Του Λευτέρη Παπαστεργίου
Η νοστιμιά είναι συνήθως το κυριότερο κριτήριο για να φάμε ή να δοκιμάσουμε ένα φαγητό ή ένα προϊόν. Μόλις τα τελευταία χρόνια άρχισαν να εμφανίζονται εκείνοι που έχουν υιοθετήσει έναν «υγιεινό» τρόπο διατροφής… και ζωής γενικότερα και αυτό ως μέσον πρόληψης ασθενειών. Έτσι κατά πάσα πιθανότητα ποτέ μέχρι πρόσφατα πολλοί δε θα είχαν μπει καν στον κόπο να εξετάσουν το τι τρώνε αλλά και κατά πόσο η διατροφή τους μπορεί να συμβάλλει στην καλή ή κακή υγεία τους. Στο εργαστήριο του τμήματος Βιοχημείας-Βιοτεχνολογίας ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας εδώ και 11 χρόνια μελετά και παρασκευάζει βιολειτουργικά τρόφιμα που δεν υστερούν τίποτα από τα συμβατικά. Εμείς θα τα παρουσιάσουμε και μια δοκιμή απλά …θα σας πείσει! Η προσπάθεια του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας βρήκε συνεργάτη τον γνωστό μοριακό διατροφολόγο Γιώργο Λέων. Έχουν μαζί με τον καθηγητή την επιστημονική επιμέλεια στην εταιρεία eatwalk.gr η οποία διακινεί τα βιολειτουργικά τρόφιμα.
Αποτέλεσμα λοιπόν του ολοένα αυξανόμενου αριθμού ατόμων που προτιμούν την υγιεινή διατροφή ήταν η αύξηση της ζήτησης διατροφικών προϊόντων που εκτός των θρεπτικών ιδιοτήτων τους έχουν και ευεργετική επίδραση στην υγεία. Αυτό ακριβώς κάνει ο κ.Κουρέτας στο εργαστήριό του με την παραγωγή των βιολειτουργικών τροφίμων.
Όπως αναφέρει οι «αγγλικοί όροι functional foods και medical & nutritional foods αναφέρονται σε προϊόντα που συνδυάζουν την θρεπτική αξία με τη πρόληψη ασθενειών. Ενδιαφέρουσα επίσης είναι η ετυμολογία του όρου nutraceuticals που είναι συνδυασμός των λέξεων nutritional και pharmaceauticals» και εξηγεί πως το εργαστήριο του έχει δραστηριοποιηθεί στην βιομηχανική και εμπορική εκμετάλλευση της τεχνολογίας, εκτίμησης των βιολογικών και κυρίως αντιοξειδωτικών ιδιοτήτων φυσικών ουσιών που χρησιμοποιούνται στην βιομηχανία τροφίμων, καλλυντικών, φαρμάκων, και συμπληρωμάτων διατροφής.
Παράλληλα όμως το εργαστήριο παρέχει τεχνογνωσία στο εργαστηριακό πεδίο του οξειδωτικού στρες τόσο σε εταιρείες καλλυντικών, φαρμάκων, διατροφής και συμπληρωμάτων διατροφής όσο και σε επαγγελματίες αθλητές καθώς και ασθενείς με νοσογόνο παχυσαρκία, μεταβολικό σύνδρομο και άλλες μεταβολικές διαταραχές.
Κέικ, αλεύρι, μαρμελάδες, κριτσίνια …και του πουλιού το γάλα!
Στο εργαστήριο δημιουργείται η τεχνογνωσία από την οποία σε συνεργασία με ειδικά κέντρα ( Ομοιόστασις, Χαρτογράφοι Υγείας), παράγονται ειδικά τρόφιμα, τα οποία σε γενικές γραμμές βοηθούν στην αποκατάσταση του καταπονημένου οργανισμού.
Παρθένο λάδι καρύδας, ελαιόλαδο, νερό, βιολογικά αποξηραμένα απύρηνα βερύκοκα εμπλουτισμένα με εκχυλίσματα φαρμακευτικών φυτών από τη Θεσσαλία, βιολογική ζάχαρη σε σκόνη, σάλτσες πέστο, μαρμελάδες, βιολογικό μαντολάτο, αλεύρι από ίνες καρύδας χωρίς γλουτένη, κρέμα κάστανο με κακάο και ρούμι, κριτσίνια είναι μερικά μόνο από τα βιολειτουργικά τρόφιμα τα οποία και μπορούν όλοι να βρουν και να παραγγείλουν στην ηλεκτρονική σελίδα www.eatwalk.gr.
Ποια η διαφορά όμως από τα συμβατικά;
Καταρχάς πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι τα βιολειτουργικά τρόφιμα (functional foods) είναι τρόφιμα όμοια σε εμφάνιση με τα συνήθη τρόφιμα ή μπορεί να είναι τυπικά τρόφιμα τα οποία καταναλώνονται ως μέρος της συνήθους διατροφής, αλλά πέραν της βασικής διατροφικής τους χρησιμότητας βοηθούν την φυσιολογική λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού και/ή μειώνουν την πιθανότητα χρόνιων παθήσεων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα βιολειτουργικού τροφίμου είναι τα προϊόντα τύπου BECEL. Η κατανάλωση τέτοιων προϊόντων έδειξε ότι μειώνει αποτελεσματικά το επίπεδο της χοληστερόλης.
Μάλιστα όπως επισημαίνει ο καθηγητής τα βιολειτουργικά τρόφιμα υπάρχουν πλέον παντού , από τις σελίδες των εφημερίδων και των περιοδικών μέχρι τους διαδρόμους των super-market. Αυγά εμπλουτισμένα με ωμεγα-3,μαργαρίνη η οποία περιέχει πολυβιταμίνες … ενώ παράλληλα υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία από χάπια, κρέμες και άλλα σκευάσματα τα οποία σύμφωνα με τον νέο κανονισμό για τους ισχυρισμούς υγείας, πρέπει να υπάρχουν συγκεκριμένες προδιαγραφές.
Εξετάσεις στο μεταβολικό προφίλ
Παράλληλα με την παρασκευή τροφίμων και τεχνογνωσίας όμως ο κος Κουρέτας στο εργαστήριο του έχει προχωρήσει και στην εξέταση του μεταβολικού προφίλ αρκετών ατόμων.
Όπως εξηγεί «αυτό που γίνεται είναι ότι σε δείγματα αίματος ασθενών που έρχονται σε εμάς από διάφορα διαιτολογικά κέντρα της Αθήνας και Θεσσαλονίκης προσδιορίζουμε τον γενότυπο σε 40 γονίδια που έχουν σχέση με τον μεταβολισμό, και μετρούμε την ενεργότητα σε έξι βασικά ένζυμα που ενέχονται στην παραγωγή και εξουδετέρωση των ελευθέρων ριζών. Επίσης αξιολογούμε και άλλες ακόμη 50 βιοχημικές παραμέτρους και από τα αποτελέσματα προκύπτει ένας τύπος για κάθε ασθενή και στη συνέχεια τον προμηθεύουμε με τα ειδικά βιολειτουργικά τρόφιμα για την περίπτωση του. Είναι αυτό που λέγαμε πριν λίγα χρόνια personal nutrition αλλά δεν ξέραμε ότι κάποια στιγμή με τη βοήθεια της βιοτεχνολογίας θα γίνει πραγματικότητα. Τώρα είναι»
Ο ίδιος επισημαίνει ότι τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά. «Στα πέντε πρώτα χρόνια έχουμε περίπου 3.000 ασθενείς οι οποίοι συνεχίζουν να χρησιμοποιούν τα προϊόντα», αναφέρει και προσθέτει πως αυτή τη εποχή ετοιμάζεται συνεργασία με το Κατάρ και τη Νέα Υόρκη, ενώ ταυτόχρονα αναζητά συνεργάτες διαιτολόγους από όλη την Ελλάδα.
Στους πελάτες του καθηγητή είναι πολλοί Ολυμπιονίκες από διάφορες χώρες, οι οποίοι έρχονται συχνά στη Λάρισα και μετά από ειδικές εξετάσεις τους ετοιμάζουν μαζί με τον Γιώργο Λέων τις ειδικές δίαιτες.
Η Γερμανική τηλεόραση ανακάλυψε τις δραστηριότητες αυτές και έστειλε ειδική ομάδα η οποία έκανε ντοκιμαντέρ για την προσπάθεια του καθηγητή Κουρέτα με τίτλο «Η άλλη Ελλάδα». Αυτή που δημιουργεί και πρωτοπορεί. Γιατί εκτός από την Ελλάδα της μιζέριας υπάρχει και η άλλη Ελλάδα. Αυτή που αποδεικνύει όπως ο καθηγητής Κουρέτας ότι «ναι μπορούμε».
Πρόσφατα η ομάδα του καθηγητή Κουρέτα σε συνεργασία με το ξενοδοχείο Ελούντα στον Άγιο Νικόλαο στην Κρήτη, πήραν το πρώτο βραβείο σε διαγωνισμό Ιατρικού Τουρισμού στο Λονδίνο για μια πρωτοποριακή μονάδα που λειτουργεί πλέον στην Κρήτη ( www.eucrasia.com) και έχει να κάνει με προγράμματα προσωπικής διατροφής για τουρίστες. Μάλιστα η δεύτερη μονάδα ετοιμάζεται να λειτουργήσει στη Θεσσαλία και συγκεκριμένα στον Βόλο.
Η τελευταία καινοτομία για τους διαβητικούς
Το τελευταίο προϊόν που έχει κατασκευάσει η ομάδα του καθηγητή Κουρέτα είναι ένα μπισκότο με πρώτες ύλες δημητριακά και ψυχανθή από τη Θεσσαλία, το οποίο έχει λάβει ήδη Ευρωπαϊκή πιστοποίηση ότι δεν αυξάνει το σάκχαρο μετά από κατανάλωση. Το προϊόν αυτό το διαπραγματεύονται με μεγάλο οίκο αλυσίδας σούπερ μάρκετ στις ΗΠΑ καθώς είναι ιδανικό για διαβητικούς.
Όλα μέσα από το Πανεπιστήμιο
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο καθηγητής όλα γίνονται με συμβόλαια συνεργασίας με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, γιατί στόχος, λέει, είναι να αναδείξουμε τις δυνατότητες του Πανεπιστημίου.
