Αυξημένες πιθανότητες επιστροφής στην ανάκαμψη το β’ εξάμηνο του 2016, υπό συγκεκριμένες, όμως, προϋποθέσεις, βλέπει η Τράπεζα της Ελλάδος, τονίζοντας ότι η πορεία της οικονομίας συνδέεται άρρηκτα με το ρυθμό υλοποιήσης των μεταρρυθμίσεων που προβλέπονται στη συμφωνία. Πάντως για το το α’ εξάμηνο προβλέπει ύφεση.
Το «μικρό μέρος» της προσαρμογής που απομένει δεν πρέπει να γίνει με αύξηση φόρων και εισφορών, σημειώνει ο διοικητής της ΤτΕ Γιάννης Στουρνάρας, που στο εισαγωγικό σημείωμά του στέλνει ηχηρό πολιτικό μήνυμα για συναίνεση.
Στις αναγκαίες προϋποθέσεις για επιστροφή σε διατηρήσιμη ανάπτυξη η ΤτΕ αναφέρει εκτός της πολιτικής συναίνεσης, την αντιμετώπιση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων, την ταχεία εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων στις αγορές αγαθών και υπηρεσιών, δράσεις για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, τη διατήρηση των πρωτογενών πλεονασμάτων, παράλληλες δράσεις για την αύξηση της αποτελεσματικότητας του δημοσίου τομέα, ενίσχυση της ικανότητας του δημόσιου τομέα να εφαρμόσει τις διαρθρωτικές αλλαγές που απαιτούνται.
Η σημαντικότερη προϋπόθεση για να τεθούν οι βάσεις της διατηρήσιμης ανάπτυξης, προσθέτει η ΤτΕ, είναι η αύξηση των επενδύσεων, έτσι ώστε σύντομα το ποσοστό των επενδύσεων στο ΑΕΠ να προσεγγίσει τον μέσο όρο της ζώνης του ευρώ.
«Η αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας και η ταχεία προώθηση των ιδιωτικοποιήσεων που έχουν συμπεριληφθεί στη συμφωνία είναι τα ισχυρότερα μέσα όχι μόνο για την αναζωπύρωση της επενδυτικής δραστηριότητας και την επίτευξη διατηρήσιμων ρυθμών ανάπτυξης, αλλά και για την επίτευξη διατηρήσιμης δημοσιονομικής προσαρμογής αφού θα συμβάλουν και στην αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους. Κατ’ αρχάς οι ιδιωτικοποιήσεις, εφόσον συνοδευθούν από ισχυρή δέσμευση για μελλοντικές επενδύσεις (όπως στην περίπτωση των περιφερειακών αεροδρομίων), θα ενισχύσουν τη ροή επενδυτικών πόρων σε μια οικονομία όπου τα κεφάλαια σπανίζουν».
Ο κ. Στουρνάρας εξηγεί αναλυτικά γιατί ήταν αναγκαία η ανακεφαλαιοποίηση, ενώ επιμένει στην αντιμετώπιση του «υψηλού συσσωρευμένου αποθέματος μη εξυπηρετούμενων δανείων» που «αποτελεί την πλέον σημαντική πρόκληση για το τραπεζικό σύστημα».
Στην έκθεση γίνεται εκτενής αναφορά στο θέμα των κόκκινων δανείων και στα επόμενα βήματα για την αντιμετώπιση του ζητήματος. «Εντός των επόμενων δύο μηνών προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η θεσμοθέτηση πλαισίου αδειοδότησης και λειτουργίας εταιριών που θα παρέχουν υπηρεσίες διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων δανείων» αναφέρεται μεταξύ άλλων.
Επίσης, τονίζεται ότι απαιτείται συντεταγµένο σχέδιο για τη σταδιακή κατάργηση των περιορισµών στην κίνηση κεφαλαίων παρουσιάζοντας «οδικό χάρτη».
Πιθανή η ανάκαμψη το β’ εξάμηνο του 2016
«Παρά τις μεγάλες αντιξοότητες των τελευταίων μηνών η οικονομία εμφανίζει αντιστάσεις που φαίνεται ότι θα περιορίσουν τις αρνητικές επιπτώσεις που αναμένονταν. Τα πιο πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι οι εξελίξεις είναι ευνοϊκότερες σε σχέση με τις απαισιόδοξες προβλέψεις που είχαν διατυπωθεί το καλοκαίρι. Ειδικότερα, ηπιότερες του αναμενομένου ήταν οι επιπτώσεις στην οικονομία από τους περιορισμούς στην κίνηση κεφαλαίων, παρά το αρχικό σοκ της τραπεζικής αργίας. Σ’ αυτό συνέβαλε η ταχεία χαλάρωση των περιορισμών και η βελτίωση της διαχείρισης των ελέγχων, αλλά και η ορθολογική συμπεριφορά των καταναλωτών.
» Ωστόσο, όπως φαίνεται και από τα προσωρινά στοιχεία για το γ’ τρίμηνο του 2015, στη διάρκεια του δεύτερου εξαμήνου, και σε συνάρτηση με τις επιπτώσεις των κεφαλαιακών περιορισμών στη χρηματοδότηση της οικονομίας αφενός αλλά και της φορολογικής επιβάρυνσης των νοικοκυριών αφετέρου, η δραστηριότητα εκτιμάται ότι θα σημειώσει κάμψη, οδηγώντας την οικονομία σε ύφεση. Η ύφεση πάντως, σύμφωνα με όλες τις υφιστάμενες ενδείξεις, αναμένεται να είναι περιορισμένη στο σύνολο του έτους.
» Για το 2016, ο ρυθμός μεταβολής του πραγματικού ΑΕΠ εκτιμάται ότι, τουλάχιστον το πρώτο εξάμηνο, θα παραμείνει σε αρνητικό έδαφος λόγω της υψηλής μεταφερόμενης επίδρασης (carry-over) από το 2015.
» Η πορεία της οικονομικής δραστηριότητας το 2016 συνδέεται άρρηκτα με το ρυθμό υλοποίησης των μεταρρυθμίσεων που προβλέπονται στη συμφωνία, αλλά και με το βαθμό ευρύτερης αποδοχής τους.
» Απαραίτητες προϋποθέσεις για τη σταδιακή ανάκαμψη της οικονομίας είναι, μετά την επιτυχή ανακεφαλαιοποίηση των σημαντικών τραπεζών, η περαιτέρω χαλάρωση των κεφαλαιακών ελέγχων και τελικώς η άρση τους, η βελτίωση της ρευστότητας του τραπεζικού συστήματος και η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.
» Συμπερασματικά, παρά την αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα που επέδειξε η οικονομία το πρώτο εξάμηνο του 2015, τo δεύτερο εξάμηνο του έτους η οικονομία επανήλθε στην ύφεση. Στο βαθμό ωστόσο που περιορίζεται η αβεβαιότητα, χαλαρώνουν περαιτέρω οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων και κυρίως εφαρμόζονται με συνέπεια οι όροι της συμφωνίας, η ύφεση θα γίνεται ηπιότερη και θα αυξάνονται οι πιθανότητες ανάκαμψης το δεύτερο εξάμηνο του 2016.»
