Νέα δεδομένα για τα κόκκινα δάνεια στην Ελλάδα ανοίγει ο Άρειος Πάγος, καθώς η Ολομέλεια άνοιξε τον δρόμο στους δανειολήπτες που έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη, προκειμένου να δουν σημαντικές μειώσεις στις επιβαρύνσεις που επωμίζονται δημιουργώντας ταυτόχρονα κύκλο πιέσεων για τράπεζες, servicers και funds.
Η δικαστική απόφαση που πήρε ο Άρειος Πάγος για τα κόκκινα δάνεια, η οποία έχει αναδρομική ισχύ -χωρίς να διευκρινίζεται προς το παρών η χρονική διάρκεια της αναδρομικότητας και η περίμετρός της- , ξεκαθαρίζει ότι οι τόκοι στα ρυθμισμένα δάνεια δεν θα υπολογίζονται πλέον επί του συνολικού ανεξόφλητου κεφαλαίου, όπως υποστήριζαν τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, αλλά πάνω στη μηνιαία δόση που έχει ορίσει το δικαστήριο. Η απόφαση ελήφθη με πλειοψηφία 35-12 και αφορά περίπου 350.000 δανειολήπτες που προστατεύονται από τον νόμο Κατσέλη (3869/2010).
Στην πράξη, νομικοί και στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι σε αρκετές περιπτώσεις οι δόσεις μπορεί να μειωθούν ακόμη και κατά εκατοντάδες ευρώ μηνιαίως, καθώς αλλάζει πλήρως η βάση υπολογισμού των τόκων. Σε ορισμένες περιπτώσεις η ελάφρυνση ενδέχεται να ξεπεράσει ακόμη και τα 400 ευρώ τον μήνα. Για παράδειγμα, ένα δάνειο 100.000 ευρώ με 20ετή ορίζοντα αποπληρωμής και επιτόκιο 4,5%, με υπολογισμό του τόκου επί του συνολικού κεφαλαίου έχει δόση 616 ευρώ τον μήνα αλλά με υπολογισμό του τόκου ανά μήνα η δόση υποχωρεί κάτω από τα 420 ευρώ.
Η εξέλιξη προκαλεί ήδη έντονο προβληματισμό στην αγορά διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων δανείων, σε τράπεζες και servicers. Τα επιχειρηματικά σχέδια πολλών funds είχαν βασιστεί σε διαφορετικές παραδοχές για την απόδοση των χαρτοφυλακίων, πράγμα που σημαίνει αναπροσαρμογή προβλέψεων καθώς η απόφαση οδηγεί σεεπανυπολογισμό χιλιάδων ρυθμίσεων, και ενδέχεται να οδηγήσει σε δικαστικές προσφυγές από δανειολήπτες που θεωρούν ότι επιβαρύνθηκαν υπερβολικά τα προηγούμενα χρόνια.
Από την άλλη πλευρά, οργανώσεις δανειοληπτών κάνουν λόγο για «ιστορική δικαίωση», υποστηρίζοντας ότι επί χρόνια αρκετές εταιρείες υπολόγιζαν τόκους πάνω στο αρχικό κεφάλαιο, με αποτέλεσμα να αυξάνεται υπέρμετρα η τελική οφειλή και να ακυρώνεται στην πράξη η προστασία που είχε δώσει ο νόμος Κατσέλη. Αντίστοιχες απόψεις καταγράφονται και σε διαδικτυακές κοινότητες δανειοληπτών, όπου πολλοί κάνουν λόγο για υπέρογκες επιβαρύνσεις και αδυναμία εξυπηρέτησης των ρυθμίσεων.
Παράλληλα, νομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η απόφαση του Αρείου Πάγου δεν σημαίνει αυτόματα «κούρεμα» για όλους, ούτε διαγραφή οφειλών, αλλά επανακαθορισμό του τρόπου επιβάρυνσης των δανείων. Αυτό σημαίνει ότι οι δανειολήπτες θα πρέπει να εξετάσουν εκ νέου τις ρυθμίσεις τους, να ζητήσουν αναλυτικό επανυπολογισμό των τόκων και να ελέγξουν εάν προκύπτουν διαφορές υπέρ τους.
Το επόμενο διάστημα είναι κρίσιμο καθώς τράπεζες και servicers μελετούν την απόφαση του Αρείου Πάγου για να διαχειριστούν υπό το νέο πλαίσιο τα χαρτοφυλάκια κόκκινων δανείων.
Παραδείγματα για δανειολήπτες
Οι ειδικοί συμβουλεύουν όσους έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη να ζητήσουν αναλυτικό επανυπολογισμό της οφειλής, νέο πίνακα δόσεων, έλεγχο των τόκων που έχουν επιβληθεί, ενημέρωση από δικηγόρο ή οικονομικό σύμβουλο για πιθανές επιστροφές ή διορθώσεις.
Μείωση μηνιαίας δόσης
Για παράδειγμα, δανειολήπτης με στεγαστικό δάνειο που πλήρωνε 780 ευρώ τον μήνα, λόγω του τρόπου υπολογισμού των τόκων, ενδέχεται μετά τον επανυπολογισμό να δει τη δόση να πέφτει στα 450 ή 500 ευρώ. Η διαφορά των περίπου 300 ευρώ τον μήνα μπορεί να καλύψει βασικές ανάγκες, όπως λογαριασμούς ρεύματος, σούπερ μάρκετ ή έξοδα παιδιών.
Οικογένεια με δύο δάνεια
Ζευγάρι που έχει ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη και εξυπηρετεί στεγαστικό και καταναλωτικό δάνειο αντιμετώπιζε συνολική επιβάρυνση άνω των 1.000 ευρώ κάθε μήνα. Με τη νέα ερμηνεία για τους τόκους, η συνολική δόση μπορεί να μειωθεί σημαντικά, δίνοντας μεγαλύτερη ευελιξία στον οικογενειακό προϋπολογισμό και περιορίζοντας τον κίνδυνο νέας αδυναμίας πληρωμής.
Συνταξιούχος με χαμηλό εισόδημα
Συνταξιούχος που λαμβάνει σύνταξη 900 ευρώ και κατέβαλλε δόση 420 ευρώ, πολλές φορές αναγκαζόταν να περιορίζει ακόμη και βασικά έξοδα διαβίωσης. Αν η δόση μειωθεί κατά 150 ή 200 ευρώ, αποκτά μεγαλύτερη δυνατότητα να καλύψει φάρμακα, θέρμανση ή καθημερινές ανάγκες χωρίς να δημιουργεί νέες οφειλές.
Επαγγελματίας που κινδύνευε να χάσει τη ρύθμιση
Μικρός επαγγελματίας που είχε καθυστερήσεις στις πληρωμές λόγω υψηλών δόσεων μπορεί πλέον να διατηρήσει τη ρύθμιση ενεργή. Αυτό σημαίνει ότι αποφεύγει δικαστικές ενέργειες, κατασχέσεις ή νέες πιέσεις από servicers και έχει περισσότερο χρόνο να σταθεροποιήσει τα οικονομικά του.
Πηγή: newsit.gr
