Τη σταδιακή ενεργοποίηση των διατάξεων του νόμου 5293/2026, που προβλέπει σημαντικές αλλαγές για τους ιδιοκτήτες ακινήτων και τις συναλλαγές με το Δημόσιο, χαιρετίζει η ΠΟΜΙΔΑ, κάνοντας λόγο για μεταρρυθμίσεις που αντιμετωπίζουν χρόνιες εκκρεμότητες στην αγορά ακινήτων.
Όπως επισημαίνει η ΠΟΜΙΔΑ, αρκετές διατάξεις του νόμου για τα ακίνητα έχουν ήδη τεθεί σε ισχύ, ενώ τις επόμενες ημέρες αναμένονται οι υπουργικές αποφάσεις και οι εγκύκλιοι που θα ενεργοποιήσουν το σύνολο των προβλέψεων.
Τι ισχύει ήδη
Από τις 7 Απριλίου 2026, ημερομηνία δημοσίευσης του νόμου, εφαρμόζονται μεταξύ άλλων:
Η κατάργηση της υποχρεωτικής προσάρτησης τοπογραφικού διαγράμματος στα συμβόλαια ακινήτων σε κτηματογραφημένες περιοχές
Η δυνατότητα καταβολής του φόρου κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής παροχής κατά τη μεταβίβαση του ακινήτου
Η υποβολή καταγγελιών κακοδιοίκησης στον Σύμβουλο Ακεραιότητας
Η ενιαία εξέταση των ενδικοφανών προσφυγών από κεντρικό όργανο κάθε φορέα
Τέλος στις διεκδικήσεις του Δημοσίου για χιλιάδες ακίνητα
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδει η ΠΟΜΙΔΑ στην εγκύκλιο του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης για την εφαρμογή των άρθρων 12 και 14 του νόμου, η οποία -όπως αναφέρει- βάζει τέλος σε πολυετείς δικαστικές διεκδικήσεις του Δημοσίου εις βάρος ιδιοκτητών ακινήτων.
Με τις νέες διατάξεις, το Δημόσιο δεν θα προβάλλει δικαιώματα σε περιπτώσεις όπου οι πολίτες διαθέτουν νόμιμους τίτλους ιδιοκτησίας που έχουν μεταγραφεί εντός των προθεσμιών που προβλέπει ο νόμος, ενώ προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις και για αγροτικά ακίνητα που είχαν παραχωρηθεί ή διανεμηθεί από το ίδιο το Δημόσιο.
Παράλληλα, για πρώτη φορά μετά από περισσότερο από έναν αιώνα, προβλέπεται η δυνατότητα αναγνώρισης κυριότητας έναντι του Δημοσίου σε περιπτώσεις μακροχρόνιας καλόπιστης νομής, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Τι αλλάζει στις μεταβιβάσεις ακινήτων
Η ΠΟΜΙΔΑ επισημαίνει ότι μέσα στις επόμενες ημέρες αναμένονται δύο σημαντικές αποφάσεις.
Η πρώτη αφορά την εφαρμογή της διάταξης που θα επιτρέπει τη μεταβίβαση ακινήτων ακόμη και όταν έχουν επιβληθεί κατασχέσεις, με μέρος του τιμήματος να παρακρατείται από τον συμβολαιογράφο και να αποδίδεται στην ΑΑΔΕ για την εξόφληση των οφειλών.
Η δεύτερη αφορά την καθιέρωση του συμβολαιογράφου ως «υπηρεσίας μιας στάσης» για όλες τις μεταβιβάσεις ακινήτων. Ο συμβολαιογράφος θα αναλαμβάνει τη συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών, τις φορολογικές διαδικασίες, καθώς και την ολοκλήρωση της μεταγραφής στο Κτηματολόγιο.
Επιπλέον διευκολύνσεις για τους πολίτες
Παράλληλα, έχουν ήδη ενεργοποιηθεί και άλλες διατάξεις του νόμου, όπως η αντικατάσταση πολλών δικαιολογητικών με υπεύθυνη δήλωση, η ηλεκτρονική παρακολούθηση της πορείας των υποθέσεων των πολιτών, η υποχρεωτική δημοσίευση όλων των εγκυκλίων των δημόσιων υπηρεσιών και η ενίσχυση της συμμόρφωσης της Διοίκησης στις δικαστικές αποφάσεις.
Η ΠΟΜΙΔΑ εκτιμά ότι οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν την ασφάλεια δικαίου, προστατεύουν την ιδιωτική περιουσία και διευκολύνουν σημαντικά τις συναλλαγές στην αγορά ακινήτων, υλοποιώντας πάγια αιτήματα των ιδιοκτητών.
