Σαφές στίγμα για τη θέση της Ελλάδας σε ένα ρευστό διεθνές περιβάλλον έδωσε το απόγευμα της Τρίτης (09.06.2026) ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, συνομιλώντας με την δημοσιογράφο – παρουσιάστρια του CNN Κριστιάν Αμανπούρ, στην εκδήλωση που συνδιοργάνωσαν ο «Economist» και το iefimerida. «Η Ελλάδα ήταν πάντα στη σωστή πλευρά της Ιστορίας», τόνισε, συνδέοντας τη σημερινή διεθνή θέση της χώρας με την οικονομική της ισχύ, τις μεταρρυθμίσεις και την αξιοπιστία που, όπως είπε, έχει ανακτήσει τα τελευταία χρόνια.
«Σε μια εποχή γεωπολιτικών διαταραχών, η ισχύς μετρά», σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, επιμένοντας ότι «είναι σημαντικό να διαβάζουμε το διεθνές περιβάλλον». Όπως ανέφερε, η Ελλάδα δεν είναι πλέον «το μαύρο πρόβατο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά μια χώρα που συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών αποφάσεων.
Ο πρωθυπουργός επέμεινε ιδιαίτερα στη διπλή ταυτότητα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, ως ευρωπαϊκής και ταυτόχρονα διατλαντικής. «Ως Ελλάδα πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι ότι είμαστε αφοσιωμένο μέλος της Ε.Ε.», ανέφερε, προσθέτοντας όμως ότι η χώρα έχει «μια συμμαχία με τις ΗΠΑ που σκοπεύουμε να τιμήσουμε, όπως κάνουμε εδώ και πολλά χρόνια».
Σύμφωνα με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, η σχέση Ελλάδας – ΗΠΑ διαθέτει σταθερό βάθος και ευρεία αναγνώριση στην Ουάσιγκτον. «Η σχέση μας αναγνωρίζεται», είπε, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα αντιμετωπίζεται ως «πόλος σταθερότητας για την περιοχή». Στο ίδιο πλαίσιο, υπογράμμισε ότι «υπάρχουν ευκαιρίες που αναδύονται για την Ελλάδα», ιδιαίτερα μέσα από τις αλλαγές που συντελούνται στην εξωτερική πολιτική και στους διεθνείς συσχετισμούς.
Ξεχωριστή αναφορά έκανε στο ενεργειακό πεδίο, το οποίο συνέδεσε με τη γεωστρατηγική θέση της χώρας. «Το ενεργειακό μείγμα που πρέπει να έχουμε προβλέπει την ύπαρξη φυσικού αερίου», ανέφερε, υπενθυμίζοντας ότι «η Ελλάδα έχει ένα πρόγραμμα εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων» και προσθέτοντας: «Ελπίζουμε να βρούμε φυσικό αέριο».
Ο πρωθυπουργός στάθηκε και στις συνεργασίες με αμερικανικές εταιρείες, επισημαίνοντας ότι η γεωγραφική θέση της Ελλάδας δημιουργεί νέες δυνατότητες. «Οι ΗΠΑ μπορούν να εξάγουν LNG στην Ευρώπη και μπορούμε να προμηθεύσουμε όλους τους βόρειους γείτονές μας», σημείωσε, περιγράφοντας τη χώρα ως κρίσιμο ενεργειακό κόμβο για την ευρύτερη περιοχή.
«Θέλουμε να είμαστε σημαντικοί παίκτες ως προς την πλευρά των ΗΠΑ», τόνισε, συνδέοντας την ενέργεια με τη στρατηγική αναβάθμιση της Ελλάδας. Ειδική μνεία έκανε και στη ναυτιλία, επισημαίνοντας ότι η χώρα ελέγχει «ένα υψηλό ποσοστό, το ένα πέμπτο του παγκόσμιου στόλου», στοιχείο που, όπως είπε, έχει ιδιαίτερη σημασία και για τη μεταφορά LNG και «φέρνει κάτι νέο στη συζήτηση».
Στο σκέλος της άμυνας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε την ανάγκη ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αποτρεπτικής ικανότητας. Μίλησε για «αύξηση των δαπανών για την άμυνα», ώστε «η Ε.Ε. να μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό της» και ταυτόχρονα να παραμένει «ενεργό μέλος του ΝΑΤΟ».
Ο πρωθυπουργός συνέδεσε την ευρωπαϊκή άμυνα με τη διατλαντική σχέση, τονίζοντας ότι «πρέπει να βρούμε τρόπους ευθυγράμμισης με τις ΗΠΑ». Ως ένα τέτοιο παράδειγμα ανέφερε το σχήμα 3+1, ενώ υπογράμμισε ότι «δεν αμφισβητεί» τη μακροχρόνια συνεργασία με το Ισραήλ, ιδίως στο πεδίο της άμυνας.
Επίσης, αναφέρθηκε στα διδάγματα των τελευταίων ετών από τους πολέμους και τις αναταράξεις στην ευρύτερη περιοχή. «Πολλά θα εξαρτηθούν από το τελικό αποτέλεσμα της σύγκρουσης», σημείωσε, τονίζοντας ότι η παρατεταμένη αβεβαιότητα και η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ τείνουν να γίνουν «η νέα κανονικότητα».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης προειδοποίησε ότι οι εξελίξεις αυτές «θα έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην παγκόσμια οικονομία», ιδίως στο πεδίο της ενέργειας και των τιμών του πετρελαίου. Όπως είπε, το κρίσιμο ζήτημα είναι αν η ενέργεια θα παραμείνει «οικονομικά προσβάσιμη», υπογραμμίζοντας ότι η σταθερότητα των τιμών αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη.
Στο ίδιο πλαίσιο, υπενθύμισε ότι μετά την πανδημία η Ελλάδα κατάφερε να αυξήσει μισθούς, να μειώσει τον πληθωρισμό και την ανεργία, επιμένοντας ότι η οικονομική ανθεκτικότητα συνδέεται άμεσα με το διεθνές περιβάλλον. «Δεν είναι σαφές αν μπορούμε να βρούμε κοινό σημείο για να συμφωνήσουν οι δύο πλευρές», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «πρέπει να βρεθεί ένα πλαίσιο συμφωνίας».
Έμφαση έδωσε και στην ανάγκη να διασφαλιστούν το ελεύθερο εμπόριο και η ναυσιπλοΐα. «Να υπάρξει ένας τρόπος για ελεύθερο εμπόριο και ναυσιπλοΐα. Μας ενδιαφέρει πάρα πολύ αυτό το θέμα», τόνισε, συνδέοντας ευθέως τη διεθνή ασφάλεια με τα ελληνικά συμφέροντα, την ενέργεια και τη ναυτιλία.
Για τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι «η Ουκρανία αποτέλεσε πάντοτε έναν πόλεμο της Ευρώπης», επαναλαμβάνοντας ότι η Ελλάδα υπερασπίζεται σταθερά το Διεθνές Δίκαιο και την αρχή πως «τα σύνορα δεν μπορούν να αλλάζουν διά της βίας». Όπως είπε, αυτή η θέση αποτελεί «σημαντικό κομμάτι της εξωτερικής μας πολιτικής».
Ο πρωθυπουργός έκανε ειδική αναφορά στη Μαριούπολη, σημειώνοντας ότι ήταν από τις πρώτες πόλεις που καταστράφηκαν και υπενθυμίζοντας το ισχυρό ελληνικό στοιχείο που υπήρχε εκεί. Περιγράφοντας τη σημερινή εικόνα του πολέμου, ανέφερε ότι «όλα έχουν παγώσει και είναι κατεστραμμένα», ενώ η πολεμική σύγκρουση διεξάγεται πλέον σε μεγάλο βαθμό «εξ αποστάσεως».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν πρέπει να καταλάβει πως «δεν θα πετύχει τους στόχους του στρατιωτικά», χαρακτηρίζοντας παράλογες τις απαιτήσεις της Ρωσίας προς την Ουκρανία να εγκαταλείψει εδάφη. «Δεν θα μπορούσε να γίνει αποδεκτό από οποιονδήποτε ηγέτη», σημείωσε.
Παράλληλα, εξέφρασε την ελπίδα να υπάρξουν «απτές εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία», ενώ υποστήριξε ότι οι ευρωπαϊκές κυρώσεις έχουν αντίκτυπο. Όπως ανέφερε, η Ευρώπη βρίσκεται πιο κοντά στο σημείο όπου η Ρωσία θα αντιληφθεί ότι «δεν μπορεί να συνεχίζει αυτόν τον πόλεμο».
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε, δε, ότι η Ελλάδα «έκανε βήματα μπροστά», έστειλε βοήθεια στην Ουκρανία και «σήκωσε το βάρος που της αναλογεί».
Για τις σχέσεις Ευρώπης – Κίνας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε το ζήτημα υπό το πρίσμα των νέων εμπορικών ισορροπιών. «Μιλούμε για εμπορικές σχέσεις από την πλευρά του παραγωγού ή του καταναλωτή; Εξαρτάται πώς το βλέπεις», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η Κίνα διαθέτει «υπερ-παραγωγική ικανότητα», την ώρα που «η βιομηχανία της Ε.Ε. δεν είναι ανταγωνιστική».
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι υπάρχουν εργαλεία ώστε η Ευρώπη να αποκαταστήσει τις εμπορικές της σχέσεις, ωστόσο τόνισε πως απαιτείται ταχύτερη και πιο αποφασιστική δράση. «Πρέπει να επιταχύνουμε τις προσπάθειές μας και να έχουμε μια πιο στιβαρή πολιτική», είπε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος στον ρόλο της Ευρώπης ως γεωπολιτικού παίκτη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδειξε προς την έκθεση Ντράγκι, την οποία χαρακτήρισε κλειδί για την επόμενη φάση της ευρωπαϊκής πολιτικής. Όπως σημείωσε, η συζήτηση για την κοινή άμυνα και τον ευρωπαϊκό αμυντικό χώρο δεν μπορεί να παραμένει θεωρητική. «Αν κάτι πρέπει να συμβεί τα επόμενα χρόνια, είναι ότι αν δεν κινηθούμε προς τα εκεί, δεν θα έχουμε αποτελέσματα», τόνισε.
Ο πρωθυπουργός περιέγραψε το διεθνές περιβάλλον ως μέρος «μιας νέας παγκόσμιας τάξης», επισημαίνοντας ότι οι αξίες πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε η Ευρώπη δέχονται πίεση. «Η δημοκρατία και το κράτος δικαίου δέχονται επίθεση και πρέπει να τα υπερασπιστεί η Ευρώπη», ανέφερε.
Ερωτηθείς για το πώς μπορεί η Ελλάδα να θωρακιστεί απέναντι στη διεθνή αναταραχή, ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε στις νέες προκλήσεις που φέρνει η τεχνολογία. «Κοιτώντας το μέλλον, τα προβλήματα δεν θα είναι μεταξύ των κρατών, αλλά μεταξύ των κυβερνήσεων και των μεγάλων εταιρειών τεχνολογίας», είπε, χαρακτηρίζοντας την τεχνητή νοημοσύνη «την πιο μεταμορφωτική τεχνολογία που έχει ζήσει ο κόσμος μας».
Όπως υπογράμμισε, η Ελλάδα βρίσκεται ακόμη στην αρχή αυτής της διαδρομής και το ζητούμενο είναι να διασφαλίσει ότι «τα θεμέλια που έχουμε οικοδομήσει παραμένουν σταθερά». Στο πλαίσιο αυτό, επανέφερε τη σημασία της οικονομικής σταθερότητας. «Η μακροοικονομική σταθερότητα είναι αδιαπραγμάτευτη για μένα», τόνισε, εξηγώντας ότι πάνω σε αυτήν στηρίζεται η δυνατότητα της κυβέρνησης να υλοποιεί τις πολιτικές της.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης σημείωσε ότι, ενώ άλλες χώρες αντιμετωπίζουν ελλείμματα, «η Ελλάδα κινείται προς τη σταθερότητα», με στόχο την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος. Συνέδεσε, τέλος, τη συζήτηση με τις επόμενες εκλογές, λέγοντας ότι το ερώτημα θα είναι «αν θα συνεχίσουμε τις μεταρρυθμίσεις, αλλά και τι πρέπει να αλλάξει».
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στο διακύβευμα των επόμενων εκλογών, συνδέοντάς το με τη συνέχιση της μεταρρυθμιστικής πορείας και τη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας. «Στην Ελλάδα πρέπει να διασφαλίσουμε ότι τα θεμέλια μένουν σταθερά», ανέφερε, τονίζοντας ότι η μακροοικονομική σταθερότητα είναι «αδιαπραγμάτευτη» προκειμένου να υλοποιηθούν οι κυβερνητικές πολιτικές.
Όπως σημείωσε, «η Ελλάδα κινείται προς τη σταθερότητα», γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, επιτρέπει τη μείωση φόρων και τη στήριξη των εισοδημάτων των πιο ευάλωτων ομάδων. «Στις επόμενες εκλογές το στοίχημα είναι αν θα συνεχίσουμε αυτές τις πολιτικές», υπογράμμισε.
Ξεκινώντας τη συζήτηση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε και ειδική αναφορά στη δημοσιογραφία. «Είναι μεγάλη τιμή να μοιράζομαι τη σκηνή με την Κριστιάν», είπε, προσθέτοντας ότι «σε μια εποχή παραπληροφόρησης είναι σημαντικό η δημοσιογραφία να είναι αμερόληπτη».
