Επιστημονική εκδήλωση με θέμα «Έκτιση ή μη ποινών μετά τον Ν. 5090/2024 – Θεσμοί ελαστικότητας» διοργάνωσε σήμερα το απόγευμα ο Δικηγορικός Σύλλογος Βόλου κατά την οποία αναλύθηκαν ο νέος νόμος, ο οποίος αυστηροποιεί τις ποινές, αλλά και οι όροι, ώστε να μπορέσει κάποιος να αποφυλακιστεί. Παρόλα αυτά, ο νόμος έφερε τη θετική εξέλιξη της κοινωφελούς εργασίας, η οποία όμως βρίσκεται σε νηπιακό στάδιο, με τους ΟΤΑ της περιοχής μας στην πλειοψηφία τους, να μην συμμετέχουν σε αυτή και να μην δίνουν τη δυνατότητα σε ανθρώπους που καταδικάστηκαν για ένα πλημμέλημα, να εργαστούν προς όφελος της κοινωνίας, με αποτέλεσμα να οδηγούνται απευθείας σε ένα κατάστημα κράτησης.
Αναφερόμενος στον νέο νόμο ο κ. Ιωάννης Ναζίρης, επίκουρος Καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ επεσήμανε πως ο νομικός κόσμος είχε σοβαρές επιφυλάξεις, τις οποίες και διατύπωσε πριν την ψήφισή του, καθώς αυστηροποιούνται οι ποινές ακόμη και για ελαφριά εγκλήματα, για πλημμελήματα, ακόμη και για εγκλήματα που, όπως σημείωσε, σε άλλες χώρες δεν είναι ποινικά αδικήματα, αλλά διοικητικές παραβάσεις με χρηματικά πρόστιμα.
“Κυρίως έχει σχέση με την αυστηροποίηση στην έκτιση των ποινών, να μην παίρνεις αναστολή, ακόμη και με την πρώτη φορά και να πηγαίνεις μέσα στη φυλακή, για οποιαδήποτε ποινή πάνω από έναν χρόνο φυλάκιση. Ο νόμος σπρώχνει προς τη φυλακή όλο και περισσότερους ανθρώπους ακόμη και για ελαφριές ποινές και δεν μιλάμε για κακουργήματα, για βιασμούς, δολοφονίες, ληστείες, αλλά για απλά πλημμελήματα, όπως για χρέη προς το δημόσιο. Εάν κάποιος καταδικαστεί για ένα τέτοιο αδίκημα κινδυνεύει να πάει στη φυλακή”, επεσήμανε ο ίδιος.
Τόνισε πως οι φυλακές είναι ήδη γεμάτες και δεν θα έπρεπε να οδηγούνται σε αυτές άνθρωποι για παράδειγμα που χρωστούν στο δημόσιο, αδίκημα που δεν θα έπρεπε σύμφωνα με τον ίδιο να είναι ποινικό. “Εάν υπήρχε σοβαρός μηχανισμός εκτέλεσης των απαιτήσεων το δημόσιο, δεν θα έπρεπε να είναι ποινικό αδίκημα”, υπογράμμισε και τόνισε ότι καταλήγουν στις ίδιες φυλακές άνθρωποι που χρωστούν στο δημόσιο και άνθρωποι που έχουν διαπράξει βίαια εγκλήματα.
Στο προσκήνιο η κοινωφελής εργασία
Ένα θετικό του νόμου όμως είναι η κοινωφελής εργασία, σύμφωνα με τον κ. Ναζίρη, που υπήρχε από το 2019 και μετά στον ποινικό κώδικα, αλλά, όπως σχολίασε, επειδή η Ελλάδα νομοθετεί αλλά δεν οργανώνεται, δεν μπορούσε να εφαρμοστεί και να εκτελεστεί στην πράξη γιατί δεν είχαν προσωπικό για εφαρμόσει τις διατάξεις για την κοινωφελή εργασία, οπότε αυτές οι διατάξεις ήταν σε αναστολή.
“Το 2022 υπήρχε μια υπουργική απόφαση που άρχιζε να την ενεργοποιεί και από το 2024 με τον νόμο έχουν ενεργοποιηθεί οι διατάξεις κοινωφελούς εργασίας και πλέον με τη συνεργασία Δήμων και Περιφερειών έχουν ανοίξει θέσεις. Υπάρχει μία πλατφόρμα που σε συνεργασία με τον Εισαγγελέα κάποιος που καταδικάζεται σε καταρχήν φυλάκιση μπορεί να πάει να δουλέψει αυτές τις ημέρες.
Στην περιοχή δεν υπάρχει προς το παρόν απόλυτη συνεργασία με τους ΟΤΑ, υπάρχουν άλλοι φορείς και γίνεται προσπάθεια από την Εισαγγελία να βρει φορείς να δεχτούν. Ελπίζουμε και ο δήμος στο μέλλον να ενεργοποιηθεί για να υπάρχει αυτή η δυνατότητα. Είναι ένα πολύ θετικό μέτρο για την επανένταξη αυτών των ανθρώπων με ελαφριά πλημμελήματα. Δεν είναι σωστό να πηγαίνουν κατευθείαν στη φυλακή και ιδίως για νέους ανθρώπους”, υποστήριξε ο κ. Ναζίρης.
Σημειώνεται ωστόσο ότι, σύμφωνα με πληροφορίες ο Δήμος Βόλου πολύ πρόσφατα εντάχθηκε στη σχετική πλατφόρμα για την κοινωφελή εργασία, ενώ γίνονται διεργασίες, προκειμένου να ενταχθούν όλοι οι δήμοι της χερσαίας αλλά και της νησιωτικής Μαγνησίας
Ομιλήτρια στην εκδήλωση ήταν και η Αντιεισαγγελέας Εφετών Χριστίνα Φασούλα η οποία ανέπτυξε το θέμα «Η υφ’ όρον απόλυση μετά τον Ν.5090/2024». Ουσιαστικά, σύμφωνα με την κ. Φασούλα, ο όρος “υφ όρον απόλυση”, πόσο χρόνο θα παραμείνει στη φυλακή κάποιος που έχει καταδικαστεί και πότε μπορεί να βγει με αναστολή.
Η κ. Φασούλα ανέδειξε στην ομιλία της τις αλλαγές που έφερε ο νόμος 5090/24 στον θεσμό που προϋπήρχε, χαρακτηρίζοντας αυτές προς το δυσμενέστερο για τον φυλακισμένο, με την έννοια ότι υπάρχουν αυστηρότερες προϋποθέσεις για να αποφυλακιστεί κάποιος και κυρίως ο νόμος επιμηκύνει τον χρόνο που κάποιος παραμένει στη φυλακή. Ουσιαστικά ο νέος νόμος στέλνει πιο εύκολα στη φυλακή ανθρώπους και θέτει αυστηρότερες προϋποθέσεις για την αποφυλάκισή του.
Σημειώνεται ότι συντονιστής της εκδήλωσης ήταν ο Αχιλλέας Ζήσης, Αντιεισαγγελέας Α.Π., ο οποίος προ ημερών συνταξιοδοτήθηκε.
Δήμητρα Παλαιοδημοπούλου
