Στις 19 Οκτωβρίου ο Βόλος γιορτάζει την απελευθέρωσή του από τη γερμανική κατοχή, πανηγυρίζοντας την ελευθερία του και μετρώντας ταυτόχρονα τις πληγές που άφησε ο πόλεμος. Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους Μαγνησίας με αφορμή την επέτειο της απελευθέρωσης, διοργανώσει σειρά εκδηλώσεων για τους πολίτες αλλά και τους μαθητές προκειμένου να δουν από κοντά, να διαβάσουν και να μάθουν πληροφορίες από εκείνα τα χρόνια, μέσα από σπάνιο αρχειακό υλικό. Μάλιστα, στο πλαίσιο των δράσεων θα εκτεθεί και το πρόσφατο απόκτημα των Γ.Α.Κ., του σπάνιου ημερολογίου εξορίας του Λαυρέντη Μαχαιρίτσα, παππού του αείμνηστου Βολιώτη τραγουδιστή.
Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους Μαγνησίας θα γιορτάσουν και φέτος για τρίτη συνεχόμενη χρονιά, την απελευθέρωση του Βόλου στις 19 Οκτωβρίου 1944 από τις ναζιστικές δυνάμεις Κατοχής με θέμα: «Ο Βόλος Ελεύθερος: 19 Οκτωβρίου 1944».
“Πρέπει να τιμάται και η απελευθέρωση και όχι μόνο η κήρυξη του πολέμου”, είπε χαρακτηριστικά στη συνέντευξη Τύπου για την προβολή των εκδηλώσεων που διοργανώνουν τα ΓΑΚ, η διευθύντρια η κ. Αννίτα Πρασσά.
Έτσι λοιπόν θα πραγματοποιηθούν δύο δράσεις. Η μία θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 18 Οκτωβρίου όπου τα Γενικά Αρχεία του Κράτους θα δεχτούν το κοινό στο Αναγνωστήριό του, στη συμβολή των οδών Μαγνήτων με Σπ. Σπυρίδη από τις 9 το πρωί έως τις 9 το βράδυ. Οι επισκέπτες θα μπορούν να δουν αρχειακό υλικό για την περίοδο της κατοχής του Βόλου από τον Απρίλιο του 1941 έως και τον Οκτώβριο του 1944, ιστορικά στοιχεία, καταγεγραμμένες μαρτυρίες και να μάθουν πως έζησε ο λαός του Βόλου εκείνη τη δύσκολη περίοδο. Ακόμη θα έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης σε δικαστικές αποφάσεις Ναζισμού, υλικό σχετικό με την αναγνώριση της δράσης των αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, τον παράνομο Τύπο της Κατοχής, κ.ά.
Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα των ΓΑΚ
Παράλληλα, τα ΓΑΚ σε συνεργασία με την Πρωτοβάθμια και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευσης θα πραγματοποιήσουν εκπαιδευτικό πρόγραμμα, το οποίο αφορά μαθητές της ΣΤ΄ τάξης του Δημοτικού, Γυμνασίων και Λυκείων και θα διαρκέσει από τις 21 Οκτωβρίου μέχρι την 1η Νοεμβρίου. Στις επισκέψεις τους οι μαθητές θα μπορούν να δουν την έκθεση των ΓΑΚ, όπου μέσα από τις συλλογές και το αρχειακό υλικό αναδεικνύεται το ιστορικό πλαίσιο της εποχής σε σύνδεση με τη σημερινή συλλογική και ατομική μνήμη της πόλης (οδόσημα, προφορικές μαρτυρίες κ.λπ.), ενώ θα υπάρχει και προβολή σχετικού ντοκιμαντέρ.
“Πάρα πολλά σχολεία έχουν δηλώσει συμμετοχή και θα πραγματοποιούνται καθημερινά τέσσερις επισκέψεις από διαφορετικά σχολεία. Μάλιστα μέσα στα σχολεία που έχουν ενδιαφερθεί για το πρόγραμμα είναι και αρκετά Εσπερινά αλλά και το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας, οπότε και να λειτουργήσουμε και μερικά απογεύματα για να δώσουμε τη δυνατότητα στους μαθητές να επισκεφθούν την έκθεση”, σημείωσε η κ. Πρασσά κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.
Η κ. Σοφία Κανταράκια, εκ μέρους της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης επεσήμανε πως το πρόγραμμα των ΓΑΛ έχει στόχο την εξοικείωση με την έννοια του αρχείου, καθώς και με τη σημασία της αρχειακής πρωτογενούς πηγής στην αναζήτηση της γνώσης και την τεκμηρίωση της ιστορίας.
Εξήρε τη σπουδαιότητα των αρχείων που μπορούν να έρθουν σε επαφή με αυτά οι μαθητές, οι οποίοι μπορούν να ψάξουν πτυχές της ιστορίας που το σχολείο και τα βιβλία δεν μπορούν να αναδείξουν.
Από την πλευρά του ο κ. Αντώνης Αντωνίου, εκπροσωπώντας την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση τόνισε πως πολλές φορές από εκπαιδευτικής άποψης η ιστορία διδάσκεται χωρίς στόχευση και αποτέλεσμα στους μαθητές, ενώ με αυτή τη βιωματική προσέγγιση, ο μαθητής μπορεί να αξιολογήσει και να αξιοποιήσει τις πληροφορίες με πιο παραγωγικό τρόπο. Παράλληλα ανέφερε πως όλο αυτό το αρχειακό υλικό που δίδεται στο κοινό και τους νέους αναπαράγει μνήμες και τροφοδοτεί τις νέες γενιές.
Να σημειωθεί πως το αφιέρωμα των Γενικών Αρχείων του Κράτους επιμελούνται οι Αγγελική Νικολάου, Αννίτα Πρασσά και Άλκηστις Σανιδά.
Σπάνιας αξίας το ημερολόγιο του εξόριστου Λαυρέντη Μαχαιρίτσα
Μέσα στα σημαντικά αρχεία του παρελθόντος θα εκτεθεί και το ημερολόγιο του εξόριστου Βολιώτη σιδηροδρομικού, Λαυρέντη Μαχαιρίτσα, παππού του αείμνηστου πασίγνωστου τραγουδιστή. Ο παππούς του συνονόματου εκλιπόντος τραγουδοποιού είχε εξοριστεί στην Ικαρία το 1948 κι από κει έστελνε επιστολές στους συγγενείς του στο Βόλο. Μετά το θάνατο του τραγουδοποιού και από μία τυχαία ανάρτηση σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης, η κ. Πρασσά ήρθε σε επικοινωνία με τον κ. Νίκο Παπανικολάου, ανιψιό του παππού Λαυρέντη, ο οποίος την ενημέρωσε σχετικά με τις επιστολές.
“Πρόκειται για χειρόγραφο ημερολόγιο του εξόριστου Λαυρέντη Μαχαιρίτσα υπό μορφή επιστολών στους συγγενείς του στο Βόλο. Είναι σπάνιο και δυσεύρετο ένα ημερολόγιο εξορίας και εδώ το έχουμε σε πολύ καλή κατάσταση”, είπε η κ. Πρασσά η οποία ευχαρίστησε δημοσίως τον κ. Παπανικολάου για την προσφορά του αυτή.
Ο παππούς Λαυρέντης εκτελέστηκε μαζί με δεκάδες άλλους Βολιώτες στις 4 Απριλίου 1949 στο Καζανάκι. Στις επιστολές του μιλά για την καθημερινότητα των εξόριστων στην Ικαρία, τη βοήθεια των κατοίκων, αλλά και τις απαγορεύσεις που είχαν λόγω των κομμουνιστικών τους φρονημάτων.
