Αυξητική τάση των περιστατικών επιβάρυνσης της ψυχικής υγείας παρατηρείται το τελευταίο διάστημα στην περιοχή της Μαγνησίας, κάτι που ενδεχομένως οφείλεται στην παρατεταμένη καραντίνα, λόγω της πανδημίας, ωστόσο παραμένει ερωτηματικό η συμπεριφορά των ανθρώπων στη μετά Covid εποχή.
Ο Στέργιος Πίσπας ψυχίατρος, μίλησε στο Ράδιο ΕΝΑ και τον Δημ. Καρεκλίδη, με αφορμή το θέμα των αναγκαστικών νοσηλειών ανθρώπων που αντιμετωπίζουν ψυχικές νόσους και ζήτησε επιτάχυνση των διαδικασιών.
Η αίσθηση που υπάρχει είναι ότι έχουν αυξηθεί τα περιστατικά επιβάρυνσης της ψυχικής υγείας των ανθρώπων, ενώ όσον αφορά στα αιτήματα για εγκλεισμό σε ψυχιατρική κλινική, αναγκαστική νοσηλεία δηλαδή, ακολουθούν και αυτά την ανοδική πορεία των περιπτώσεων επιβάρυνσης της ψυχικής υγείας, επισήμανε ο κ. Πίσπας.
Ο ψυχίατρος δεν έδωσε νούμερα για τον ακριβή αριθμό της αύξησης, τόνισε όμως ότι είναι αυξητική και πρόσθεσε ότι από κει και πέρα αυτό που απασχολεί, είναι ότι πολλές φορές οι αυξημένες απαιτήσεις για τέτοιες νοσηλείες, δημιουργούν μία ολιγωρία στο σύστημα, το οποίο, δυστυχώς, δεν ανταποκρίνεται άμεσα.
«Πολλές φορές υπάρχουν “τρύπες” στο σύστημα»
Σύμφωνα με τον κ. Πίσπα, η Αστυνομία που πρέπει να παρέμβει για την αναγκαστική νοσηλεία ενός ανθρώπου, για να τον οδηγήσει δηλαδή στην ψυχιατρική κλινική, δεν μπορεί να εξυπηρετήσει όλο αυτό τον όγκο των περιστατικών, σε κάθε περίπτωση, πρέπει να αναζητηθεί το πρόσωπο, να εντοπιστεί και να οδηγηθεί στην ψυχιατρική κλινική στο νοσοκομείο Βόλου, να περιμένει εκεί για την εξέτασή του και αν χρειαστεί να μεταφερθεί σε άλλη κλινική εκτός του νοσοκομείου, πρέπει να τον συνοδεύσει.
“Αυτό, όπως αντιλαμβάνεστε, απαιτεί ανθρώπινο δυναμικό, που προφανώς δεν αρκεί για να εξυπηρετήσει όλα αυτά τα περιστατικά, με αποτέλεσμα πολλές φορές να υπάρχουν “τρύπες” στο σύστημα και να χάνεται χρόνος πολύτιμος, που σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να έχει πολύ δυσάρεστες συνέπειες όπως στην περίπτωση της διπλής δολοφονίας των αδελφών στη Μακρινίτσα”, δήλωσε ο Στέργιος Πίσπας.
Για τη συγκεκριμένη υπόθεση ο ψυχίατρος ανέφερε ότι πράγματι είχε ζητηθεί η αναγκαστική νοσηλεία αυτού του ανθρώπου, δεν πρόλαβε να προχωρήσει η διαδικασία και στο μεταξύ έγινε ότι έγινε.
«Σκληρή απόφαση για την οικογένεια»
Ο γιατρός επισήμανε ότι η αίτηση ακούσιας νοσηλείας για ένα άτομο που αντιμετωπίζει πρόβλημα, είναι πολύ δύσκολο θέμα και πολύ σκληρή απόφαση για την οικογένεια, παρόλα αυτά πολλές φορές είναι αναγκαστική, γιατί τα συμπτώματα έχουν προχωρήσει, ο ασθενής συνήθως αρνείται τη θεραπεία του και αυτό είναι πολύ συχνό στις ψυχικές παθήσεις, ειδικά στις βαριές, όπου ο ασθενής δεν δέχεται ότι είναι άρρωστος, επομένως η μόνη λύση είναι η χορήγηση της θεραπείας με την αναγκαστική νοσηλεία.
“Είναι μία πολύ σκληρή απόφαση για την οικογένεια, που πολλές φορές δεν φτάνεις σε αυτό το σημείο, για λόγους που έχουν να κάνουν με το στίγμα που υπάρχει για την ψυχική νόσο, τις επιδράσεις και τη συνέπεια που θα έχει στην οικογένεια και στην εικόνα του καθενός ξεχωριστά. Πλήττεται η ανεξαρτησία και ελευθερία ενός ανθρώπου, ωστόσο ο νόμος ορίζει ότι η αναγκαστική νοσηλεία για έναν ψυχικά ασθενή, προβλέπεται όταν ο ίδιος Δεν καταλαβαίνει ότι είναι άρρωστος και εξαιτίας αυτού δεν λαμβάνει τη θεραπεία του. Επίσης μπαίνει και μια άλλη παράμετρος που αφορά τη σωματική ακεραιότητα και τον κίνδυνο που διατρέχει εξαιτίας της ψυχικής νόσου και όταν βρίσκεται σε κίνδυνο προβλέπεται επίσης η αναγκαστική νοσηλεία”, ανέφερε ο κ. Πίσπας.
Ο γιατρός τόνισε ότι δύσκολα φτάνουν οι συγγενείς σε αυτή την απόφαση, είναι το τελευταίο τους όπλο, αν και μερικές φορές υπάρχει κατάχρηση αυτής της διαδικασίας και με το παραμικρό απειλείται η στέρηση της ελευθερίας ενός ανθρώπου με την αναγκαστική νοσηλεία του. “Ούτε αυτό βέβαια λειτουργεί σωστά, παρόλα αυτά ο νόμος προβλέπει τις περιπτώσεις στις οποίες είναι σχεδόν υποχρεωτική η αναγκαστική νοσηλεία ενός ανθρώπου”, επισήμανε.
Ο κ. Πίσπας διευκρίνισε ότι δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ένας άνθρωπος, που είναι ψυχικά ασθενής θα νοσηλευτεί, επειδή το ζήτησε ο συγγενής του. Παρεμβαίνουν δύο ψυχίατροι του κάθε νοσοκομείου ή της ψυχιατρικής κλινικής, εξετάζουν τον άρρωστο και αποφασίζουν αν χρήζει νοσηλείας. Δηλαδή, το κάθε αίτημα που γίνεται στην Εισαγγελία, προκειμένου ένας άνθρωπος να νοσηλευτεί στην ψυχιατρική κλινική, από συγγενή του, δεν ικανοποιείται αυτόματα, αλλά μεσολαβεί εξέταση των ψυχιάτρων που θα λάβουν υπόψη τους όλα τα δεδομένα, το ιστορικό του αρρώστου και ίσως θα εκτιμήσει και περιπτώσεις που μπορεί να υπάρχουν κάποια ύποπτα κίνητρα από το αίτημα κάποιων ανθρώπων για τους συγγενείς τους. “Τέτοιες περιπτώσεις υπάρχουν, αλλά οι περισσότερες νομίζω, μπορεί αξιολογεί από τους ψυχιάτρους που εξετάζουν τον ασθενή”, επισήμανε ο ψυχίατρος.
Να επιταχυνθούν οι διαδικασίες
Αναφορικά με την πιο άμεση αντιμετώπιση ανάλογων περιστατικών, ο γιατρός είπε ότι το μόνο που μπορεί να γίνει, είναι να επιταχυνθούν οι διαδικασίες, καθώς για να αλλάξει όλο το σύστημα, θα έπρεπε να υπάρχει ένας ψυχίατρος διορισμένος σε κάθε δικαστήριο και να εκτελεί αυτόματα τις αποφάσεις με τη συνδρομή πάντα της αστυνομίας, κάτι που είναι δύσκολο και δεν προβλέπεται από τη νομοθεσία, ενώ εφαρμόζεται σε άλλες χώρες, όπως στην Αμερική και στην Αγγλία όπου οι διαδικασίες είναι πολύ πιο απλές.
“Αν επιταχυνθούν οι διαδικασίες, το σύστημα δουλεύει, απλά θα έπρεπε να μην υπάρχουν αυτές οι “τρύπες”, ήταν η δήλωση του γιατρού, που πρόσθεσε ότι η ομάδα των επιστημόνων που ασχολείται με την ψυχική υγεία όπως οι ψυχολόγοι και οι κοινωνικοί λειτουργοί, βρίσκονται πάντα με τον ψυχίατρο στις μονάδες ψυχικής υγείας και έχουν επιφορτιστεί μ’ αυτό το έργο.
Οι επιπτώσεις της καραντίνας
Τέλος ο ψυχίατρος αναφέρθηκε στις ψυχικές επιπτώσεις που θα έχει για τους ανθρώπους η πολύμηνη καραντίνα, λέγοντας ότι οι έρευνες καταγράφουν ήδη αύξηση, αν και θα έχουμε περισσότερα στοιχεία όσο περνάει ο καιρός, όσο η επιθυμία φεύγει από το προσκήνιο. Όπως είπε, κάποιες από τις προβλέψεις και με βάση τα δεδομένα που υπάρχουν, μιλούν για κάποιο μόνιμο αποτύπωμα στον δυτικό κόσμο των ανθρώπων που έζησαν αυτή τη δύσκολη εποχή.
Ο κ. Πίσπας τόνισε ότι πώς θα συμπεριφερθεί ο κόσμο μετά την Πανδημία είναι ένα ερωτηματικό. έχουν αναπτυχθεί διάφορες θεωρίες, η επικρατέστερη των οποίων είναι ότι ο κόσμος θα συμπεριφερθεί προς την αντίθετη πλευρά, από αυτή που συμπεριφέρθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας, δηλαδή στην υπέρ κοινωνικότητα και στη χαλάρωση λίγο των δεσμών και των θεσμών, την απομάκρυνση από τη θρησκεία και την οικογένεια και γενικά ο κόσμος θα περάσει από τη “μαυρίλα” της κατάθλιψης και του εγκλεισμού, το “κόκκινο” του μεγάλου πάρτι.
