Το άγνωστο και εντυπωσιακό πετρογέφυρο της Θεσσαλίας που «στεφάνωνε» οικισμούς – Η θυσία, η πλημμύρα και το κλέψιμο

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ

Δε σταματά να μας εκπλήσσει ο ιστορικός πλούτος που εκτείνεται εξωτερικά της Λάρισας. Αρχαιολογικές ανακαλύψεις και σημαντικά ευρήματα σε περιοχές με έντονο γεωγραφικό ενδιαφέρον και στοιχεία τα οποία «ριζώνουν» βαθιά μέσα στο χρόνο, συνιστώντας ταυτόχρονα μια σπουδαία παρακαταθήκη για το μέλλον.

Η εν λόγω αναφορά για ένα ακόμη «κόσμημα» λίγο μετά τη βόρεια έξοδο της Κοιλάδας των Τεμπών, χαρακτηριστικό για τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό του. Πρόκειται για το «Πετρογέφυρο Ομολίου», που κάποτε γεφύρωνε τον Πηνειό και συνέδεε δύο χωριά: τον Πυργετό και το Ομόλιο.

Για την ακρίβεια εξυπηρετούσε ανάγκες, καθημερινές αλλά κι εμπορικές, ενώ το καλοφτιαγμένο πλακόστρωτό του διέσχιζαν μέχρι κι άμαξες. Το μήκος του υπολογίζονταν στα 200 μέτρα περίπου, από τα οποία σήμερα διασώζονται γύρω στα 80. Κι αυτά -όπως θα διαπιστώσει κάποιος επισκέπτοντάς το- από την αριστερή όχθη του Πηνειού ποταμού, δηλαδή από την πλευρά του Πυργετού.

Ανακριβής παραμένει ο αριθμός των καμάρων του Πετρογέφυρου. Συγκεκριμένα, υπάρχουν αναφορές που κάνουν λόγο για 13 έως και 20 καμάρες. Η εξακρίβωση είναι ένα δύσκολο εγχείρημα, αφού μεταξύ αυτών υπάρχουν κάποιες μεγάλες αλλά και κάποιες μικρότερες σε ρόλο «ανακουφιστικών» ανοιγμάτων. Ευμέγεθες κρίνεται και το πλάτος του Πετρογέφυρου που φαίνεται να ξεπερνά τα πέντε μέτρα.

Όσον αφορά τη χρονολογία κατασκευής του, μαρμάρινη επιγραφή που αποκολλήθηκε από καμάρα και φυλάσσεται στον Πυργετό προσδιορίζει το «Πετρογέφυρο Ομολίου» στο 1726. Γραμμένη στο αραβικό αλφάβητο αναγνωρίζει τον Λαρισινό Οσμάν πασά κτίστη του γεφυριού και μάλιστα με δικά του έξοδα, το μουσουλμανικό έτος 1139.

Ωστόσο, ίσως να πρόκειται για έτος ανακαίνισης κι όχι αρχικής κατασκευής του Πετρογέφυρου. Υφίστανται ισχυρισμοί πως χτίστηκε από το Μέγα Αλέξανδρο στην προσπάθειά του να περάσει στην νότια Ελλάδα και πως αποτελεί βυζαντινό ή ενετικό κατασκεύασμα. Ακόμη, ο βενετός λοχαγός Angiolello αναφέρεται στο ημερολόγιό του στη συγκεκριμένη γέφυρα, σημειώνοντας πως το 1470 ο Μωάμεθ τη διέσχισε με 70.000 άνδρες στην επιστροφή του από την πολιορκία της Εύβοιας.

1806 και το «Πετρογέφυρο Ομολίου» φαίνεται να χρησιμοποιείται ακόμα, όταν ο Άγγλος περιηγητής W. Leake το επισκέπτεται και περπατά στο κατάστρωμά του. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1820 όπως σημειώνει ο Ι. Λεονάρδος στη «Χωρογραφία Θεσσαλίας 1836», ο Αλή πασάς των Ιωαννίνων κατέστρεψε τις δύο κεντρικές καμάρες ώστε να εμποδίσει τη δίοδο στα σουλτανικά στρατεύματα. Άλλες πηγές υποστηρίζουν πως πλημμύρα του 1811 είχε ως αποτέλεσμα την κατάρρευση τμήματος του γεφυριού, από τα ερείπια του οποίου αρκετοί απέσπασαν πέτρες με σκοπό τη χρησιμοποίησή τους στην ανέγερση κατοικίας.

Πάλι από τον περιηγητή W. Leake μαθαίνουμε πως κοντά στην πετρογέφυρα εδραζόταν ένα ξενοδοχείο (χάνι) για την εξυπηρέτηση των διερχομένων ταξιδιωτών.

Φυσικά, και για το «Πετρογέφυρο Ομολίου» επικρατούσε η παράδοση πως κατά το χτίσιμό του θυσιάστηκε η γυναίκα του πρωτομάστορα και γι’ αυτό ήταν στοιχειωμένο, ενώ στην πραγματικότητα θυσιαζόταν κάποιο ζώο (κόκορας συνήθως) κατά τη θεμελίωση.

Δυστυχώς, η τωρινή εικόνα μαρτυρά μια εγκατάλειψη χρόνων… Η πυκνή βλάστηση, η οποία έχει περιβάλλει και «απειλεί» το γεφύρι, κάνει την πρόσβαση επισκεπτών ιδιαίτερα δύσκολη, σε ένα αξιοθέατο που σίγουρα θα μπορούσε να προσδώσει πολλά, αλλά τελικά παραμένει ανεκμετάλλευτο.

Δείτε βίντεο από την περιήγηση στο Πετρογέφυρο Ομολίου:

Δείτε φωτογραφίες:

                                

Ρεπορτάζ: Νικόλας Σελητσιανιώτης (φωτό – βίντεο: onlarissa.gr)

Εγγραφείτε στην ομάδα Magnesianews στο Viber για να λαμβάνετε ενημερώσεις.
Ακολουθήστε τη ροή Magnesianews στο Google News και μείνετε σε επαφή με ότι συμβαίνει.
Γίνετε μέλος στο κανάλι Magnesianews στο Messenger για όλες τις τελευταίες ειδήσεις.

Η εφημερίδα Μαγνησία και το magnesianews.gr είναι δίπλα στον Πολίτη.

Στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες που αφορούν τη γειτονιά σου και τον τόπο μας.