Το Σάββατο 12 Οκτώβρη με αφορμή τα 80 χρόνια από την απελευθέρωση της πόλης του Βόλου ο Δημοκρατικός Σύλλογος Γυναικών Ν. Μαγνησίας μαζί με συλλόγους γυναικών της ΟΓΕ από τη Θεσσαλονίκη και την κεντρική Μακεδονία (πάνω από εκατό άτομα) πραγματοποιήσανε ιστορικό περίπατο στο κέντρο της πόλης και επισκεφτήκανε εμβληματικά σημεία του αντιφασιστικού-αντικατοχικού αγώνα του βολιώτικου λαού, κατά τη διάρκεια της κατοχής και τόπους θυσίας αγωνιστών της ίδιας περιόδου. Πλατεία Ελευθερίας, Φυλακές Αλεξάνδρας, Στρατόπεδο, Κίτρινη αποθήκη. Σημεία στο κέντρο της πόλης, που σηματοδοτούν τις πιο άγριες και ματωμένες στιγμές του αντιφασιστικού αγώνα, του ΕΑΜικού αγώνα, κατά την διάρκεια της Κατοχής. Οι φωνές από τα βασανιστήρια που υπέστησαν από τους ΕΑΣΑΔ και τους Γερμανούς ναζί οι αγωνιστές συμπατριώτες μας, φθάνουν ακόμη στα αυτιά των περαστικών.
ΦΥΛΑΚΕΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ
Το κολαστήριο που δημιούργησαν οι Ιταλοί από τις πρώτες μέρες της Κατοχής κι απ’ όπου πέρασαν χιλιάδες Βολιώτες ήταν οι φυλακές Αλεξάνδρας, οι οποίες λειτούργησαν μέχρι και το τέλος του εμφuλίου πολέμου.
Όταν οι Γερμανοί ανέλαβαν τη διοίκηση ύστερα από την ιταλική κατάρρευση, ήταν αρχές Σεπτέμβρη του ’43. Τότε βρήκαν τις φυλακές άδειες, αφού είχαν απελευθερωθεί οι κρατούμενοι από το ΕΑΜικό κίνημα. Στις φυλακές της Αλεξάνδρας οι Γερμανοί εγκατέστησαν τμήμα των Ες-Ντε (Εθνική Αστυνομία), που υπαγόταν στην Γκεστάπο του Βόλου. Η φυλακή λεγόταν και “Πράσινη Φυλακή” λόγω του ότι τα κάγκελα των κρατητηρίων ήταν βαμμένα πράσινα. Η φυλακή διέθετε και “Νεκροθάλαμο” όπου έμεναν αυτοί που ήταν προς εκτέλεση. Κάθε πρωί, έξω από τις φυλακές της Αλεξάνδρας ερχόταν ένα αυτοκίνητο του δήμου όπου ανέβαιναν 10-15 κρατούμενοι και το οποίο είχε συνοδεία ένα στρατιωτικό όχημα γεμάτο στρατιώτες. Το αυτοκίνητο αυτό έκανε τη διαδρομή Βόλος-Λάρισα για να διαπιστώσει πόσο ασφαλής ήταν η μετακίνηση των γερμανικών αυτοκινήτων στην περιοχή, γιατί οι αντάρτες τοποθετούσαν κυρίως νάρκες. Οι 10-15 κρατούμενοι που ανέβαιναν στο αυτοκίνητο του δήμου ήταν αυτοί που θα εκτελούνταν, εάν χρειαζόταν, ως αντίποινα σε περίπτωση θανάτου κάποιου Γερμανού στρατιώτη.
ΠΛΑΤΕΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ
Εδώ έγινε στις 8 Αυγούστου 1943 το μεγάλο μαζικό αντιβουλγαρικό συλλαλητήριο, εδώ στήθηκαν κρεμάλες από τους δωσίλογους για την θανάτωση αγωνιστών, εδώ συγκεντρώθηκαν οι Βολιώτες την πρώτη μέρα της Απελευθέρωσης για να υποδεχθούν τους μαχητές του 54ου συντάγματος του ΕΛΑΣ που έδιωξαν τους ναζί Γερμανούς. Η γειτονιά της πλατείας Ελευθερίας εκείνη τη μαύρη περίοδο της Κατοχής , άκουσε, γεύτηκε και είδε πολλά συνταρακτικά γεγονότα των ημερών. Άνθρωποί της όλοι εκείνοι που στην καθημερινότητά τους στροβιλίζονταν γύρω από αυτή, αυτόπτες μάρτυρες της μνήμης της. Τις καθημερινές μεμονωμένες ή ομαδικές εκτελέσεις διαδέχτηκαν από την Κυριακή 21 Μάη 1944 οι κρεμάλες. Το άσχημο τοπίο της πλατείας των ημερών εκείνων, με τα σκουπίδια, τα λίγα καχεκτικά και απεριποίητα δέντρα, συμπλήρωναν πλέον και οι απαγχονισμένοι από τους Γερμανούς και τους ΕΑΣΑΔίτες, οι οποίοι κρέμονταν από το αγκαθωτό σύρμα που είχε μπει στο λαιμό τους.
ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟ
Η αστική τάξη ήθελε κυριολεκτικά να τσακίσει κάθε πνεύμα αντίστασης, κάθε προσπάθεια δικαίωσης του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα.
Η πιο γνωστή περίπτωση είναι η αποθήκη Κατσέμη στην διασταύρωση των οδών Γαλλίας και Σαρακηνού (σήμερα 54ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ), στο οποίο από την παντοδύναμη τότε επιτροπή Ασφαλείας Μαγνησίας δίνεται το όνομα «Στρατόπεδο». Γύρω-γύρω από το Στρατόπεδο η περιοχή περιφράσσεται με αγκαθωτό σύρμα, ενώ στις διασταυρώσεις της οδού Γαλλίας με την Ροζού και την Μακρινίτσης τοποθετούνται σκοπιές από χωροφύλακες. Από τον χώρο αυτό θα περάσουν χιλιάδες Μαγνησιώτες, αλλά και Λαρισαίοι, Καρδιτσιώτες και Τρικαλινοί και αφού παραμείνουν ένα εύλογο χρονικό διάστημα θα μεταφέρονται στους τόπους εκτόπισης (Τρίκερι, Ικαρία, Ζάκυνθο, Μακρόνησο, Κεφαλλονιά, Άγιο Ευστράτιο). Όλοι αυτοί θα συλληφθούν με την κατηγορία ότι «είναι επικίνδυνοι για την δημόσια ασφάλεια» με βάση τις διατάξεις του Γ’ Ψηφίσματος που υπάρχει ήδη από τις 18 Ιουνίου του 1946. Πολλοί Μαγνησιώτες μετά την σύλληψή τους, θα μεταφερθούν εκτός από το «Στρατόπεδο», στις φυλακές της Λάρισας, των Τρικάλων ή της Καρδίτσας. Πολλοί με αποφάσεις της επιτροπής Ασφάλειας Μαγνησίας αφού εκτοπισθούν στην συνέχεια, θα τους επαναφέρουν στο Βόλο, για να τους παραπέμψουν στα Έκτακτα Στρατοδικεία.
Η μνήμη συντηρείται από χιλιάδες μαρτυρίες ανδρών και γυναικών που είδαν και βίωσαν στο κορμί τους την βία των κατοχικών εξουσιαστών στον αγώνα για την κοινωνική απελευθέρωση.
Άσβεστη η μνήμη τους, διδάσκει και εμπνέει την πάλη μας για μια κοινωνία δίκαιη, ευτυχισμένη χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Το παράδειγμα όσων αγωνίστηκαν και αντιστάθηκαν μας διδάσκει πως όταν ο λαός το αποφασίσει μπορεί να νικήσει πολύ πιο ισχυρούς αντιπάλους.
