Το Ολοήμερο Σχολείο, ως θεσμός , δεν φροντίζει μόνο για την ασφαλή παραμονή των μαθητών πέρα του διδακτικού ωραρίου , την προετοιμασία και μελέτη των μαθημάτων για την επόμενη ημέρα αλλά φέρνει τα παιδιά σε επαφή με δημιουργικά αντικείμενα που τους βοηθούν να καλλιεργηθούν και να αναπτύξουν τις δεξιότητές τους.
Με αυτές τις σκέψεις η εκπαιδευτικός Ελένη Κουρελά , υπεύθυνη του 30ού Ολοήμερου δ. σχ. Βόλου λίγο πριν τις διακοπές εργάστηκε συστηματικά μαζί με τα παιδιά στην τεχνική μάνταλα. Με το πέρας των εργασιών οι μαθητές εξέθεσαν στο σχολείο τα έργα τους δημιουργώντας μεγάλο ενδιαφέρον στο σύνολο των μαθητών.
Τι είναι τα μάνταλα;
Η λέξη μάνταλα είναι σανσκριτική και η σημασία της είναι: κύκλος που περιλαμβάνει την περιφέρεια, το κέντρο και όλα τα ενδιάμεσα. Προέρχεται από τη ρίζα manda, που σημαίνει ουσία, στην ποία προστέθηκε η κατάληξη la, που σημαίνει εμπεριέχον.
Ο κύκλος αποτελεί βασικό στοιχείο της δομής του σύμπαντος, τον συναντάμε σε άπειρες εκφάνσεις του εξωτερικού και του εσωτερικού μας κόσμου. Μέσα στη φύση ανακαλύπτουμε επίσης άπειρες εκφράσεις του. Ο ίδιος ο άνθρωπος τον φέρει μέσα του.
Στις λαϊκές παραδόσεις όλων των εθνών, από παλαιοτάτων χρόνων γίνεται χρήση σχεδίων μάνταλα. Μάνταλα έχουν βρεθεί στους τοίχους των προϊστορικών σπηλιών, στους αρχαίους τάπητες, τις υαλογραφίες(βιτρώ) και στην καλλιτεχνική έκφραση των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο. Επίσης σε όλους τους ναούς όλων των θρησκειών βρίσκουμε μάνταλα σε μορφή θόλου. Στην Ανατολή, από πολύ παλιά , το μάνταλα χρησιμοποιείται ως βοηθητικό μέσο για το διαλογισμό. Τα σχέδια μάνταλα περιέχουν θέματα και σχέδια που λαμβάνονται από τη γεωμετρία, τη φύση και τη λαϊκή παράδοση. Στην Ελλάδα, το Χριστόψωμο της Θράκης που ψήνεται την παραμονή των Χριστουγέννων για να ευλογήσει Ο Χριστός όλα τα υπάρχοντα του σπιτιού, είναι μάνταλα. Η κρητική κουλούρα ,που γίνεται στους γάμους, είναι επίσης μάνταλα.
Όλα αυτά τα σχέδια ή διαγράμματα έχουν τρία κοινά χαρακτηριστικά: ένα κέντρο, τον κύκλο και την αρμονική σύνθεσή τους. Ο κύκλος είναι το γεωμετρικό σχήμα χωρίς αρχή και τέλος ή θα μπορούσαμε να πούμε η αρχή και το τέλος του συμπίπτουν. Είναι επίσης το σύμβολο της αιωνιότητας, της προστασίας, της πληρότητας. Έχουμε τους κύκλους της ζωής, των εποχών, κύκλος του ήλιου και της σελήνης… Το τετράγωνο, το τρίγωνο και άλλα γεωμετρικά σχήματα θεωρούνται παραλλαγές του κύκλου.
Κάθε κυκλικό σχήμα έχει το κέντρο του το οποίο έλκει αμέσως την προσοχή του ανθρώπου, γι αυτό και από αρχαιοτάτων χρόνων χρησιμοποιείται σαν εργαλείο εστίασης και διαλογισμού.
Γιατί ένα σχέδιο μάνταλα βοηθά στην συγκέντρωση της προσοχής και τη ηρεμία του Νου;
Είναι γνωστό ότι ο κύκλος έχει αυτή την κατευναστική, αντανακλαστική και ειρηνική επίδραση στον ψυχισμό κάθε ανθρώπου.
Εδώ και αρκετά χρόνια στην Ευρώπη και στην Αμερική, ο σχεδιασμός και ο χρωματισμός σχεδίων μάνταλα χρησιμοποιούνται σε παιδιά και ενήλικες, σαν μια ευχάριστη και μοντέρνα μέθοδος διαλογισμού και χαλάρωσης, συγκέντρωσης και εστίασης της προσοχής, με θεραπευτικές ιδιότητες ιδιαίτερα σε ψυχοσωματικά προβλήματα.
Η Μαρία Μοντεσσόρι (παιδαγωγός) πολλά χρόνια πριν υποστήριζε ότι η ηρεμία είναι μια βασική προϋπόθεση για τη σωστή ανάπτυξη και τη διαπαιδαγώγηση για όλα τα παιδιά. Ηρεμία εδώ σημαίνει σύνδεση με την ησυχία σαν εσωτερική κατάσταση, η εσωτερική γαλήνη, στη οποία τα παιδιά μπορούν πολύ εύκολα να αφεθούν και μάλιστα με χαρά, αρκεί να βρεθούν στο κατάλληλο περιβάλλον και με την κατάλληλη καθοδήγηση. Ένα τέτοιο περιβάλλον τα βοηθά να παίξουν, να μάθουν και να δημιουργήσουν με μεγάλο ενδιαφέρον κα χαρά.
