Με αφορμή την πρόσφατη έγκριση Περιβαλλοντολογικών όρων για εγκατάσταση 9 Α/Γ στο Νότιο Πήλιο, τη συζήτηση που έγινε στο Δημοτικό Συμβούλιο της 23/9, αλλά και τη συγκέντρωση που πραγματοποιείται στην Αργαλαστή την 26/9, καταθέτουμε στοιχεία για:
α. Αδειοδοτική σειρά και έργα Α/Γ στο Νότιο Πήλιο
β. Ιστορικό της ΑΕΠΟ της Green Repower
γ. Δυνητικές ενέργειες, μετά την ΑΕΠΟ
Α. Αδειοδοτική σειρά και έργα
Στην Ελλάδα υπάρχουν ήδη 6GW εγκατεστημένης αιολικής ενέργειας (περίπου 3000 Α/Γ), που είναι ο στόχος του ΕΣΕΚ (Εθνικού Σχεδίου) για το 2030! Η μέση διάμετρος του ρότορα είναι πάνω από 150μ και το συνολικό ύψος προσεγγίζει τα 200μ, για τις εγκαταστάσεις του 2026.
Η αδειοδότηση ενός έργου έχει τέσσερα βασικά στάδια:
– Βεβαίωση Παραγωγού από τη ΡΑΑΕΥ (Ρυθμιστική Αρχή). Η Αρχή ελέγχει την πληρότητα των δικαιολογητικών και τη συμμόρφωση με τον Κανονισμό, όπως περιγράφεται στο ΦΕΚ Β’ 5291 του 2020. Οι έλεγχοι περιλαμβάνουν μη επικάλυψη, χωροθέτηση, υπέρβαση φέρουσας ικανότητας κλπ. Για το Πήλιο, όντας “παρθένο” από εγκαταστάσεις, αυτό το βήμα είναι σχετικά εύκολο.
– ‘Έγκριση των Περιβαλλοντολογικών Όρων (ΑΕΠΟ). Αυτό είναι το πιο δύσκολο στάδιο, ζητείται γνώμη των φορέων (Δασαρχείο, Αρχαιολογία, ΟΤΑ, ΓΕΕΘΑ κλπ) και γίνεται ανοικτή διαβούλευση στο Ηλεκτρονικό Περιβαλλοντολογικό Μητρώο (ΗΠΜ) του Υπουργείου Ενέργειας και Περιβάλλοντος (ΥπΕΝ). Αναλόγως του μεγέθους της εγκατάστασης, την ΑΕΠΟ εκδίδει το ΥπΕΝ.
– Ζητείται Προσφορά Σύνδεσης και γίνεται η Σύμβαση με το Διαχειριστή Μεταφοράς (ΑΔΜΗΕ).
– Δίνεται η Άδεια Εγκατάστασης από το ΥπΕΝ, αφού εξεταστούν η Τεχνική Έκθεση της Περιφέρειας, οι μισθώσεις που απαιτούνται από Δασαρχείο, ΟΤΑ κλπ.
Αφού ολοκληρωθούν τα παραπάνω βήματα, ο επενδυτής προχωρά στην κατασκευή, τις πλατείες και τα συνοδά έργα (δρόμοι, γραμμές Υψηλής Τάσης), υπάρχει μία περίοδος δοκιμών και τελικά γίνεται η Σύμβαση με το ΔΑΠΕΕΠ, για 25 χρόνια λειτουργίας.
Υπάρχουν δύο μητρώα έργων, αυτό της ΡΑΑΕΥ (με γεωγραφική απεικόνιση) και αυτό του ΥπΕΝ – ΗΠΜ. Δεν είναι σίγουρο ότι υπάρχει συμφωνία των δύο μητρώων και δεν πρέπει κανείς να επαφίεται στον έλεγχο του ενός εκ των δύο μόνο. Πολλά έργα είναι “εν υπνώσει” και μπορεί οποιαδήποτε στιγμή να αναζωπυρωθούν.
Στο Νότιο Πήλιο υπάρχουν τα έργα της Green Repower (ΡΑΑΕΥ Α.Π. 09070, 09072, 09073), σύνολο 47.7MW σε τρείς περιοχές (Πετρογούρνα, Σταυρός. Ψηλή Ράχη Σηπιάδας) με ΑΕΠΟ.
Υπάρχουν όμως και “εν υπνώσει” τα έργα της A&F Ενεργειακή (02847, 02848) σε Μυριόβρυση και Βερβέλι Αργαλαστής (10MW, 14MW), όπως και παλιότερα έργα της Πίνδος Ενεργειακή (Γαλάνη, Μακρυράχη Σηπιάδας). Στο ΗΠΜ υπάρχει και εγγραφή για έργο της Nexta Renewables σε Κάστρο-Κορυφές Σηπιάδας, Τρίκερι. Αντιλαμβανόμαστε ότι υπάρχει ανεμολογικό και επενδυτικό ενδιαφέρον. Βέβαια, από όλες τις προσπάθειες αδειοδότησης Αιολικών στην Ελλάδα, τελικά υλοποιείται ένα 3-4%. Αυτό βέβαια, όπως δείχνουν οι εγγραφές στα μητρώα, δεν είναι λόγος εφησυχασμού.
Υπήρξαν και άλλα, φαραωνικά έργα: 84MW στα Λογγάρια-Τροχάλα, 63MW στην Κόκκινη Λάκα, τα οποία έπειτα από αντιδράσεις, κυρίως της Υπηρεσίας Τουρισμού Θεσσαλίας (Νίκος Σαρούκος) σταμάτησαν τον Ιούλιο 2026. Ομοίως για το έργο της ‘Αριάδνη Αιολική’, για 9 Α/Γ στο Τισαίο όρος, έπειτα από συντονισμένες αντιδράσεις των Δήμων Νοτίου Πηλίου και Βόλου, Περιφ. Συμβούλιο Θεσσαλίας, Νεωτέρων Μνημείων, Δνση Περιβάλλοντος Περιφέρειεας, Ορνιθολογικής, ΓΕΕΘΑ κ.α., τελικά η ΡΑΑΕΥ απέσυρε τη Βεβαίωση Παραγωγής στις 20/10/2025.
Όμως ένα έργο (σε τρεις περιοχές), πρώτη φορά προχώρησε τόσο πολύ.
Β. ΑΕΠΟ της Green Repower
Ας δούμε το ιστορικό της έγκρισης Περιβαλλοντολογικών Όρων, της Green Repower του κ. Ελευθ. Καραπιδάκη, σύμφωνα με την εγγραφή στο ΗΠΜ του ΥπΕΝ:
11/04/2022 Κατατίθεται ΜΠΕ στο ΗΠΜ, με ΠΕΤ 2204751818.
07/06/2022 Διαβιβάζεται σε Υπηρεσίες, μεταξύ αυτών και ο Δήμος ΝΠ (Τ.Υ.).
10/08/2022 Αρνητική εισήγηση από Αθηναϊκό Ορειβατικό Σύλλογο.
31/08/2022 έως 09/03/2026 ΥπΑΑΤ, ΥΠΑ, ΓΕΕΘΑ, Δασαρχείο, ΥπΕΝ Θετικές υπό όρους.
27/11/2023 Το Περιφερειακό Συμβούλιο Θεσσαλίας τοποθετείται επίσημα Κατά.
Νοε 2025, Ιούν 2026 κατατίθενται Υπομνήματα Ανασχεδιασμού (από 16 Α/Γ σε 9, πλατείες κλπ).
29/07/2026 Το ΥπΕΝ προχωρά σε τελική έκδοση ΑΕΠΟ.
10/08/2026 Δημοσιεύεται η ΑΕΠΟ (και τρέχουν οι διορίες προσφυγών).
Η απόφαση αναφέρει ότι ως προς την ύπαρξη χωρικών δεσμεύσεων για τις Δ.Ε. χωροθέτησης του έργου, δεν έχει θεσμοθετηθεί Σ.Χ.Ο.Ο.Α.Π. ούτε Γ.Π.Σ. στις περιοχές αυτές.
Στο προοίμιο της απόφασης δεν αναφέρεται πουθενά η υποβολή κάποιας επίσημης γνωμοδότησης από την πλευρά του Δήμου ΝΠ. Η διοίκηση προχώρησε στην τελική έκδοση της ΑΕΠΟ, κάνοντας χρήση της σχετικής νομοθεσίας (Υ.Α. οικ. 1649/45/2014), η οποία ορίζει ότι η παράλειψη των αρμόδιων φορέων να γνωμοδοτήσουν εντός των νόμιμων προθεσμιών δεν κωλύει την πρόοδο και την ολοκλήρωση της διοικητικής διαδικασίας.
Ο ισχυρισμός του Δήμου ΝΠ, ότι πληροφορήθηκε στις 27/08/2026 για την ΑΕΠΟ από τα media, στερείται βάσης, όφειλε να παρακολουθεί το θέμα. Εξάλλου, στα social media υπήρχαν πλείστες αναφορές διαχρονικά (savepelion, nisides κ.α.), χωρίς να έχουν την ευνοϊκή πρόσβαση σε υπηρεσίες και Αρχές.
Στην δημόσια διαβούλευση στο ΗΠΜ του ΥπΕΝ υπάρχουν δεκάδες σχόλια από πολίτες, ενδεικτικά Θωμάς Κώτσιας, Παν. Γιαννόπουλος, Ν. Αδρασκέλας, Χρ. Μαυρομμάτη, Μ. Ανωνιάδου, Αν. Βοϊβόντα, Άννυ Μηλαριά, Αλ. Βαλαή, Μ. Νιζάμης, Θ. Κωλέτσης, Ιωάν. Γερακάλης, Ι. Σωλήνης, Ι. Κονιόρδος και πολλοί άλλοι.
Γ. Τι ενέργειες μπορούν να γίνουν, μετά την ΑΕΠΟ
Υπήρχε παράθυρο 30 ημερών για Διοικητική Προσφυγή ενώπιον του Υπουργού ΠΕΝ. Ο Δήμος προτίμησε να πάει κατευθείαν στην δεύτερη επιλογή:
Αίτηση ακύρωσης στο ΣτΕ (εντός 60 ημερών, κατατέθηκε από το δικηγόρο κ. Μόσχο στις 23/09/2026). Βέβαια, το ΣτΕ, όπως παραδέχονται και οι νομικοί, είναι “δίκοπο μαχαίρι”. Τα τελευταία χρόνια ευνοούνται οι επενδύσεις σε αιολικά. Το ΣτΕ έχει ακυρώσει στο παρελθόν σχέδια στο Δίστομο (ως ιστορικό τόπο) και σε 14 νησίδες (“Ελληνικά Γκουαλαπάγκος”), αλλά έχει απορρίψει την αίτηση ακύρωσης κατοίκων και φορέων της Νότιας Εύβοιας για (ακόμη) 240MW αιολικά. Τα επιχειρήματα βέβαια για το Πήλιο είναι ισχυρά, τόπος ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, μείωση του τουριστικού προϊόντος, γνώμη του Δήμου, πτηνά (αν και υπάρχει περιοχή ΣΠΠ μόνο μεταξύ Ξινόβρυσης-Συκής), τοπική οικονομία, μέχρι και διάβρωση του εδάφους μετά τις θεομηνίες.
Η άλλη ευκαιρία που χάθηκε είναι κατά τη διαβούλευση για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, όπου το Πήλιο δεν αποκλείστηκε από τα αιολικά, αλλά πέρασε και η διάταξη για την εξαίρεση έργων που έχουν προχωρήσει την αδειοδοτική διαδικασία – η Green Repower φρόντισε να εκδοθεί η ΑΕΠΟ πριν την ισχύ του ΕΧΠ-ΑΠΕ. Τελικά το χωροταξικό πέρασε χωρίς νύξη για το Πήλιο.
Ένα δημοψήφισμα δεν είναι δεσμευτικό, αλλά θα μπορούσε να αποτελέσει μοχλό πίεσης στις Αρχές. Είναι όμως δύσκολο και ακριβό να οργανωθεί, απαιτεί περίπου 3500 συμμετοχές για να είναι έγκυρο και μία πιθανή αποτυχία του ίσως βλάψει τελικά το σκοπό.
Είναι σαφές ότι η πίεση πρέπει να είναι πολιτική και μόνο από εκεί θα δοθεί οριστική λύση στο θέμα. Ο κ. Σκρέκας, ως υπουργός ΠΕΝ, είχε φροντίσει να απορριφθούν οι ΜΠΕ σε τρία μεγάλα έργα στην περιοχή που εκλέγεται (Τρίκαλα), σε Ασπροπόταμο, Πύλη και Αργιθέα (σύνορα με Καρδίτσα), για λόγους δασικού πλούτου και πτηνών. Επίσης, καθιέρωσε το θεσμό των “Απάτητων Βουνών”, εντάσσοντας τα Λευκά Όρη, Σμόλικα, Τύμφη, Νότια Πίνδο – Χατζή.
Από τους εγχώριους βουλευτές, μόνο οι κκ. Μεϊκόπουλος και Μεταξάς έχουν κάνει ερωτήσεις στη Βουλή, για τα αιολικά στο Πήλιο (αλλά και τα φ/β στα Ζερβόχια).
Οι βουλευτές, η πολιτική εξουσία, πρέπει να δεσμευτούν ότι το Πήλιο θα είναι Περιοχή Αποκλεισμού για τα αιολικά. Δεν πρέπει να μπει ούτε μία Α/Γ, είτε από υπάρχουσες άδειες, ή στο μέλλον. Ο Δήμος ΝΠ ετοιμάζει προσφυγή στο ΣτΕ και για το ΕΧΠ-ΑΠΕ, σε συνέχεια δράσεων και άλλων δήμων (νησιών, αλλά και ηπειρωτικών). Όπως επίσης πρέπει να ολοκληρωθούν και τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια, απορρίπτοντας την εγκατάσταση αιολικών από τις χρήσεις γης.
Για να πετύχει αυτό, διά παντός αποκλεισμός των αιολικών από το Πήλιο, χρειάζεται συστράτευση όλων των φορέων και δημοτών και ουσιαστική πίεση σε πολιτευτές και πολιτεία.
[συνημμένα: 1. Χάρτης περιοχών αποκλεισμού του ΕΧΠ-ΑΠΕ από ΕΛΕΤΑΕΝ, 2. Φωτό Εύβοιας με Α/Γ από θάλασσα]
