Τα μουσεία μπορούν να μετατραπούν από απλούς χώρους επίσκεψης σε ζωντανά, δημοκρατικά και προσβάσιμα κέντρα μάθησης για όλες τις κοινωνικές ομάδες, όπως τονίστηκε με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου “Μουσείο, Εκπαίδευση και Κοινωνία” χθες στη Λαϊκή Βιβλιοθήκη Βόλου.
Ο ιστορικός και συγγραφέας Στάθης Γκότσης, με πολυετή εμπειρία στο Υπουργείο Πολιτισμού στον τομέα της μουσειακής εκπαίδευσης, είναι συγγραφέας του βιβλίου με τον τίτλο “Μουσείο, Εκπαίδευση και Κοινωνία” (εκδόσεις Τόπος) που μιλά για τη μουσειακή εκπαίδευση, για τις οργανωμένες και στοχοθετηµένες εκπαιδευτικές/ερμηνευτικές δράσεις που υλοποιούνται στο μουσείο, στο μνημείο ή στον αρχαιολογικό χώρο, σε κάθε τόπο όπου ανιχνεύονται η διαχρονική ανθρώπινη παρουσία.
Ο συγγραφέας μίλησε στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και τον Ηλία Κουτσερή, με αφορμή την έκδοση του βιβλίου, και αναφέρθηκε σε έναν διάλογο που πρέπει να υπάρξει, σχετικά με το πώς τα μουσεία μπορούν να γίνουν χώροι όχι απλώς ευχάριστης επίσκεψης, αλλά ουσιαστικής, εναλλακτικής, δημιουργικής και διαδραστικής μάθησης. Το ζητούμενο είναι ένα «ανοιχτό και δημοκρατικό μουσείο» που να διαλέγεται με τους επισκέπτες του και να τους καλεί όλο και περισσότερους, ξεπερνώντας την παραδοσιακή εικόνα τους, ως αποστειρωμένους ή βαρετούς χώρους.
Σύμφωνα με τον κ. Γκότση, τα μουσεία έχουν τη δύναμη να προσαρμόσουν τον λόγο τους σε κάθε κατηγορία κοινού, από παιδιά προσχολικής ηλικίας και άτομα με ειδικές ανάγκες, έως ομάδες σε κατάσταση κοινωνικού αποκλεισμού (π.χ. κοινότητες Ρομά, άτομα σε προγράμματα επανένταξης από ουσίες, κρατούμενοι).
Στην Ελλάδα έχουν αναπτυχθεί εξαιρετικά παραδείγματα τέτοιων δράσεων, με τον κ. Γκότση να έχει συμμετάσχει σε πολλές από αυτές.
Το Μουσείο ως χώρος συνάντησης
Τα μουσεία λειτουργούν ως χώροι όπου συναντώνται η αρχαιολογία και η ιστορία της τέχνης με την επικοινωνία και την εκπαίδευση. Αυτή η διεπιστημονική συνεργασία μπορεί να κάνει το μουσείο ευχάριστο, παραγωγικό, κοινωνικά και μορφωτικά χρήσιμο για όλους, επισήμανε ο κ. Γκότσης.
Όπως εξήγησε, είναι χώροι μη τυπικής μάθησης, απευθυνόμενοι σε όλη την κοινωνία με όρους που δεν συνδέονται με την τυπική σχολική εκπαίδευση (βαθμούς, εξετάσεις), αλλά με έναν ανοιχτό και δημιουργικό τρόπο. Τα εκθέματα πρέπει να συνδέονται με το παρόν και τις αγωνίες των ανθρώπων του σήμερα.
Οικονομική πρόσβαση και πολιτική αντίληψη
Ο συγγραφέας έθεσε το ζήτημα του οικονομικού εμποδίου (υψηλά εισιτήρια) για την πρόσβαση σε αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία, το οποίο αποτρέπει μεγάλο μέρος του κοινού.
Έκανε κριτική στην αντίληψη των πολιτικών ηγεσιών που αντιμετωπίζουν τα μουσεία ως τουριστικά προϊόντα και όχι ως χώρους γνώσης, κρίσης και αυτοσυνειδησίας για τους πολίτες της χώρας.
Καταλήγοντας ο συγγραφέας, τόνισε ότι παρά τις καλές πρακτικές, απαιτούνται περαιτέρω βήματα για την ενίσχυση του ρόλου των μουσείων στην ελληνική κοινωνία.
