«Η φυσιογνωμία των ελληνικών πόλεων αλλάζει ραγδαία. Την τελευταία εξαετία (2019–2025), έχουν εκδοθεί 7.829 άδειες ολικής κατεδάφισης σε ολόκληρη την Ελλάδα, με τους ειδικούς να κάνουν λόγο για «λαίλαπα» που απειλεί χιλιάδες ιστορικά κτίρια – ιδιαίτερα της μεσοπολεμικής περιόδου» αναφέρει η ανεξάρτητη δημοσιογραική ομάδα Solomon που στο πλαίσιο νέας έρευνά της, έχει λανσάρει το Demolition Atlas, μια διαδραστική πλατφόρμα καταγραφής κατεδαφισμένων κτιρίων, σε συνεργασία με το ευρωπαϊκό δίκτυο Correctiv.Europe.
Πρόκειται για μια δημοσιογραφική έρευνα μεγάλης κλίμακας, που αξιοποιεί crowdsourcing και επιτόπιο ρεπορτάζ για να χαρτογραφήσει τις μαζικές κατεδαφίσεις, να τεκμηριώσει τις επιπτώσεις τους, και να διερευνήσει τι αντικαθιστά τα παλαιά κτίρια.
Η πλατφόρμα είναι ενεργή και καλεί κάθε ενδιαφερόμενο να συμμετάσχει.
Το Demolition Atlas περιλαμβάνει έναν διαδραστικό χάρτη και μια εύχρηστη φόρμα καταγραφής, μέσω της οποίας κάθε πολίτης μπορεί να μοιραστεί:
-Φωτογραφίες πριν και μετά την κατεδάφιση,
-Τοποθεσία, χρήση, έτος κατασκευής και κατεδάφισης,
-Πληροφορίες για το τι οικοδομήθηκε στη θέση του κτιρίου,
-Ιστορίες και μαρτυρίες για τη σημασία του.
«Με αυτόν τον τρόπο, η πλατφόρμα λειτουργεί ως μια ανοιχτή βάση δεδομένων που αναδεικνύει την πολιτιστική και κοινωνική σημασία των κτιρίων που χάνονται» αναφέρει η Solomon και συμπληρώνει: «Η αρχιτεκτονική κληρονομιά πριν το 1940 έχει ήδη σε μεγάλο ποσοστό χαθεί – εκτιμάται ότι το 80% της έχει εξαφανιστεί στην Αθήνα. Σήμερα, περιοχές όπως το Παγκράτι, η Κυψέλη, οι Αμπελόκηποι, η Καλλιθέα, το Περιστέρι, αλλά και πόλεις σε όλη την Ελλάδα, βλέπουν παλαιά κτίρια να αντικαθίστανται από πολυτελείς πολυκατοικίες, ξενοδοχεία ή διαμερίσματα βραχυχρόνιας μίσθωσης. Πώς επηρεάζεται η κοινωνική σύνθεση μιας γειτονιάς; Πώς αλλοιώνεται ο χαρακτήρας της πόλης; Αυτά είναι τα ερωτήματα που επιχειρεί να απαντήσει η έρευνα του Solomon. Υπάρχουν συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα που επωφελούνται από αυτό;».
Πάντως σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία του χάρτη, μόνο για το πολεοδομικό συγκρότημα του Βόλου υπάρχουν αναφορές για 96 κτήρια…!
Η έρευνα είναι σε εξέλιξη και το Solomon καλεί κάθε ενδιαφερόμενο ειδικό ή μη να συμβάλει με τις γνώσεις και τις εμπειρίες του.
