Σαφές μήνυμα προς την Τουρκία έστειλαν οι ΗΠΑ σημειώνοντας πως δεν δικαιολογούνται ενστάσεις σε έργα διασυνδεσιμότητας, με φόντο την επανέναρξη των ερευνών για το καλώδια Ελλάδας – Κύπρου (GSI). Την ίδια ώρα, γίνεται σαφές πως η γαλλική ενημέρωση προς την Τουρκία δεν συνιστά αίτημα άδειας ούτε αναγνώριση θαλάσσιας δικαιοδοσίας.
Μέσω των διπλωματικών Αρχών τους στην Αθήνα, τη Λευκωσία και την Άγκυρα, οι ΗΠΑ – σύμφωνα με πληροφορίες – γνωστοποιούν τη θέση τους, η οποία κινείται στη γραμμή που είχε διατυπώσει ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο κατά την επίσκεψή του στην Αθήνα, σημειώνοντας πως σε τέτοια έργα δεν δικαιολογείται ένσταση ή αντίρρηση από καμία πλευρά. Η σχετική ενημέρωση προς την τουρκική πλευρά θα γίνει προφορικά, ενώ το πιο πιθανό είναι να αναλάβει την επικοινωνία ο Αμερικανός πρέσβης στην Τουρκία, Τομ Μπαράκ.
Η αμερικανική τοποθέτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει της επανέναρξης των ερευνών για τον Great Sea Interconnector (GSI), καθώς η Τουρκία εξακολουθεί να αμφισβητεί την ελληνική αρμοδιότητα στην περιοχή και να προβάλλει αξιώσεις για τον ρόλο της στην υλοποίηση του έργου.
Η γαλλική ενημέρωση δεν ήταν αίτημα άδειας
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία είχε αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα. Δεν περιλάμβανε αναγνώριση τουρκικής θαλάσσιας δικαιοδοσίας ούτε αίτημα για άδεια ή συναίνεση για τις βυθομετρικές έρευνες.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι αίτημα αδειοδότησης από την εταιρεία υποβλήθηκε μόνο προς την Ελλάδα και την Κύπρο, οι οποίες εξέδωσαν τις σχετικές NAVTEX. Η Τουρκία απάντησε με αντι-NAVTEX, επιχειρώντας να αμφισβητήσει την ελληνική αρμοδιότητα.
Οι συνεννοήσεις μεταξύ Γαλλίας και Τουρκίας διήρκεσαν αρκετές ημέρες, καθώς το Παρίσι επιδίωκε να ενημερώσει την Άγκυρα χωρίς να αφήσει περιθώρια ερμηνείας ότι αναγνωρίζει οποιαδήποτε αρμοδιότητά της στην αδειοδότηση του έργου. Στην τελευταία ενημέρωση, την Παρασκευή, έγινε αναφορά ότι η Γαλλία δεν εμπλέκεται σε «ζητήματα αξιώσεων επί θαλάσσιων ζωνών».
Χαμήλωσε τους τόνους η Τουρκία
Παρά τις αρχικές αντιδράσεις και τη σκληρή ρητορική, η Άγκυρα στη συνέχεια εμφανίστηκε να χαμηλώνει τους τόνους. Ενδεικτική ήταν η δήλωση του Χακάν Φιντάν στον ΣΚΑΪ, με την οποία ανέφερε ότι «όλα είναι καλά φυσιολογικά».
Τρεις παράγοντες φαίνεται να επηρεάζουν τη στάση της Τουρκίας. Πρώτον, το τουρκολιβυκό μνημόνιο έχει προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις, μεταξύ άλλων από την ΕΕ, τις ΗΠΑ και την Αίγυπτο. Δεύτερον, η αμερικανική παρέμβαση περιορίζει τα περιθώρια διπλωματικών ελιγμών της Άγκυρας. Τρίτον, πρόκειται για ευρωπαϊκό έργο με σημαντική χρηματοδότηση και συμμετοχή γαλλικών εταιρειών, γεγονός που αυξάνει το διπλωματικό κόστος μιας ενδεχόμενης παρεμπόδισης.
