριμένα από την πρώτη εφημερίδα.
Είναι μια συζήτηση που γίνεται εδώ και χρόνια και το επίκεντρο του βιβλίου είναι η Ελλάδα της μεταπολίτευσης. Πρόκειται για μια συζήτηση για τους μετασχηματισμούς και τις μεγάλες τομές πολιτικής και επικοινωνίας στην Ελλάδα από τη δεκαετία του 1980 και μετά και μια αφήγηση για το πώς από το 80 και την κυριαρχία του έντυπου τύπου, διεμβολίζει αυτή τη σχέση η ιδιωτική τηλεόραση στα τέλη της δεκαετίας του 80. Για το πώς το σκάνδαλο Κοσκωτά στα τέλη της δεκαετίας δημιούργησε κρίση στις σχέσεις της πολιτικής και των εκδοτών, το πώς μπαίνουν στη συνέχεια στην τηλεόραση οι εκδότες και διογκώνεται η ισχύς των ιδιωτικών ομίλων. Αργότερα στη δεκαετία του 2000 υπάρχει ένα μιντιακό σύστημα εξουσίας που δημιουργεί πολύ στενές σχέσεις αλληλεξάρτησης και στη συνέχεια η αφήγηση βλέπει πώς έχουμε ένα πολιτικό σεισμό το 2012 και έναν μιντιακό σεισμό στη δεκαετία της κρίσης το 2010, όταν οι μεγάλοι εκδοτικοί όμιλοι καταρρέουν και υπάρχει «μετανάστευση» του κόσμου στο διαδίκτυο και από το 2015 ξεκινάει η συζήτηση για τα σόσιαλ μίντια.
«Οι εκδότες ήλεγχαν την παραγωγή του πολιτικού περιεχομένου και τη δημόσια συζήτηση και έχουμε περάσει σήμερα στα σόσιαλ μίντια που δεν ελέγχουν την παραγωγή του περιεχομένου, αλλά τη διανομή του. Έρχονται και ελέγχουν την ορατότητα του πολιτικού λόγου ή της παραγωγής περιεχομένου, και είναι ένας χώρος όπου ο καθένας μπορεί με μια άμεση κα αδιαμεσολάβητη σχέση με το κοινό να δείξει το πρόγραμμά του, τις προτάσεις του και να θέσει την ατζέντα, αλλά το θέμα είναι πως οι ιδιωτικές πλατφόρμες ελέγχουν τη δημόσια σφαίρα και με όρους που δεν μας είναι ξεκάθαροι. Το ποιος φαίνεται ποιος δεν φαίνεται ποιο είναι το πολιτικό πρόγραμμα που θα αναδειχθεί δεν είναι εμφανές και ελέγχεται από τον αλγόριθμο. Το συναίσθημα είναι κάτι που ενδιαφέρει τον αλγόριθμο, όπως και το διχαστικό και το πιο εκλαϊκευμένο περιεχόμενο».
Όπως υποστήριξε η πόλωση ή η τοξικότητα στον δημόσιο λόγο αποτελεί μια συγκεκριμένη στρατηγική που υπάρχει από παλιά. Τη δεκαετία του 80 αποτέλεσε μια στρατηγική διαίρεσης μεταξύ δεξιάς και αντιδεξιάς και πως η πόλωση αργότερα έγινε ένα αφήγημα εκσυγχρονισμού απέναντι σε ένα αφήγημα μιας λαϊκής δεξιάς και είναι σταθερό χαρακτηριστικό της πολιτικής στρατηγικής και της δημοκρατίας για την αντιπαράθεση. Κάποια στιγμή η πόλωση μπορεί οδηγήσει στη στρατηγική μίσους και βρίσκεται ένας χώρος να εκφραστεί η οργή ανώνυμα και να καταστεί τοξική.
Υπάρχουν στιγμές όπου η κοινωνική πόλωση στην Ελλάδα ήταν παρά πολύ έντονη όπως το 2010 και τοξικού πολιτικού περιβάλλοντος και τώρα γίνεται με έναν τρόπο που έχει μεγαλύτερη διάχυση και είναι εύκολο να πολλαπλασιαστεί.
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης: Γιώργος Στεργίου
