Κάποτε, το να μην βρεθεί κανείς στη θέση εργασίας του μια μέρα, προκαλούσε απορίες και ερωτήσεις. Πλέον, και ιδιαίτερα μετά την «εισβολή» του κορωνοϊού στην καθημερινότητά μας, υπάρχουν πολλές περιπτώσεις που αντιστρέφεται το ερώτημα, με τους εργοδότες να ρωτούν τους εργαζόμενους με απορία, τι κάνουν στο γραφείο και γιατί είναι εκεί;!;
Συνέντευξη-Ρεπορτάζ: Χρυσόστομος Τρίμμης
Η εργασία από το σπίτι είναι πλέον καθημερινή πραγματικότητα για πολύ κόσμο. Η περίοδος της καραντίνας ήρθε να δώσει ώθηση σε ένα φαινόμενο που στο εξωτερικό είχε πάρει ήδη διαστάσεις, αλλά στην Ελλάδα δεν είχε κάνει ακόμη καλά την εμφάνισή του. Η καραντίνα τέλειωσε (ευτυχώς…) αλλά κάποια δεδομένα ήρθαν για να μείνουν. Οπότε για κάποια επαγγέλματα η τηλεργασία αποτελεί μέρος της ίδιας της… φύσης τους!
Από την εποχή της καραντίνας μέχρι και σήμερα πάντως, συνέχεια κάνουν την εμφάνισή τους μελέτες για τις συνέπειες της τηλεργασίας, είτε πρόκειται για θετικές ή για αρνητικές. Άλλες κάνουν λόγο για οφέλη στην υγεία, καθώς οι εργαζόμενοι στο σπίτι μπορούν να καταναλώνουν πιο υγιεινά γεύματα, αλλά την ίδια στιγμή αναφέρουν ότι η ζωή γίνεται πλήρως καθιστική και η άσκηση ελαττώνεται. Άλλες μάλιστα σημειώνουν ότι τα χρόνια τηλεργασίας προκαλούν μείωση του άγχους και μειώνουν την αρτηριακή πίεση, αλλά οι εργαζόμενοι καπνίζουν και πίνουν περισσότερο! Ειδικοί παράλληλα υποστηρίζουν ότι η τηλεργασία συμβάλει στη μείωση των περιβαλλοντικών ρύπων(!), ενώ άλλοι σημειώνουν ότι είτε δεν είναι και τόσο αποδοτική οικονομικά πλέον ή δίνει/δεν δίνει (πλήρως αντιφατικό) ευκαιρίες για εργασιακή εξέλιξη!
Κοινώς έχουμε μία νέα εργασιακή πραγματικότητα, και βρισκόμαστε σε στάδιο… πειραματισμού. Η εργασία έχει και τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά της, και θα χρειαστούν κάμποσα χρόνια ακόμη για να έχουμε πλήρη άποψη. Μία άποψη που κάθε λίγο και λιγάκι αλλάζει… Μέχρι τότε, απλά καταγράφονται δεδομένα σε έρευνες, αλλά και προσωπικές εμπειρίες, όπως αυτή της Ισμήνης Π.
«Έχει τα συν και τα πλην της, η εργασία από απόσταση»
Η 42χρονη πλέον Ισμήνη, μας περιέγραψε την εμπειρία της από την τηλεργασία, την οποία ουσιαστικά ξεκίνησε εδώ και 10 χρόνια, στην αρχή συμπληρωματικά με την κύρια εργασία, για να έρθει όμως η περίοδος της πανδημίας που την έφερε ολοκληρωτικά στο προσκήνιο και για την ίδια.
«Εργαζόμουν στην Αθήνα, η πανδημία μας έκλεισε μέσα, δουλειά δεν γινόταν, οπότε στράφηκα στην τηλεργασία, συνεργαζόμενη με εταιρεία του εξωτερικού. Είχα ήδη συνεργασία μαζί τους, αλλά στον καιρό της πανδημίας χρειάστηκαν προσωπικό για να εργάζεται από το σπίτι. Ήξεραν τη δουλειά μου, οπότε η συνεργασία μας έγινε μόνιμη» αναφέρει η Ισμήνη.
Η εταιρεία βρίσκεται στις ΗΠΑ, και η ίδια έχει αφοσιωθεί 100% στις υποχρεώσεις της μ’ αυτή, δουλεύοντας πάνω στη συγγραφή κειμένων και παρουσιάσεων που ευρύτερα αφορούν τον τομέα του Τουρισμού, ενώ μεταφράζει παράλληλα κείμενα σε 3 διαφορετικές γλώσσες από τα αγγλικά (σε γαλλικά, ιταλικά και ελληνικά), και δημιουργεί και το κατάλληλο περιεχόμενο για χρήση σε social media.
«Ένα βασικό πλεονέκτημα είναι ότι δεν χρειάζεται να μετακινείσαι σε καθημερινή βάση. Σκέψου ότι όταν έμενα Αθήνα, ήθελα τουλάχιστον 45 λεπτά με μία ώρα για να πάω από το σπίτι στο γραφείο, στην καλύτερη των περιπτώσεων, αλλάζοντας 2 μέσα μεταφοράς. Όλα αυτά βέβαια υπό νορμάλ συνθήκες, όταν δεν υπήρχαν πχ απεργίες που καθιστούσαν απαγορευτική τη μετακίνηση» σημειώνει αρχικά η Ισμήνη…
-Οι διαφορές όμως είναι περισσότερες ανάμεσα στην τηλεργασία και την κλασική μορφή εργασίας, πχ σ’ ένα γραφείο…
Θα πρέπει να σου πω επίσης ότι κάποια στιγμή διαπίστωσα ότι δουλειά από τον καναπέ ή την κρεβατοκάμαρα δεν γίνεται. Αυτό το διαπίστωσα πολύ σύντομα, όταν άρχισαν οι μυοσκελετικοί πόνοι. Οπότε χρειάστηκε να διαμορφώσω έναν χώρο εργασίας στο σπίτι, για να μπορώ να συγκεντρώνομαι εκεί και να εργάζομαι τις ώρες που χρειάζεται. Χρειάστηκε λοιπόν να προμηθευτώ με όλον τον απαραίτητο εξοπλισμό. Εδώ αξίζει όμως να πω ότι η εταιρεία με την οποία συνεργάζομαι μου διάθεσε ένα χρηματικό ποσό ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, για να αγοράσω δηλαδή γραφείο, πολυθρόνα γραφείου, υπολογιστή desktop και δύο βασικά προγράμματα που χρησιμοποιούμε για την παραγωγή περιεχομένου. Κάποια πράγματα πρέπει να είναι λειτουργικά και έπρεπε να έχω ίδια προγράμματα στον υπολογιστή μου μ’ αυτά της εταιρείας. Όμως το ένα πρόγραμμα κόστιζε δύο χιλιάδες δολάρια ΗΠΑ! Οπότε, βοήθησε πολύ η εταιρεία σ’ αυτό το κομμάτι. Βέβαια, χρειάστηκε να κάνω χώρο σε ένα από τα δωμάτια του σπιτιού, που μην νομίζεις ότι είναι και καμία βίλα 1000 τμ! Αλλά τα βολέψαμε…
-Έχεις δηλαδή ένα γραφείο στο σπίτι…
Δεν γίνεται αλλιώς. Όταν δουλεύεις, δουλεύεις. Δεν μπορείς να είσαι σε μία συνεχή αλληλεπίδραση με τα μέλη της οικογένειας, ή να παρακολουθείς τηλεόραση ή να κάνεις δουλειές στο σπίτι. Με το ένα χέρι στον υπολογιστή και το άλλο στη σφουγγαρίστρα ή πάνω από την κατσαρόλα δεν γίνεται! Ναι, μπορεί να ξεκλέψεις 5-10 λεπτά, για να δεις τι κάνει το παιδί, να μιλήσεις με τον σύζυγο, να βάλεις το φαγητό στον φούρνο. Εγώ βέβαια έχω κάψει 3 φορές το φαγητό, γιατί αφοσιώθηκα στην εργασία! Οπότε εκείνες τις φορές χρειάστηκε να παραγγείλουμε απ’ έξω!
-Δεν είναι καλύτερη η διαχείριση του χρόνου σου;
Το ωράριο είναι ελαστικό, αλλά δεν είναι πάντα αυτό καλό. Καθώς η κύρια συνεργασία μου είναι με εταιρεία στην Αμερική χρειάζεται να προσαρμόσω το ωράριό μου και στη διαφορά ώρας, όσον αφορά την επικοινωνία. Έχει χρειαστεί βέβαια να ταξιδέψω και στις ΗΠΑ για δια ζώσης συναντήσεις και επαφές. Η ίδια η εταιρεία πλήρωσε πάντως τα έξοδα.
Ωστόσο, σε καμία περίπτωση δεν φεύγεις από τη δουλειά και αφήνεις για κάποιες ώρες τα πάντα πίσω σου. Όλο και κάτι θα προκύψει για να βρεθείς πάλι πάνω από τον υπολογιστή. Ένα mail, ένα λάθος που εντόπισες, κάτι που ξέχασες να κάνεις. Υπάρχουν και πιο εύκολες δουλειές βέβαια, όπως η εξυπηρέτηση πελατών με επικοινωνία μέσω chat.
Γενικότερα την περίοδο της πανδημίας το να δουλεύεις από το σπίτι βοήθησε. Βέβαια, μιλώντας και με άλλα άτομα που εργάζονται remote πλέον διαφαίνεται ότι οι μεγάλες εταιρείες προτιμούν ένα υβριδικό μοντέλο. Σε θέλουν δηλαδή και στο γραφείο κάποιες μέρες αλλά να μπορείς να δουλεύεις και από το σπίτι. Στο εξωτερικό βέβαια κάποιες εταιρείες διαχωρίζουν και σέβονται τον χρόνο που αφιερώνεις στην προσωπική σου ζωή.
-Πολλοί όμως που εργάζονται από το σπίτι κάνουν λόγο για πιο εύκολες συνθήκες και το προτιμούν από το να βρίσκονται σε ένα ανοίκειο περιβάλλον.
Στην αρχή φαίνεται καλό. Όμως μπορείς να είσαι όλες τις ώρες μέσα στο σπίτι; Προσωπικά, αν δεν ήταν η συνεργασία με την ξένη εταιρεία, δεν θα επέλεγα να εργαστώ για κάποια ελληνική εταιρεία με τηλεργασία σε μόνιμη βάση. Θα προτιμούσα να διαχωρίζω την εργασία από την προσωπική ζωή, και το σπίτι αφορά την προσωπική ζωή.
Αλλά και στο γραφείο είναι άλλα τα δεδομένα. Θεωρώ ότι η προσωπική επαφή με συναδέλφους παίζει σημαντικό ρόλο όπως και η ανταλλαγή απόψεων. Ακόμη ακόμη και αυτό το πεντάλεπτο που θα μιλήσεις με έναν συνάδελφο περί ανέμων και υδάτων. Σε ηρεμεί αυτό και πιστεύω ότι σε κάνει πιο αποδοτικό.
Είπες ότι δεν θα εργαζόσουν με τηλεργασία για ελληνική εταιρεία. Γιατί;
Σίγουρα παίζει ρόλο το οικονομικό. Οι απολαβές που προσφέρει μία εταιρεία του εξωτερικού δεν συγκρίνονται σε καμία περίπτωση με αυτά που προσφέρουν οι περισσότερες ελληνικές εταιρείες, συν του ότι το job description δεν τηρείται σχεδόν ποτέ στην ελληνική πραγματικότητα. Το έκανα για ένα διάστημα, αλλά ο συγκεκριμένος εργοδότης θεωρούσε ότι ουσιαστικά δεν κάνω τίποτα και έτυχε να με πάρει τηλέφωνο ακόμη και στη 1 μετά τα μεσάνυχτα. Οι εταιρείες του εξωτερικού σέβονται κάπως περισσότερο το εργασιακό σου ωράριο, αν κι εκεί υπάρχουν κακώς κείμενα.
Υπάρχει μία τάση που αρκετός κόσμος εργάζεται εξ αποστάσεως και παράλληλα ταξιδεύει. Οι λεγόμενοι ψηφιακοί νομάδες.
Αυτό θέλει και περισσότερα χρήματα σε πολλές περιπτώσεις. Λένε ότι είναι πολλοί οι ψηφιακοί νομάδες. Προσωπικά δεν το πιστεύω. Εγώ θέλω να έχω την έδρα μου! Γι’ αυτό και άφησα την Αθήνα και γύρισα στην επαρχιακή πόλη από την οποία κατάγομαι. Έχει τύχει βέβαια να κάνω διακοπές με την οικογένεια και να έχω και το laptop μαζί για να δουλεύω παράλληλα. Εδώ όμως θέλω να αναφέρω και κάτι άλλο. Τεχνολογικά η Ελλάδα όσον αφορά τις διασυνδέσεις έχει μείνει πολύ πίσω. Χωρίς διαδίκτυο δεν μπορείς να δουλέψεις από το σπίτι και οι συνδέσεις ίντερνετ στην Ελλάδα, και ειδικά στην ελληνική επαρχία δεν είναι και οι καλύτερες. Έχοντας δουλέψει πχ βρισκόμενη στο Λονδίνο, η σύνδεση ίντερνετ στην Ελλάδα μοιάζει να είναι παιδικό παιχνίδι μπροστά στον… βιομηχανικό εξοπλισμό μίας πιο προηγμένης χώρας.
-Τελικά, θα πρότεινες σε κάποιον-α που δεν έχει εμπειρία εργασίας από το σπίτι να ακολουθήσει αυτό το μονοπάτι;
Είναι τι συμβιβασμούς είναι διαθέσιμος κανείς να κάνει, αλλά και τι ανάγκες έχει να καλύψει. Το ευέλικτο ωράριο είναι μία παγίδα, μπορεί να εξελιχθεί καλά, μπορεί και όχι όμως. Επαναλαμβάνω, είναι και οι οικονομικές απολαβές που μπορεί να κάνουν τη διαφορά. Ή το είδος της δουλειάς. Αν έχεις απλά να δίνεις οδηγίες μέσω chat με συγκεκριμένο ωράριο, σε στυλ εξυπηρέτησης πελατών, μπορεί να είναι και καλύτερα. Αν έχεις διορίες πάλι, τα πράγματα μπορεί να εξελιχθούν πολύ αρνητικά. Αν έχεις οικογένεια, δεν είναι και τόσο εύκολο, όσο μπορεί να φαντάζεται κανείς. Θα πρέπει ακόμη και από το σπίτι να βάζεις όρια ανάμεσα στην προσωπική ζωή και την εργασία. Δεν μπορείς να είσαι 24 ώρες διαθέσιμος-η! έχεις και τον εαυτό σου να προσέξεις!
Πηγή: Περιοδικό Volos City του Ομίλου Καρεκλίδη
