Γράφει ο Γεώργιος Βογιατζής
Γενικός Σύμβουλος ΠΟΕ-ΥΕΘΑ
Αντιπρόεδρος Εργαζομένων 304 ΠΕΒ
Κάθε χρόνο στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης ακούμε εξαγγελίες, αριθμούς, μέτρα και στόχους για τα επόμενα χρόνια.
Η φετινή ΔΕΘ δεν αποτέλεσε εξαίρεση. Ανακοινώθηκαν παρεμβάσεις για τα εισοδήματα, τους δημοσίους υπαλλήλους, τη στέγαση και την ενέργεια.
Και ασφαλώς δεν μπορούμε να πούμε ότι δεν ανακοινώθηκε τίποτα.
Το πραγματικό όμως ερώτημα είναι άλλο:
Οι εξαγγελίες αυτές αρκούν για να αλλάξουν την καθημερινότητα του πολίτη; Και, κυρίως, πότε θα φανούν πραγματικά στην τσέπη του;
Ο μισθός τελειώνει πριν τελειώσει ο μήνας
Ο σημερινός κατώτατος μισθός βρίσκεται στα 920 ευρώ μικτά, ενώ έχουν τεθεί στόχοι για περαιτέρω αυξήσεις τα επόμενα χρόνια.
Όμως η ζωή δεν πληρώνεται με στόχους και εξαγγελίες.
Ο εργαζόμενος πληρώνεται και μέσα σε λίγες ημέρες καλείται να καλύψει ενοίκιο ή στεγαστικό, ηλεκτρικό ρεύμα, νερό, τρόφιμα, καύσιμα, σχολικές ανάγκες και όλες τις καθημερινές υποχρεώσεις μιας οικογένειας.
Μπορεί να πληρώνεται στις 27 του μήνα, όμως για πολλές οικογένειες, μέχρι τις 10 του επόμενου μήνα, μεγάλο μέρος του εισοδήματος έχει ήδη φύγει.
Και τότε αρχίζει η γνωστή αγωνία:
Πώς θα βγει ο μήνας μέχρι τις 27;
Αυτό αποτυπώνει ένα από τα πραγματικά προβλήματα της ελληνικής οικογένειας.
Δεν ζητά ο εργαζόμενος να γίνει πλούσιος.
Ζητά να μπορεί να ζει αξιοπρεπώς από τον μισθό του.
Η ακρίβεια δεν περιμένει το 2028
Οι μισθοί μπορεί να αυξάνονται σταδιακά, όμως το κόστος ζωής είναι εδώ και τώρα.
Το σούπερ μάρκετ, οι λογαριασμοί, τα καύσιμα και οι καθημερινές ανάγκες δεν περιμένουν να έρθει το 2027 ή το 2028.
Γι’ αυτό και κάθε αύξηση μισθού πρέπει να εξετάζεται όχι μόνο ως αριθμός, αλλά σε σχέση με την πραγματική αγοραστική δύναμη.
Τι μπορεί τελικά να αγοράσει ο εργαζόμενος με τον μισθό του;
Εκεί βρίσκεται η ουσία.
Ρεύμα και ενέργεια
Η κυβέρνηση ανακοίνωσε παρεμβάσεις με στόχο τη μείωση του ενεργειακού κόστους, ενώ από το 2027 προβλέπεται μείωση των χρεώσεων ΥΚΩ για τα νοικοκυριά.
Είναι μέτρα που πρέπει να αξιοποιηθούν και να αξιολογηθούν στην πράξη.
Γιατί ο πολίτης δεν πληρώνει τον λογαριασμό του με κυβερνητικές εξαγγελίες.
Τον πληρώνει από το εισόδημά του.
Το ζητούμενο, επομένως, είναι οι παρεμβάσεις να μετατραπούν σε πραγματική και αισθητή ανακούφιση για το νοικοκυριό.
Το ίδιο ισχύει και για τα καύσιμα.
Για τον εργαζόμενο που πρέπει καθημερινά να μετακινηθεί στη δουλειά του, το αυτοκίνητο δεν είναι απαραίτητα πολυτέλεια. Για πολλούς είναι ανάγκη.
Και όσο αυξάνεται το κόστος της μετακίνησης, τόσο περιορίζεται το διαθέσιμο εισόδημα που μένει για τις υπόλοιπες ανάγκες της οικογένειας.
Οι δημόσιοι υπάλληλοι και τα 500 ευρώ
Για τους δημοσίους υπαλλήλους έχει ανακοινωθεί η επαναφορά χριστουγεννιάτικου επιδόματος ύψους 500 ευρώ μικτά, με πρώτη καταβολή τον Δεκέμβριο του 2027.
Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση των αποδοχών κατά 80 ευρώ μικτά τον μήνα έως τον Ιανουάριο του 2028, μέσω των μισθολογικών αναπροσαρμογών που έχουν ανακοινωθεί.
Επομένως, δεν λέμε ότι δεν υπάρχουν αυξήσεις.
Λέμε ότι πρέπει να δούμε αν αυτές οι αυξήσεις επαρκούν απέναντι στο πραγματικό κόστος ζωής και, κυρίως, πότε φτάνουν στην τσέπη του εργαζομένου.
Γιατί ο εργαζόμενος που δυσκολεύεται σήμερα να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του έχει δικαίωμα να αναρωτιέται αν μπορεί να περιμένει μέχρι το 2027 ή το 2028 για να δει ουσιαστική διαφορά στην καθημερινότητά του.
Η ίδια η ΑΔΕΔΥ, από την πλευρά της, έχει χαρακτηρίσει ανεπαρκή την εξαγγελία των 500 ευρώ μικτά και ζητά ουσιαστικές αυξήσεις και επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού.
Η κριτική, λοιπόν, δεν είναι ότι «δεν δόθηκε τίποτα».
Η κριτική είναι αν αυτό που δίνεται είναι αρκετό, είναι έγκαιρο και ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες του εργαζομένου.
Στέγαση: το μεγάλο πρόβλημα της εποχής
Και μετά υπάρχει η στέγαση.
Για μια νέα οικογένεια, έναν νέο εργαζόμενο ή έναν άνθρωπο που προσπαθεί να ξεκινήσει τη ζωή του, το ενοίκιο έχει γίνει μία από τις μεγαλύτερες μηνιαίες υποχρεώσεις.
Η κυβέρνηση ανακοίνωσε νέο πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ» ύψους 2 δισ. ευρώ, καθώς και διεύρυνση της επιστροφής ενοικίου.
Είναι σημαντικές παρεμβάσεις.
Όμως και εδώ το αποτέλεσμα θα κριθεί στην πράξη.
Γιατί το ζητούμενο δεν είναι απλώς να υπάρχει ένα πρόγραμμα.
Το ζητούμενο είναι ο εργαζόμενος να μπορεί πραγματικά να πληρώνει το σπίτι του χωρίς να στερεί από την οικογένειά του τα βασικά.
Όταν ένα μεγάλο μέρος του μισθού πηγαίνει μόνο για τη στέγαση, τότε ακόμη και μια αύξηση στο εισόδημα χάνει μεγάλο μέρος της αξίας της.
Τελικά, τι ζητά ο Έλληνας;
Ο Έλληνας δεν ζητά θαύματα.
Ζητά μια οικονομία που να ανταποκρίνεται στην πραγματική του ζωή.
Θέλει ο μισθός του να έχει μεγαλύτερη αγοραστική δύναμη.
Θέλει να μπορεί να πληρώνει το σπίτι του.
Θέλει να μπορεί να γεμίζει το ψυγείο χωρίς να κάνει κάθε εβδομάδα λογαριασμό στο ταμείο.
Θέλει να μπορεί να βάλει καύσιμα χωρίς να σκέφτεται ποια άλλη ανάγκη θα πρέπει να περιορίσει.
Θέλει να μπορεί να μεγαλώσει τα παιδιά του με αξιοπρέπεια και να κάνει σχέδια για το μέλλον.
Αυτό είναι το πραγματικό στοίχημα.
Γιατί τελικά η οικονομία δεν μετριέται μόνο στο ΑΕΠ και στους δείκτες.
Μετριέται στο πορτοφόλι του εργαζόμενου.
Μετριέται στο αν στις 10 του μήνα υπάρχει ακόμη χρήμα για να βγει η οικογένεια μέχρι τις 27.
Μετριέται στο αν ο γονιός μπορεί να γεμίσει το ψυγείο χωρίς να υπολογίζει κάθε ευρώ.
Μετριέται στο αν ένας νέος άνθρωπος μπορεί να πληρώσει το ενοίκιό του και να κάνει όνειρα για το μέλλον.
Εκεί θα κριθεί τελικά η πραγματική επιτυχία των εξαγγελιών.
Γιατί άλλο είναι η Ελλάδα των αριθμών.
Και άλλο η Ελλάδα που ζει ο Έλληνας κάθε μέρα.
