Αυθαίρετα: Έρχονται e-ταυτότητα κτηρίου-ιδιοκτησίας και αυξημένα πρόστιμα

Για την εξεύρεση «συνολικής και σύγχρονης» λύσης για τα αυθαίρετα, που είναι σύμφωνη με τη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας και βρίσκει τη συναίνεση σε μεγάλο βαθμό του ΤΕΕ και της ΠΟΜΙΔΑ, έκανε λόγο ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κωστής Χατζηδάκης, μετά τη συνάντησή του με τους προέδρους του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), Γιώργο Στασινό, και της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), Στράτο Παραδιά.

Σύμφωνα με τον υπουργό, η λύση αυτή προβλέπει:

Πρώτα από όλα, θα δοθεί μια παράταση για την τακτοποίηση αυθαιρέτων μέχρι τα τέλη Ιουνίου του 2020. Η παράταση αυτή θα είναι η τελευταία παράταση για την κατηγορία 5, για τα βαριά αυθαίρετα. Από τον Ιούνιο και μετά δεν θα υπάρξει άλλη τέτοια δυνατότητα για αυτή τη συγκεκριμένη κατηγορία.
Δεύτερον, από το τέλος Ιουνίου και μετά θα υπάρξει μια σφαιρική και μονιμότερη λύση για το ζήτημα των αυθαιρέτων. Προς την κατεύθυνση αυτή, όπως ξεκαθάρισε ο υπουργός, θα εξακολουθήσει να υπάρχει «η κόκκινη γραμμή του 2011. Δηλαδή, μιλάμε για αυθαίρετα που με βάση τους σημερινούς νόμους, τον νόμο του 2013 και τον νόμο του 2017, έχουν αναγνωριστεί ως αυθαίρετα και για τα οποία μιλάει έτσι κι αλλιώς η νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Θα συνδεθεί η τακτοποίηση των αυθαιρέτων από τον Ιούνιο και μετά με την έκδοση ηλεκτρονικής ταυτότητας του κτηρίου ή της ιδιοκτησίας.
Θα υπάρξει άλλη μια παράμετρος που έχει να κάνει με τα χρήματα που θα καταβάλλονται στο Δημόσιο για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων. Δηλαδή, από τον Ιούνιο του 2020 και μετά, όποιος δεν έχει μέχρι τότε τακτοποιήσει το ακίνητό του, θα καταβάλει 20% παραπάνω χρήματα για την τακτοποίησή του. Και για κάθε χρόνο περαιτέρω καθυστερήσεων, θα καταβάλλεται ένα επιπλέον 5%. «Αν καθυστερήσεις έναν χρόνο ακόμα, θα πληρώνεις 25%, αν καθυστερήσεις δύο χρόνια ακόμα, 30%, κ.ο.κ.. Θεωρούμε ότι η ρύθμιση αυτή είναι δίκαιη και λειτουργική. Δίκαιη, διότι συνδέει το ύψος των χρημάτων που καταβάλλονται με την ταχύτητα με την οποία κάποιος ιδιοκτήτης σπεύδει να τακτοποιήσει το ακίνητό του. Και λειτουργική, διότι το υπουργείο αυτό, τουλάχιστον στο συγκεκριμένο ζήτημα, παύει να είναι υπουργείο παρατάσεων και γίνεται ένα υπουργείο συνολικής ρύθμισης για τα αυθαίρετα. Ρύθμιση η οποία δεν είναι αποτέλεσμα συναλλαγής, αλλά αποτέλεσμα συνεννόησης. Επίσης, έχει ως βάση το Σύνταγμα και τη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας» εξήγησε ο ΥΠΕΝ.
Ο κ. Χατζηδάκης ευχαρίστησε τον κ. Στασινό και τον κ. Παραδιά, «για το εποικοδομητικό πνεύμα συνεργασίας το οποίο επέδειξαν, προκειμένου όλοι μαζί να αντιμετωπίσουμε σε μια καλύτερη βάση αυτό το θέμα το οποίο έχει ταλαιπωρήσει και την πολιτεία, και τους μηχανικούς, και τους ιδιοκτήτες, επί πάρα πολλά χρόνια».

Διπλή e-ταυτότητα

Τι σημαίνει διπλή ηλεκτρονική ταυτότητα κτηρίου εξήγησε από την πλευρά του ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Δημήτρης Οικονόμου. Όπως είπε, για τα νέα κτήρια, αυτά που κατασκευάζονται από εδώ και πέρα, η ηλεκτρονική ταυτότητα θα είναι σε επίπεδο κτηρίου. «Αυτό είναι εύκολο, γιατί υπάρχει πλέον μια άδεια συνολική, δεν υπάρχει καμιά πρακτική δυσκολία ή κάποιο ιδιαίτερο κόστος για να δηλώνεται με ενιαίο τρόπο όλο το κτήριο» είπε.

Ο ίδιος σημείωσε πως και «για τα παλαιότερα κτήρια, πάλι στο τέλος θα καταλήξουμε σε ηλεκτρονική ταυτότητα κτηρίου, ασφαλώς θα προκύψει κι εκεί, αλλά με μια σταδιακή διαδικασία, η οποία θα μπορεί να γίνεται κατά διηρημένη ιδιοκτησία. Δηλαδή, όποιος έχει μια διηρημένη ιδιοκτησία και θέλει να κάνει μια μεταβίβαση ή για κάποιο άλλο λόγο ενδιαφέρεται να το νοικιάσει ή οτιδήποτε, θα μπορεί να δημιουργήσει ηλεκτρονική ταυτότητα αποκλειστικά της διηρημένης ιδιοκτησίας του. Σιγά-σιγά θα προστίθενται και οι υπόλοιπες διηρημένες ιδιοκτησίες και στο τέλος πάλι θα έχουμε το συνολικό ακίνητο. Ο πρώτος που θα θέλει να κάνει μια τέτοια ηλεκτρονική ταυτότητα διηρημένης ιδιοκτησίας θα πρέπει να δηλώσει και το ποσοστό που του αντιστοιχεί σε χιλιοστά επί των κοινοχρήστων και αν υπάρχουν αυθαιρεσίες στα κοινόχρηστα, θα πρέπει να δηλώσει και τα κοινόχρηστα, δηλαδή να υπάρξουν σχετικά σχέδια. Αν υπάρχουν αυθαιρεσίες, δεν υπάρχει κάποια τέτοια υποχρέωση. Αυτό θα είναι θέμα μιας δήλωσης. Αν κάποιος σκόπιμα δεν το δηλώσει, θα το βρει μπροστά του αργότερα» ξεκαθάρισε ο υφυπουργός.

Όπως υπογράμμισε, και στις δύο περιπτώσεις θα απαιτούνται τα ίδια δικαιολογητικά. Θα γίνει, ωστόσο, μία εξαίρεση για τη στατική επάρκεια, στην περίπτωση της διηρημένης ιδιοκτησίας, για μια πενταετία. Παραμένει, πάντως, η υποχρέωση δήλωσης βεβαίωσης τρωτότητας. «Αν η βεβαίωση τρωτότητας αναφέρει ότι υπάρχει πρόβλημα στατικότητας ή οτιδήποτε άλλο, προφανώς οποιοσδήποτε θέλει μπορεί να προχωρήσει και στο επόμενο στάδιο αμέσως. Αλλά δεν θα είναι υποχρεωτικό εξαρχής, διότι είναι μια βαριά διαδικασία και σε πολλές περιπτώσεις δεν είναι απαραίτητη επί της ουσίας από την αρχή» διευκρίνισε.

Κατά τον κ. Οικονόμου, με το νέο νομοθετικό πλαίσιο για τα αυθαίρετα, οι προβλεπόμενοι, από τη σημερινή νομοθεσία έλεγχοι των δηλώσεων αυθαιρέτων σε ποσοστό 5% που δεν έχουν ενεργοποιηθεί, θα ενεργοποιηθούν πάρα πολύ γρήγορα. Θα γίνονται από ιδιώτες ελεγκτές δόμησης και στην περίπτωση που θα εντοπίζονται αυθαιρεσίες, θα υπάρχουν σοβαρές κυρώσεις, που θα ανακοινωθούν προσεχώς.

«Άρα, αυτό το οποίο είναι βασικό στοιχείο της όλης προσέγγισης είναι η μη αναπαραγωγή του προβλήματος των αυθαιρέτων από εδώ και πέρα. Η ενεργοποίηση αυτών των ελέγχων, μαζί με την ηλεκτρονική ταυτότητα, σίγουρα μας δίνει τους μηχανισμούς που θα επιτρέπουν να ελέγχουμε ότι δεν θα έχουμε αυθαίρετα από εδώ και πέρα. Ή, αν θα έχουμε από κάποιους, θα υπάρχουν αυστηρές κυρώσεις και θα μπορούν να αντιμετωπίζονται» τόνισε ο υφυπουργός.

Γ. Στασινός: Προχωρήσαμε ένα βήμα παραπέρα

«Είναι σημαντικό, ήταν και δικό μας αίτημα, να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπέρα και να μην έχουμε οι μηχανικοί έναν ρόλο διεκπεραιωτή, να μαζεύουν κάποια στοιχεία για δηλώσεις αυθαιρέτων, που απαιτούνται για τις μεταβιβάσεις ακινήτων» δήλωσε ο πρόεδρος του ΤΕΕ, Γιώργος Στασινός, σημειώνοντας πως «με την καλή συνεργασία που είχαμε με το υπουργείο και την ΠΟΜΙΔΑ, προχωρήσαμε ένα βήμα παραπέρα.

Σύμφωνα με τον κ. Στασινό, τον Ιούνιο θα ισχύει η ταυτότητα κτηρίου και η ταυτότητα ιδιοκτησίας και σιγά-σιγά θα συμπληρώνεται και θα οδηγεί σε όλο το κτήριο. «Είναι σημαντικό ότι και για τους ιδιοκτήτες θα υπάρχουν σε μια ηλεκτρονική πλατφόρμα τα σχέδια, όπως έχουν κατασκευαστεί τα κτήρια και τα διαμερίσματα. Έτσι, θα έχουμε απόλυτα στοιχεία για το ποιος είναι ο κτηριακός πλούτος της χώρας, κάτι σημαντικό για να κάνουμε και τον αντίστοιχο σχεδιασμό» εξήγησε.

Παράλληλα, επισήμανε πως με το σύστημα που θα ελέγχει το 5% των δηλώσεων δειγματοληπτικά και με το ηλεκτρονικό σύστημα καταγγελιών, «το οποίο θα μπορεί οποιοσδήποτε να καταγγείλει κάποιον που χτίζει σήμερα αυθαίρετο και θα πηγαίνει ένας ελεγκτής δόμησης να το ελέγχει και θα έχει και βαριά πρόστιμα, με την κόκκινη γραμμή του 2011, λύνουμε ένα πολύ σημαντικό ζήτημα που υπήρχε στη χώρα μας κι ο καθένας πίστευε ότι μπορούσε να χτίζει αυθαίρετο και να μην τιμωρείται».

Κατά τον πρόεδρο του ΤΕΕ, ο συνδυασμός όλων αυτών των μέτρων «θα μας οδηγήσει να μη θέλει ο κάθε πολίτης και να μην έχει καν στο μυαλό του κάποιος να χτίζει αυθαίρετο, γιατί θα του κοστίζει πάρα πολύ ακριβά και δεν θα υπάρχει ούτε μια περίπτωση να μην τον πιάσουν».

Για την ηλεκτρονική πλατφόρμα σημείωσε πως «θέλει ενδεχομένως κάποιες μικρές αλλαγές. Άρα, θα μπορούμε από 30 Ιουνίου να υποστηρίξουμε αυτή τη διαδικασία-πλατφόρμα κι έτσι λύνουμε ένα τεράστιο πρόβλημα που υπήρχε μέχρι σήμερα, όχι μόνον το ΤΕΕ, η Πολιτεία, οι ιδιοκτήτες αλλά και σε συνεργασία με το ΣτΕ και αυτά που προβλέπονταν μέχρι σήμερα. Είναι πολύ σημαντικό βήμα γιατί έτσι μόνον μπορούμε να αλλάξουμε νοοτροπία. Να ξέρει ο καθένας ότι δεν μπορεί να χτίσει αυθαίρετο και ότι θα του το κατεδαφίσουν κάποια στιγμή και ότι σε αυτό θα πρέπει να ληφθούν πρωτοβουλίες όταν το χτίσει αυθαίρετα, και θα είναι αυστηρές οι ποινές και ότι θα υπάρχει μια κανονικότητα στη χώρα που ο καθένας θα είναι ίσος απέναντι στους νόμους» δήλωσε ο κ. Στασινός.

Στρ. Παραδιάς: Χρήσιμο μέτρο η ταυτότητα κτηρίου

«Με τη νέα ρύθμιση, ταυτότητα κτηρίου θα αποκτά κάθε κτήριο που μεταβιβάζεται ολόκληρο, καθώς και κάθε κτήριο που η πλειοψηφία των ιδιοκτητών του θα επιλέξει να αποκτήσει ταυτότητα για όλο το κτήριο, αντί να πληρώνουν κάθε φορά μηχανικό για μία – μία ιδιοκτησία. Θα είναι ένα μέτρο χρήσιμο για την κοινωνία και ελπίζουμε ότι δεν θα προκύψει καμία επιβάρυνση για τους ιδιοκτήτες ακινήτων» είπε ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), Στράτος Παραδιάς.