Το πετρόχτιστο χωριό της Μαγνησίας με το «Αλωνάκι»

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ

Στα 4 χλμ. από την πόλη του Βόλου, στο βόρειο-ανατολικό άκρο του νομού Μαγνησίας, στα όρια μεταξύ Πηλίου- Μαυροβουνίου και σε απόσταση αναπνοής από τη θάλασσα, βρίσκεται ένα από τα λιγότερο γνωστά αλλά εξίσου μαγευτικά χωριά του Πηλίου, το υπέροχο Κεραμίδι. Ένα γραφικότατο μέρος, με το Αιγαίο να απλώνεται στα πόδια του και τη Χαλκιδική να διακρίνεται στο βάθος του ορίζοντα, συνδυάζει μοναδικά το βουνό (υψόμετρο 300 μ.) με τη θάλασσα (απόσταση 5 χλμ.).Το Κεραμίδι είναι παλαιό χωριό, με 700 περίπου μόνιμους κατοίκους, που το καλοκαίρι διπλασιάζονται με τους επισκέπτες, αποτελεί μαζί με το κοντινό χωριό Βένετο, την μια από τις τέσσερις εναπομείναντες κοινότητες του νομού Μαγνησίας. Στα παλαιότερα σπίτια του διακρίνουμε υλικά ­αρχαίων ναών ενσωματωμένα στην κατασκευή. Η καρδιά του χωριού χτυπά στην πλατεία Λέοντος Μελά -γνωστή κατά τους παλιούς και ως «Αλωνάκι»-, με τα πανύψηλα πλατάνια και τα τριγύρω μαγαζάκια.

Τα παραδοσιακά ταβερ­νάκια-καφενέδες λειτουργούν χειμώνα-καλοκαίρι και βγάζουν τα τραπεζάκια τους ολόγυρα της πλατείας όταν ο καιρός το επιτρέπει. Ακριβώς δίπλα, βρίσκεται ο ναός του Αγίου Γεωργίου, ρυθμού βασιλικής, με χαγιάτι γύρω-γύρω, σκεπή από πλάκα και χρονολογία θεμελίωσης το 1787, και το κτίριο του σχολείου με το λιθόστρωτο προαύλιο τα λυγερά κυπαρίσσια και την υπέροχη θέα, από εκεί μπορείς να δεις σχεδόν όλο το Αιγαίο. Σε μικρή απόσταση από την πλατεία, φτάνετε στο μικρό, αλλά ενδιαφέρον Εκκλησιαστικό Μουσείο. Ακολουθώντας τα καλντερίμια που ξεκινούν ακτινωτά από το κέντρο του χωριού, θα περιηγηθείτε για λίγο στις παραδοσιακές γειτονιές. Μια βόλτα άκρως ενδιαφέρουσα, καθώς το χωριό διατηρεί την οικιστική του ταυτό­τη­­τα και δεν έχει μεταμορφωθεί σε του­ρι­στικό προορισμό. Οι γιαγιάδες συνηθί­ζουν ακόμη να βγάζουν τις καρέκλες στο πλακόστρωτο για κουβεντούλα με τη ­γειτόνισσα, ενώ τα παιδιά, μένουν ως αργά στα σοκάκια χαλώντας τον κόσμο με τις φωνές τους.

Σε απόσταση 5 χλμ. από το χωριό, τον επισκέπτη περιμένουν τρεις συναρπαστικές θαλασσινές αγκαλιές στις οποίες υπάρχουν και οι αντίστοιχοι οικισμοί. Το υπέροχο Καμάρι με τα μεγάλα πλατάνια και το δροσερό ρεματάκι. Σε κοντινή απόσταση από το Καμάρι βρίσκεται η Αγριελιά με το αλιευτικό της καταφύγιο. Στη διαδρομή από το Κεραμίδι προς το Καμάρι, στρίβοντας αριστερά προς Αγιόκαμπο, ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να επισκεφτεί τον Αη-Γιάννη, μια υπέροχη παραλία πνιγμένη στο βότσαλο. Το Βένετο βρίσκεται νοτιότερα του Κεραμιδίου και είναι πλέον προσβάσιμο με ασφάλτινο δρόμο (13 χλμ.) από σηματοδοτούμενη διασταύρωση στη μέση της διαδρομής Κανάλια – Κεραμίδι. Μια συναρπαστική διαδρομή στην ευρύτερη περιοχή μπορείτε να αναζητήσετε στον παρακάτω σύνδεσμο, Κενταύριες διαδρομές.

Ιστορικά στοιχεία

Σύμφωνα με κάποιους μελετητές το χωριό έχει ιστορία 3 περίπου αιώνων και κατ’ άλλους μεγαλύτερη. Κάτι στο οποίο όλοι συμφωνούν είναι η αιτία σύστασής του, που δεν ήταν άλλη από τις πιέσεις και τους διωγμούς των Τούρκων προς τον τοπικό πληθυσμό. Εξ αιτίας αυτών, οι καταδυναστευόμενες οικογένειες των γειτονικών χωριών, όσο και κάθε λογής παράνομοι και φυγάδες, εύρισκαν στο απόκεντρο τούτο μέρος καταφύγιο, καθώς το παρθένο δάσος τους παρείχε ασφαλή κάλυψη. Με το πέρασμα του χρόνου αυτό το καταφύγιο εξελίχθηκε σε μόνιμο οικισμό, καταυθάνοντας επίσης και κάτοικοι κάποιων άλλων γειτονικών χωριών του κάμπου, εκδιωχθέντων από τις αρχές λόγω της δολοφονίας ενός σημαίνοντος Τούρκου άρχοντα. 

 

Η ονομασία του χωριού πιθανόν να προέρχεται από το πλινθόκτιστο υλικό (“κεραμίδι”) των πρώτων κατοικιών. Αυτές βρίσκονταν ανατολικότερα του σημερινού χωριού και σε μακρινές μεταξύ τους αποστάσεις για να μη γίνονται αντιληπτές από τις Τούρκικες αρχές. Η άποψη αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι σε πολλά σημεία της περιοχής βρέθηκαν πολλοί τάφοι και θεμέλια οικισμών.

 

Τα ευρύματα αυτά ο Αρ.Παπαχατζόπουλος, σε μια μακρά λαογραφική του μελέτη (“Θεσσαλικά χρονικά”, 1931), τα αποδίδει στην από τον Ηρόδοτο αναφερομάνη πολιτεία Κασθαναία, την οποία φαντάζεται ότι κατείχε μεγάλη έκταση και ήταν κτισμένη κατά συνοικισμούς. Αυτό χωρίς να αποκλείεται, εντούτοις (μερικώς τουλάχιστον) αμφισβητείται, γιατί η Κασθαναία από τον Ηρόδοτο αναφερομένη ως πόλη, από δε το Στράβωνα ως κωμόπολη, θα έπρεπε να περιέχεται ή να βρίσκεται κοντά στο διασωθέν φρούριο, το λεγόμενο “Κάστρο”. Αυτό βρίσκεται στο λόφο της παραλίας Αη-Γιάννης και θεωρείται των Μακεδονικών ή Ελληνιστικών χρόνων. Σύμφωνα όμως με τον Γ.Κορδάτο (“Ιστορία της επαρχίας Βόλου και Αγιάς”), η κάπως μακρινή απόσταση αυτών των ευρυμάτων από το “Κάστρο”, τοποθετεί την αρχαία πόλη Κασθαναία αρκετά παρακάτω, προς την περιοχή της Παλαιάς Μιτζέλας (πλησίον του γειτονικού χωριού Πουρίου). Υπάρχουν επίσης και γραπτές μαρτυρίες για ονομασία “Φερραί – Κεραμίδι” (1515), όπου το Κεραμίδι μάλλον θεωρούνταν “κισλάς”, δηλαδή βοσκοτόπι των τσελιγγάδων του Βελεστίνου.

 

Κεραμίδι και αρχαία Κασθαναία
Μας λέει o Ν. Γεωργιάδης στην «Θεσσαλία του (1894) »… To Kεραμίδιον, κατοικούμενον υπό 1000 περίπου κατοίκων, ων η κυριωτέρα ενασχόλησις είνε η καλλιέργεια των κτημάτων και η κτηνοτροφία. Σύκα δε και κουκούλια και οίνος και βούτυρον είνε τα προϊόντα αυτού. Εις τους τοίχους των οικιών του χωριού ανευρίσκονται ενεπίγραφοι επιτύμβιοι λίθοι μετακομισθεντες ενταύθα εκ των ολίγων απωτέρω του χωρίου κειμένων ελληνικών ερειπίων, άτινα, συνιστάμενα εκ μεγάλων και ουχί λίαν κανονικών λίθων, εκτείνονται από της παραλίας μέχρι υπερκειμένου λόφου, εν ω ευρίσκονται τα ερείπια της αρχαίας ακροπόλεως. Και παρά μεν την θάλασσαν υποσκαπτόμενοι οι βράχοι υπό των κυμάτων συγκαταρρεουσι με τα επ΄αυτών ιδρυμένα τείχη ενώ αλλαχού υψούνται εις ικανόν ύψος τα λείψανα των αρχαίων τειχών, και μόνον κατα το δυτικόν μέρος, ένθα ο λόφος κατέρχεται αποτόμως επί χαράδρας, ελλεἰπει η τεχνιτή οχύρωσις. Η παρά την θάλασσαν ύπαρξις της αρχαίας αυτής ακροπόλεως φαίνεται αναιρούσα την ανωτέρω εκφρασθείσαν ιδέαν, ότι ουδέποτε αυτά ιδρύονται επί παραλίας. Ενταύθα όμως η αγρία και απότομος παραλία του Πηλίου είναι το ισχυρώτατον φυσικόν οχύρωμα κατά των εκ της θαλάσσης επιδρομών είναι δε τα ερείπια ταύτα,…, της αρχαίας πόλεως Κασθαναίης, της οποίας το όνομα παρέμειεν εις την τουρκικήν ονομασίαν του παρακείμενου χωρίου Σκλήθρου, καλουμένου τουρκιστί Κεστενέ-κιόϊ, ό εστί χωρίον τη Κασθαναίης”
Ο Ηρόδοτος μας λέει πως ο στόλος των Περσών κατεβαίνοντας παράλληλα προς την ηπειρωτική Ελλάδα στα 480 π.X. έφτασε στην ακτή του Πηλίου, όπου και αγκυροβόλησε στα ανοιχτά της Μαγνησίας, ανάμεσα στην Κασθαναία και στο ακρωτήριο Σηπιάδα. Αλλά η ακτή αυτή ήταν απροστάτευτη από τις καιρικές συνθήκες και μια σφοδρή καταιγίδα που κράτησε τρεις ημέρες είχε ως αποτέλεσμα να καταστραφούν, σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, 400 περσικά πλοία. Η καταστροφή αυτή και η ναυμαχία του Αρτεμισίου που διεξήχθη παράλληλα με τη μάχη των Θερμοπυλών, λίγο αργότερα, ήταν τα πρελούδια της ναυμαχίας της Σαλαμίνας.

Πηγή:  https://keramidi-magnisias.gr/

Εγγραφείτε στην ομάδα Magnesianews στο Viber για να λαμβάνετε ενημερώσεις.
Ακολουθήστε τη ροή Magnesianews στο Google News και μείνετε σε επαφή με ότι συμβαίνει.
Γίνετε μέλος στο κανάλι Magnesianews στο Messenger για όλες τις τελευταίες ειδήσεις.