Συνυφασμένο με την περίοδο της εφηβείας είναι το άγχος το οποίο μπορεί να προκαλέσει πολλά προβλήματα στους νέους, από ψυχοσωματικά μέχρι και πτώση σχολικών επιδόσεων και εγκατάλειψη του σχολείου.
Όπως είπε η δρ. Ιωάννα Γεωργιάδου, κοινωνική κλινική ψυχολόγος, συστημική οικογενειακή ψυχοθεραπεύτρια και επόπτρια, μιλώντας στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και τον Ηλία Κουτσερή, το άγχος είναι πάντα συνδεδεμένο με την εφηβεία και είναι φυσικό, γιατί η εφηβεία είναι μια μετάβαση, μια μεγάλη αλλαγή και στα δικά μας χρόνια η εφηβεία κρατάει πολύ καιρό, σχεδόν μια δεκαετία από τη ζωή.
Επομένως, είναι μια αργή μετάβαση μέσα στην οποία εκδηλώνονται και πολλές άλλες δυσκολίες κοινωνικές, ακαδημαϊκές κ.α. Ειδικά, όμως, στα χρόνια που ζούμε πια και λόγω του μεγάλου ρόλου που παίζουν τα κοινωνικά δίκτυα στην καθημερινότητα των εφήβων και λόγω της ευρύτερης ανησυχίας για το μέλλον.
Συμπτώματα άγχους και για τα οικονομικά
Τονίζει ότι μιλάμε πολλές φορές για ένα δυστοπικό μέλλον, με τους ενήλικους να συζητούν μπροστά στους εφήβους για την κρίση, για τις οικονομικές δυσκολίες που βιώνουν με έναν τρόπο που δείχνουν πως ό,τι ακολουθεί είναι επισφαλές. Δεν έχουν οι έφηβοι, όμως, τις δεξιότητες των ενηλίκων γιατί δεν έχουν αναδείξει ακόμα ολοκληρωμένες προσωπικότητεςκαι δεν έχουν προλάβει να δείξουν την ανθεκτικότητά σε αυτές τις δυσκολίες και τις απαιτήσεις.
«Είναι φυσικό λοιπόν να εκδηλώνουν έντονα συμπτώματα άγχους, ψυχοσωματικά συμπτώματα και το χειρότερο ότι βλέπουμε και μια πτώση της σχολικής επιδόσεις ή και σχολική διαρροή. Ο έφηβος βρίσκεται στη δύσκολη θέση να είναι και παιδί και ενήλικας ταυτόχρονα μέσα σε ένα σώμα.Αυτό σημαίνει ότι κουβαλάει χαρακτηριστικά και από την μια ηλικία και από την άλλη.Από την παιδικότητα ακόμα κουβαλάει τον φόβο της απόρριψηςείτε μέσα στην οικογένεια είτε στο κοινωνικό περιβάλλον.
Και φυσικά μιλάει άλλη γλώσσα με τους γονείς και βιώνει τις δυσκολίες επικοινωνίας σαν απόρριψη προς το δικό του πρόσωπο. Τη φροντίδα τη βιώνει σαν υπερεμπλοκή και τα όρια τα βιώνει σαν αυστηρότητα.
Γονείς πανικοβάλλονται μπροστά
στο άγχος των παιδιών τους
Το ότι μπορεί να προσπαθούμε να αφήσουμε χώροτο βιώνει σαν αποφευκτή επικοινωνία. Δηλαδή δεν θέλουμε να μιλήσουμε μαζί του. Από την άλλη πλευρά, από τον κόσμο των ενηλίκων έρχεται και τσιμπάει το άγχος για το μέλλον.Πώς θα ζήσω, πού θα ζήσω, πώς θα επιβιώσω,ποια εργασία θα κάνω, πώς θα σπουδάσω.Και βρισκόμαστε και σε μια χώρα που, φορτώνουμε αυτό το άγχος στα εφηβάκιαμε το που θα πατήσουν στην πρώτη γυμνασίου, αν όχι και νωρίτερα.
Δηλαδή θέλουμε να ετοιμάσουμε το βιογραφικό των παιδιών μαςπριν ακόμα τελειώσουν το σχολείο τους. Η ενημέρωση, η εκπαίδευση των γονιών για διαχείριση του άγχουςή για διαχείριση κάποιων εντόνων καταστάσεων όπως η κρίση πανικού, που συχνά εκδηλώνουν οι έφηβοι, είναι πάρα πολύ σημαντική.Έχουμε πολλές φορές γονείς, οι οποίοι πανικοβάλλονται μπροστά στο άγχος των παιδιών τους και έτσι προκαλούν αυτό που λέμε δευτερογενή συμπτώματα.Δηλαδή μια οικογένεια η οποία υποφέρει επειδή ένα μέλος βιώνει άγχος. Όσο περισσότερο αντιμετωπίσουμε το άγχος του έφηβου ή της έφηβης σαν κάτι αναμενόμενο και κάτι το οποίο θα έχει αρχή, μέση και τέλος, τόσο περισσότερο θα βοηθήσουμε.Ακόμα και στις περιπτώσεις των κρίσεων πανικού».
Πότε θα πρέπει να αναζητείται η γνώμη ειδικού
Η κ. Γεωργιάδου υποστήριξε πως το σώμα είναι φτιαγμένο έτσι ώστε ακόμα και σε μια τέτοια έκρυθμη κατάσταση να δώσει ένα τέλος. Έτσι κάνει ένα πικ η κρίση πανικού και μετά κλείνει.
Ωστόσο αν οι γονείς μιλήσουν, ζορίσουν και τρέξουντον έφηβο στους γιατρούς και τα νοσοκομεία, αυτό δημιουργεί τα δευτερογενή συμπτώματακαι επιτείνει τη διαδικασία της κρίσης και την κάνει να κρατάει και περισσότερο. Αυτό που χρειάζεται είναι ψυχραιμία από τον γονιό και ενημέρωση.
Συμβουλεύει, αν οι γονείς δουν συμπτώματα του άγχους,τα ψυχοσωματικά συμπτώματα ή τις κρίσεις πανικού, να επιμένουν, δηλαδή να υπάρχει μια μεγάλη συχνότητα, όπως μια φορά την εβδομάδα, ή πέντε φορές μέσα στον ίδιο μήνα,φυσικά εκεί χρειάζεται να ζητηθεί η συνδρομή ειδικού για να διαπιστωθεί τι είναι αυτό που άθελά τους οι γονείς κάνουν για να επιτείνουν τη διαδικασία.
Οποιαδήποτε παθολογική εκδήλωση του οργανισμούείναι φτιαγμένη να κρατήσει λίγο, αλλά εάν επιμένει, σημαίνει ότι κάτι συμβαίνει στον τρόπο επικοινωνίαςή στην δομή της οικογένειας, που διατηρεί και συντηρεί το πρόβλημα και εκεί χρειάζεται η συνδρομή ενός ειδικούγια να δώσει κάποιες κατευθύνσεις, να φωτίσει τα πράγματα, αλλά και να νομιμοποιήσει το άγχος σαν μια αναπτυξιακή διαδικασία μέσα από την οποία το έφηβο άτομο θα περάσει και θα εξέλθει. Καταλήγοντας η κ. Γεωργιάδου επισήμανε πως τα κορίτσια εκδηλώνουν περισσότερο άγχος σε σύγκριση με τα αγόρια.
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης: Γιώργος Στεργίου
