Ένα νέο μοντέλο παραγωγής και κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις δρομολογείται με το αναθεωρημένο πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση, το οποίο φιλοδοξεί να κάνει την αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας πιο εύκολη, πιο ευέλικτη και οικονομικά πιο συμφέρουσα. Στο επίκεντρο των αλλαγών βρίσκεται η δυνατότητα εγκατάστασης μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων ακόμη και σε μπαλκόνια κατοικιών, καθώς και η χρήση αυτόνομων συστημάτων αποθήκευσης, διευρύνοντας σημαντικά τις επιλογές των καταναλωτών που επιθυμούν να μειώσουν το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έθεσε σε δημόσια διαβούλευση τη νέα Υπουργική Απόφαση που καθορίζει το πλαίσιο ανάπτυξης, εγκατάστασης και σύνδεσης σταθμών αυτοκατανάλωσης με Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Στόχος είναι η καλύτερη οργάνωση της αγοράς, η απλοποίηση των διαδικασιών και η διεύρυνση της πρόσβασης πολιτών και επιχειρήσεων στην παραγωγή της δικής τους ηλεκτρικής ενέργειας.
Φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι και συστήματα αποθήκευσης
Για πρώτη φορά προβλέπεται η δυνατότητα εγκατάστασης μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων ισχύος έως 800 Watt, τα γνωστά πλέον ως «φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι», δίνοντας τη δυνατότητα ακόμη και σε διαμερίσματα να αξιοποιήσουν την ηλιακή ενέργεια για την κάλυψη μέρους των καθημερινών αναγκών τους.
Παράλληλα, θεσμοθετείται η εγκατάσταση αυτόνομων συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που θα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για ιδιοκατανάλωση, χωρίς διοχέτευση ηλεκτρικής ενέργειας στο δίκτυο. Το νέο πλαίσιο συνοδεύεται από συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές και δικλείδες ασφαλείας, με στόχο την προστασία τόσο του ηλεκτρικού δικτύου όσο και των εγκαταστάσεων των καταναλωτών.
Οι αλλαγές αποτελούν συνέχεια του πρόσφατου νομοθετικού πλαισίου για την προώθηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και επιχειρούν να δημιουργήσουν ένα σαφές και λειτουργικό κανονιστικό περιβάλλον για όλες τις μορφές αυτοκατανάλωσης.
Απλούστερες διαδικασίες και μεγαλύτερη συμμετοχή
Το νέο θεσμικό πλαίσιο αποσαφηνίζει όλες τις διαδικασίες που αφορούν την εφαρμογή των διαφορετικών σχημάτων αυτοκατανάλωσης, ενώ εισάγει κανόνες για την ενσωμάτωση συστημάτων αποθήκευσης σε υφιστάμενες ή νέες εγκαταστάσεις.
Παράλληλα, διευρύνονται οι δυνατότητες συμμετοχής νοικοκυριών, επιχειρήσεων, αγροτών, Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και Ενεργειακών Κοινοτήτων στην ενεργειακή μετάβαση. Στόχος είναι περισσότεροι καταναλωτές να αποκτήσουν μεγαλύτερο έλεγχο της ενεργειακής τους κατανάλωσης, να μειώσουν τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος και να ενισχύσουν την ενεργειακή τους αυτονομία.
Η ανάπτυξη της αυτοκατανάλωσης αποτελεί πλέον βασικό εργαλείο για την ενίσχυση της ενεργειακής δημοκρατίας, καθώς επιτρέπει σε ολοένα περισσότερους πολίτες να παράγουν καθαρή ηλεκτρική ενέργεια για τις δικές τους ανάγκες, περιορίζοντας την εξάρτησή τους από τις διακυμάνσεις των τιμών στην αγορά ενέργειας.
Η δυναμική του θεσμού αποτυπώνεται και στα στοιχεία των τελευταίων ετών. Από το 2020 μέχρι σήμερα έχουν τεθεί σε λειτουργία 37.407 συστήματα αυτοκατανάλωσης συνολικής ισχύος 1.070 MW, με ιδιαίτερα αυξημένη συμμετοχή νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Αντίθετα, την περίοδο 2015-2019 είχαν εγκατασταθεί μόλις 1.772 συστήματα συνολικής ισχύος 36 MW, γεγονός που αναδεικνύει τη σημαντική επιτάχυνση της αγοράς.
Πιο ευέλικτο καθεστώς για τους αυτοκαταναλωτές
Η τροποποίηση της Υπουργικής Απόφασης επιχειρεί να αντιμετωπίσει προβλήματα που διαπιστώθηκαν κατά την εφαρμογή του υφιστάμενου πλαισίου, παρέχοντας μεγαλύτερη ευελιξία στους καταναλωτές.
Μεταξύ άλλων, αποσαφηνίζονται οι διαδικασίες εφαρμογής και οικονομικής εκκαθάρισης των σχημάτων αυτοκατανάλωσης, διευκολύνεται η συλλογική αυτοκατανάλωση σε πολυκατοικίες και συγκροτήματα κατοικιών, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα ανάπτυξης σταθμών από τρίτους για λογαριασμό του τελικού αυτοκαταναλωτή.
Επιπλέον, εισάγεται η δυνατότητα εκπροσώπησης των συμμετεχόντων από διαφορετικούς προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις επιτρέπεται η μετάβαση από ένα σχήμα αυτοκατανάλωσης σε άλλο, καθώς και η συμμετοχή μίας παροχής σε περισσότερους από έναν σταθμούς.
Παράλληλα, προβλέπονται ειδικές μεταβατικές διατάξεις για τα ήδη λειτουργούντα συστήματα, ώστε η προσαρμογή στο νέο καθεστώς να γίνει χωρίς πρόσθετο οικονομικό κόστος και με άμεσο όφελος για τους αυτοκαταναλωτές.
Ψηφιακές υπηρεσίες και «έξυπνοι» μετρητές
Σημαντικό μέρος της μεταρρύθμισης αφορά τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό των υπηρεσιών που σχετίζονται με την αυτοκατανάλωση. Προβλέπεται η επιτάχυνση της εγκατάστασης έξυπνων μετρητών για όσους εντάσσονται στα σχετικά σχήματα, καθώς και η δημιουργία Ηλεκτρονικού Μητρώου Αυτοκατανάλωσης.
Το νέο πληροφοριακό σύστημα θα επιτρέψει την ψηφιοποίηση των διαδικασιών και την ταχύτερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων, περιορίζοντας τη γραφειοκρατία και επιταχύνοντας την εξυπηρέτηση των πολιτών.
Η δημόσια διαβούλευση για το νέο πλαίσιο βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη και θα ολοκληρωθεί στις 20 Ιουλίου 2026. Στόχος είναι οι παρατηρήσεις και οι προτάσεις των ενδιαφερομένων να αξιοποιηθούν πριν από την οριστικοποίηση της Υπουργικής Απόφασης, η οποία φιλοδοξεί να καταστήσει την αυτοκατανάλωση πιο απλή, πιο προσιτή και περισσότερο αποδοτική για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, συμβάλλοντας παράλληλα στη μείωση του ενεργειακού κόστους και στην επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης.
Πηγή: https://www.newmoney.gr
