Η εικόνα έχει αλλάξει δραματικά τα τελευταία χρόνια και η αυτοάνοση αρθρίτιδα, από την οποία πάσχει ένα σημαντικό ποσοστό των Ελλήνων, δεν είναι πια «καταδίκη». Οι περισσότεροι ασθενείς έχουν πρόσβαση σε σύγχρονες θεραπείες, όπως βιολογικούς παράγοντες και αναστολείς JAK, οι οποίοι στοχεύουν με ακρίβεια τον μηχανισμό της φλεγμονής, ενώ σε πολύ κοντινό μέλλον, αναμένονται μικροσκοπικές συσκευές νευροδιέγερσης για τη μείωση της φλεγμονής (ήδη εγκεκριμένες στις ΗΠΑ).
Το μήνυμα είναι να μην αναβάλλεται η διάγνωση, καθώς ο χρόνος είναι κρίσιμος. Στόχος είναι οι ασθενείς να επιτύχουν ύφεση και να επιστρέψουν στην κανονικότητά τους.
Τα παραπάνω τόνισε η Καίτη Αντωνοπούλου πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρίας Αντιρευματικού Αγώνα, μιλώντας στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και τον Ηλία Κουτσερή, σε μια συζήτηση που επικεντρώθηκε στην αυξανόμενη επικράτηση των αυτοάνοσων και αυτοφλεγμονωδών αρθρίτιδων στην Ελλάδα, τη σοβαρότητα αυτών των παθήσεων, τις νέες πρωτοποριακές θεραπείες που αλλάζουν τη ζωή των ασθενών, και τον κρίσιμο ρόλο της έγκαιρης διάγνωσης και της υποστήριξης από φορείς όπως η Ελληνική Εταιρεία Αντιρευματικού Αγώνα (ΕΛΕΑΝΑ).
Σύμφωνα με την κ. Αντωνοπούλου, ο αριθμός των ανθρώπων με ρευματοειδή αρθρίτιδα στην Ελλάδα έχει αυξηθεί κατά 20% τα τελευταία χρόνια.
Όπως εξήγησε, οι αυτοάνοσες αρθρίτιδες δεν είναι απλώς πόνοι ή “αρθριτικά”, αλλά σοβαρές χρόνιες νόσοι όπου το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται στο ίδιο το σώμα, επηρεάζοντας αρθρώσεις, δέρμα, μάτια, καρδιά, πνεύμονες και έντερο.
Δεν συνδέονται αναπόφευκτα με τα γηρατειά· μπορούν να πλήξουν νέους, ακόμη και παιδιά.
Στην Ελλάδα, υπολογίζεται ότι 100.000-200.000 άτομα πάσχουν από ρευματικές παθήσεις, με σημαντικό αριθμό να έχουν ρευματοειδή αρθρίτιδα, ψωριασική αρθρίτιδα, αξονική σπονδυλοαρθρίτιδα, Sjögren και συστηματικό ερυθηματώδη λύκο.
Αιτίες της αύξησης των ασθενών
Ως αιτίες αύξησης του αριθμού των ασθενών, αναφέρονται ο σύγχρονος τρόπος ζωής, το χρόνιο στρες, η παχυσαρκία, το κάπνισμα και οι διαταραχές του μικροβιώματος θεωρούνται παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση.
Επίσης οι γυναίκες προσβάλλονται τρεις φορές συχνότερα από τις ρευματικές παθήσεις, ιδιαίτερα στη μέση της ζωής τους.
Πρωτοποριακές θεραπείες
Σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΛΕΑΝΑ, η εικόνα έχει αλλάξει δραματικά· η αυτοάνοση αρθρίτιδα δεν είναι πια «καταδίκη».
Οι περισσότεροι ασθενείς έχουν πρόσβαση σε σύγχρονες θεραπείες, όπως βιολογικούς παράγοντες και αναστολείς JAK, οι οποίοι στοχεύουν με ακρίβεια τον μηχανισμό της φλεγμονής.
Σε πολύ κοντινό μέλλον, αναμένονται μικροσκοπικές συσκευές νευροδιέγερσης για τη μείωση της φλεγμονής (ήδη εγκεκριμένες στις ΗΠΑ).
Επίσης σε ερευνητικό στάδιο βρίσκονται θεραπείες CAR-T, οι οποίες επαναφέρουν το ανοσοποιητικό σύστημα στην κανονική του λειτουργία.
Κρίσιμη η έγκαιρη διάγνωση
Ο χρόνος είναι εχθρός για τις αρθρώσεις· η καθυστερημένη διάγνωση οδηγεί σε μη αναστρέψιμη βλάβη.
Στην Ελλάδα, η διάγνωση μπορεί να καθυστερήσει για μήνες ή μέχρι και 7-8 χρόνια!
Ζητείται η δημιουργία ιατρείων ταχείας διάγνωσης, όπου κάποιος με νέα συμπτώματα (φλεγμονώδεις αρθρώσεις, πρωινή δυσκαμψία, πόνος) μπορεί να παραπεμφθεί άμεσα σε ρευματολόγο από τον γενικό γιατρό.
Το πρότυπο της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ρευματολογίας (EULAR) είναι η εξέταση από ρευματολόγο εντός έξι εβδομάδων από την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων.
Ακόμη, απαιτείται εκπαίδευση των γενικών ιατρών και συνεργασία όλων των επαγγελμάτων υγείας (νοσηλευτές, εργοθεραπευτές, επισκέπτες υγείας).
Ο ρόλος της ΕΛΕΑΝΑ
Η ΕΛΕΑΝΑ (Ελληνική Εταιρεία Αντιρευματικού Αγώνα) είναι η φωνή των ασθενών με ρευματικά και μυοσκελετικά νοσήματα στην Ελλάδα, με τριπλό ρόλο:
1. Ενημέρωση και Εκπαίδευση: Ασθενών και οικογενειών για την πάθηση και τα δικαιώματά τους.
2. Παρέμβαση σε Επίπεδο Πολιτικής Υγείας: Ζητάει ίση και γρήγορη πρόσβαση στις σύγχρονες θεραπείες για όλους, ανεξάρτητα από τόπο κατοικίας, ηλικία ή ασφάλιση, καθώς και έγκαιρη διάγνωση.
3. Διεθνής Εκπροσώπηση: Συμμετέχει σε διεθνείς φορείς (πλήρες μέλος της EULAR PARE) συμβάλλοντας στη χάραξη ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών.
Ακόμη, προσφέρει δωρεάν γραμμή ψυχολογικής υποστήριξης (Δευτέρα-Παρασκευή 10:00-16:00 και δωρεάν συνεδρίες για τα μέλη της, καθώς οι ρευματικές παθήσεις επηρεάζουν ολόκληρη τη ζωή του ατόμου.
Για ενημέρωση και επικοινωνία: www.arthritis.org.gr
Η κ. Αντωνοπούλου, συμβουλεύει κάποιον που αναγνωρίζει συμπτώματα (πρησμένες αρθρώσεις, πρωινή δυσκαμψία, πόνο που δεν υποχωρεί) να απευθυνθεί στον γιατρό του για παραπομπή σε ρευματολόγο ή να επικοινωνήσει με την ΕΛΕΑΝΑ, η οποία παραπέμπει σε δημόσια νοσοκομεία και κλινικές.
Το μήνυμα είναι να μην αναβάλλεται η διάγνωση, καθώς ο χρόνος είναι κρίσιμος. Ο στόχος είναι οι ασθενείς να επιτύχουν ύφεση (remission) και να επιστρέψουν στην κανονικότητά τους.
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης Ντίνος Στεργιόπουλος
