Νέο νομοσχέδιο κατά του ξεπλύματος χρήματος με το οποίο θα ενσωματωθεί στην ελληνική νομοθεσία η Οδηγία 2018/843 της ΕΕ για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες θα καταθέσει προς διαβούλευση η κυβέρνηση έως το τέλος του μήνα.
Η Ελλάδα έχει αργήσει να ενσωματώσει την εν λόγω οδηγία αν και η σχετική νομοπαρασκευαστική επιτροπή είχε συσταθεί στις αρχές του 2019.
Ο υφυπουργός Οικονομικών Γιώργος Ζαββός δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας για το ξέπλυμα χρήματος με τις κοινοτικές επιταγές, δεδομένου ότι το εγχώριο νομοθετικό πλαίσιο παρεκκλίνει σε πολλά σημεία. Η πιο σημαντική παρέκκλιση είναι πως το ξέπλυμα χρήματος δεν θεωρείται βασικό έγκλημα στην Ελλάδα, ήτοι για να διωχθεί κάποιος για ξέπλυμα θα πρέπει να έχει αποδειχθεί πως υπέπεσε σε έγκλημα όπως η φοροδιαφυγή, η απάτη, η δωροδοκία, η κακουργηματική απιστία, κ.α.. Πλέον αυτό πρόκειται να αλλάξει και το ξέπλυμα θα θεωρείται αυτοτελές βασικό έγκλημα.
Πρέπει να σημειωθεί πως τα κράτη – μέλη της ΕΕ είχαν την υποχρέωση να ενσωματώσουν στην εθνική τους έννομη τάξη την Οδηγία 2018/843 το αργότερο έως τις 10 Ιανουαρίου 2020, αλλά η Ελλάδα έξι μήνες μετά δεν το έχει ακόμη πράξει. Οι κύριοι στόχοι της Οδηγίας 2018/843 είναι:
Η θέσπιση ελάχιστων κανόνων σχετικά με τον ορισμό των αξιόποινων πράξεων και των κυρώσεων που σχετίζονται με τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.
Η άρση των εμποδίων για τη διασυνοριακή δικαστική και αστυνομική συνεργασία μέσω της πρόβλεψης κοινών διατάξεων για τη βελτίωση της διερεύνησης αδικημάτων που σχετίζονται με τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.
Η ευθυγράμμιση των κανόνων της ΕΕ με διεθνείς υποχρεώσεις, ειδικότερα όσες απορρέουν από τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για το ξέπλυμα, την έρευνα, την κατάσχεση και δήμευση των προϊόντων που προέρχονται από εγκληματικές δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας (Σύμβαση της Βαρσοβίας) και τις σχετικές συστάσεις της Ομάδας Χρηματοοικονομικής Δράσης (FATF).
Να ενισχυθούν οι έλεγχοι όσον αφορά τις τρίτες χώρες υψηλού κινδύνου.
Να αντιμετωπιστούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με τις προπληρωμένες κάρτες και τα εικονικά νομίσματα.
Να βελτιωθεί η συνεργασία και η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ της Τράπεζας της Ελλάδος και των εποπτικών αρχών για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.
Ωστόσο, δεν είναι μόνον το νομοσχέδιο για την πέμπτη κοινοτική οδηγία για το ξέπλυμα χρήματος που έχει καθυστερήσει, στον πάγο βρίσκεται και το Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων που έχει ως στόχο τη διαφάνεια των εταιρικών δομών και την αποτροπή κατάχρησής τους για σκοπούς ξεπλύματος χρήματος και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.
Αν και το συγκεκριμένο μητρώο που θα οδηγούσε στο να γνωρίζουμε τους πραγματικούς ιδιοκτήτες κάθε εταιρείας εγγεγραμμένης στο ΓΕΜΗ έχει θεσμοθετηθεί ήδη εδώ και δύο έτη, παραμένει στα «χαρτιά», καθώς η παραγωγική του λειτουργία έχει αναβληθεί ήδη τρεις φορές, με επίκληση τον κορωνοϊό.
