Εντυπωσίασε η κεντητή «Χάρτα της Ελλάδος» του Ρήγα

Εκδήλωση στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου

Παρουσιάστηκε την Τετάρτη 21.7.2021 με επιτυχία, παρουσία φορέων, φιλιστόρων και φιλοτέχνων της πόλης για πρώτη φορά η πιστή κεντητική απόδοση της  «Χάρτας της Ελλάδος», ένα έργο του Λυκείου των Ελληνίδων Βόλου.

Η  εκδήλωση διοργανώθηκε με την ευκαιρία του εορτασμού των διακοσίων χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση του 1821 από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μαγνησίας και το Λύκειο των Ελληνίδων Βόλου υπό την αιγίδα της Επιτροπής «Ελλάδα 2021»,  στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου. Ήταν μια όμορφη και σεμνή  εκδήλωση,  η οποία  έγινε  στον  ευχάριστο και άνετο χώρο του προαυλίου του, επιτρέποντας τις επιβαλλόμενες αποστάσεις στο κοινό και τηρώντας τα αναγκαία μέτρα.

Το πρόγραμμα της εκδήλωσης ξεκίνησε με  το καλωσόρισμα και τον χαιρετισμό της προϊσταμένης της ΕφΑ Μαγνησίας κ. Ανθής Μπάτζιου, η οποία τόνισε την αξεπέραστη αξία της Χάρτας του Ρήγα. Πρόκειται, είπε, για ένα από τα σημαντικότερα έργα του Nεοελληνικού Διαφωτισμού, συνεχίζοντας με  το έργο της Υπηρεσίας η οποία αναδεικνύει την τοπική ιστορία της Μαγνησίας κατά την προεπαναστατική και επαναστατική περίοδο με αναρτήσεις στην ιστοσελίδα της ΕφΑ Μαγνησίας με την επιμέλεια και την ευθύνη του Τμήματος Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Αρχαιοτήτων και Μουσείων. Επίσης, ενημέρωσε για τον προγραμματισμό  ημερίδας  με θέμα «Μνημεία και τέχνη στο Πήλιο στα χρόνια της επανάστασης» καθώς και εκπαιδευτικές δράσεις. Στο άμεσο μέλλον θα υλοποιηθούν και δράσεις με συνεργαζόμενους φορείς όπως το  Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος, το Σωματείο των Φίλων του Αθανασάκειου Αρχαιολογικού μουσείου Βόλου, το Σωματείο «Το Κοινόν των Μαγνήτων».

Στη συνέχεια, η πρόεδρος του Λ.Ε.Β. κ. Μαρία Σπανού αναφέρθηκε στο χρονικό της φιλοτέχνησης του χειροτεχνήματος και στους στόχους του που έθεσε το διοικητικό συμβούλιο του Λυκείου μέσα από τη συγκεκριμένη δημιουργία. Αφού ευχαρίστησε τους  συντελεστές της δράσης, στους οποίους αναφέρθηκε προσωπικά με έμφαση τις κεντήστρες,   τόνισε πως «καταθέτουμε με ιδιαίτερο σεβασμό τη μικρή αυτή παρακαταθήκη στη μεγάλη επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 21. Με την πίστη ότι η χειροτεχνία είναι πάντα παρούσα, ελπίζουμε ότι η ανοικτή παρουσίαση  της ΧΑΡΤΑΣ από εδώ και στο εξής θα ανατροφοδοτήσει νέες ιδέες και αναγνώσεις γύρω από το μεγαλειώδες και αξεπέραστο αυτό έργο του Ρήγα».

Στο κείμενό της,  η κ. Καμηλάκη Αικατερίνη Πολυμέρου-Καμηλάκη, μέλος της Επιτροπής «Ελλάδα 2021» και πρόεδρος  της Επιτροπής για την προβολή και ενίσχυση της Ελληνικής Χειροτεχνίας, αφού εξέφρασε την ικανοποίησή της για το αποτέλεσμα και συγχαίροντας το Λύκειο,  σημείωσε πως  «ο παραδοσιακός πολιτισμός, ως σημαντικό μέρος του πολιτισμικού κεφαλαίου μπορεί ως εναλλακτική τουλάχιστον μορφή κοινωνικής ανασυγκρότησης και οικονομικής ανάπτυξης, να συμβάλλει δυναμικά στον μετασχηματισμό των τοπικών κοινωνιών και στην ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας. Η  καινοτομία δεν είναι πλέον προνόμιο μόνον των κλάδων υψηλής τεχνολογίας, αλλά είναι στρατηγικής σημασίας και για τον πολιτισμό και τις παραδοσιακές εφαρμοσμένες τέχνες και ασχολίες, με δεδομένο ότι οι μικρές ή και ατομικές επιχειρήσεις μπορεί να μην παράγουν νέα επιστημονική γνώση-τεχνολογία, αλλά στηρίζουν την καινοτομική τους δραστηριότητα στην αξιοποίηση της υπάρχουσας κωδικοποιημένης γνώσης σε μια πρακτική κατεύθυνση, που τις καθιστά ανταγωνιστικές. Για παράδειγμα, ενθαρρύνεται η δημιουργία κόμβων-κυψελών για την διασύνδεση των χειροτεχνιών (μικρο–βιοτεχνιών και οικοτεχνιών) μέσα από την δημιουργία πεδίων ανοιχτού λογισμικού, μέσω των οποίων ανταλλάσσεται η εμπειρία μεταξύ των τεχνιτριών, αναπτύσσονται εφαρμογές, εργαλεία συνεργασίας και καινοτό-μες τεχνολογίες (3D printing) και οργανώνονται χώροι εγκατάστασης, εκμάθησης, παραγωγής, επίδειξης και διάθεσης των προϊόντων. Και  το Λύκειο των Ελληνίδων είναι μια τέτοια κυψέλη».

Για την αξία της λαϊκής παράδοσης και της χειροτεχνίας αναφέρθηκε στον χαιρετισμό που απέστειλε και  η πρόεδρος της «Ελλάδα 2021» κ. Γιάννα Αγγελοπούλου-Δασκαλάκη, η οποία εξήρε τη συνέργεια των δυο φορέων, της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μαγνησίας να φιλοξενήσει το αποτέλεσμα της εξαιρετικής αυτής πρωτοβουλίας του Λ.Ε.Β., τιμώντας με τον τρόπο αυτό την επέτειο της διακοσιετηρίδας και ανέλυσε τους λόγους για τους οποίους η Επιτροπή «2021» υποστήριξε έμπρακτα την ιδέα της δημιουργίας του χειροτεχνήματος. Επισήμανε δε  ότι «ο λαϊκός πολιτισμός, αυτός ο ανεκτίμητος πλούτος της χώρας μας, μπορεί και πρέπει να προσελκύσει περισσότερους νέους ανθρώπους να προσελκύσουν στα μυστικά του, να τα ‘μπολιάσουν’ με σύγχρονα ρεύματα και να τα χρησιμοποιήσουν με σύγχρονο τρόπο  για ένα γενναίο άλμα  προς το μέλλον». Συνεχάρη τους συντελεστές και τόνισε πως οι επισκέπτες  θα χαρούν το μοναδικό αυτό έκθεμα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου αλλά και σε άλλες περιοχές, όπου θα εκτεθεί στη συνέχεια.

Ακολούθησε η ομιλία του δρ Δημητρίου Καραμπερόπουλου- προέδρου της Επιστημονικής Εταιρείας Μελέτης Φερών-Βελεστίνου-Ρήγα, με θέμα: «Η αποκρυπτογράφηση της Χάρτας της Ελλάδος του Ρήγα Βελεστινλή». Κατά την παρουσίασή του ο ομιλητής,   ο οποίος  έχει κάνει έργο ζωής την προβολή του Ρήγα Βελεστινλή,  ανέλυσε γνωστά και άγνωστα σημεία της Χάρτας του, παραθέτοντας τα στοιχεία του αξεπέραστου αυτού έργου της πολιτιστικής μας κληρονομιάς με  ιστορική-κοινωνική, γεωγραφική-ανθρωπολογική διάσταση,  προβάλλοντας τον πολιτικό νου του δημιουργού της που την καθιστούν μοναδική.

Τη μοναδικότητα της Χάρτας αλλά και τη μοναδικότητα της πρωτοβουλίας της φιλοτέχνησης  του έργου αυτού εγκωμίασε επίσης ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δημητριάδος κ.κ. Ιγνάτιος, ο  οποίος έκλεισε τις ομιλίες, εξαίροντας την προσπάθεια του Λ.Ε.Β. και της ΕφΑ Μαγνησίας,   λέγοντας χαρακτηριστικά απευθυνόμενος στους διοργανωτές «κεντήσατε επί της ουσίας».

Η βραδιά έκλεισε με την επίσκεψη των παραβρισκόμενων, ανά ομάδες,  εντός του Μουσείου για να δουν από κοντά την Χάρτα σε κέντημα, σε πιστή απόδοσή της. Παράλληλα, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μαγνησίας πρόβαλλε με ειδικές αναρτήσεις τη Χάρτα του Ρήγα Βελεστινλή και την κήρυξη της Επανάστασης στο Πήλιο, η οποία αποτελεί τη μοναδική επαναστατική ενέργεια στη Θεσσαλία. Επίσης, με ειδικό έντυπό της  πρότεινε «ειδική» διαδρομή σε εκθέματα του Μουσείου, άμεσα συνδεδεμένα με τις αρχαιολογικού ενδιαφέροντος αναφορές της Χάρτας. Ταυτόχρονα, η διακεκριμένη πιανίστα Ζωή Σαμσαρέλου, απέδωσε ένα μικρό μουσικό πρόγραμμα με τίτλο: «Βάκχος, Nύμφες, Σάτυροι». Ξεκινώντας από την κάτοψη του αρχαίου θεάτρου και τις μυθολογικές παραστάσεις  των αρχαίων νομισμάτων στην Χάρτα, το πρόγραμμα ανέδειξε την σχέση του θεάτρου με τον θεό Διόνυσο και τον παιδευτικό ρόλο της αρχαίας κληρονομιάς, ως συντελεστή διαμόρφωσης της ιστορικής συνείδησης και της αυτογνωσίας των Ελλήνων, σύμφωνα με τις ιδέες του Ρήγα.  Ακούστηκαν έργα των Fr. Couperin, L.Cl.Dandrieu, H. Farjeon, P. Juon, S. Bortkiewicz.

Υπενθυμίζεται ότι το χειροτεχνικό έργο της «Χάρτας  της Ελλάδος»  εκτίθεται  εντός του Μουσείου (αίθουσα 8). Ώρες λειτουργίας του Μουσείου: Δευτέρα έως και Κυριακή (εκτός Τρίτης) από 08.30-15.30. Διάρκεια έκθεσης: 21 Iουλίου έως 30 Σεπτεμβρίου 2021. e-mail: efamag@culture.gr – likioelinidonvolou@gmail.com

Συντελεστές του Λ.Ε.Β.: Διοικητικό Συμβούλιο Λ.Ε.Β.: Μαρία Σπανού, Άσπα Καπουρνιώτη, Αθανασία Τσιλιβίδου, Κίρκη Παπαδήμα, Βασιλική Τράκη, Άννα Κουτσελίνη, Κατερίνα Δουλκέρογλου, Δήμητρα Βλειώρα, Τέση Άνθη,  Ελένη Τόπα, Δώρα Πουρνάρα, Μάρω Τσιμπούκη και Νικολέτα Σερπιώτου.

Οι κεντήστρες της Χάρτας: Γεωργία Ασπροπούλου, Σοφία Γκόρια, Άσπα Εγγλέζου, Άννα Νιπεριώτου, Στέλλα Μπακάλη, Μαρία Μούχα, Βιργινία Παλιούρα, Ράνια Παπακωνσταντίνου, Λεωνίτσα Παρίση, Μαρία Τζιαφέτα, Αριστέα Τζιώρτζιου, Βασιλική Τράκη. Εποπτεία-σύνθεση χειροτεχνήματος: Ρ. Παπακωνσταντίνου-εκπαιδεύτρια τμήματος κεντητικής των Παραδοσιακών Εργαστηρίων του Λ.Ε.Β. Επιμέλεια διεκπεραίωσης χειροτεχνήματος: Κατερίνα Δουλκέρογλου, έφορος Οικοτεχνίας (Υφαντικής-Χειροτεχνίας) του Λ.Ε.Β. Συνέφοροι Οικοτεχνίας: Τέση Άνθη, Ελένη Τόπα. Σύμβουλοι επί εικαστικών-θεμάτων χειροτεχνίας: Kατερίνα Σαμαρά, Ιωάννα Τερλίδου, Νίκος Ποδιάς, Αλίκη Πλατανιά. Mετάφραση στα αγγλικά: Κίρκη Παπαδήμα.

Συντελεστές της ΕφΑ Μαγνησίας: Ανθή Μπάτζιου, Διευθύντρια, Ελισσάβετ Νικολάου, Προϊσταμένη του Τμήματος Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων και Μουσείων, ΄Αννα Γιαλούρη, Προϊσταμένη του Τμήματος Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Αρχαιοτήτων και Μουσείων, Αναστασία Ντίνα Προϊσταμένη του Τμήματος Συντήρησης, Καλλιρόη Κουτρουμάνου, Προϊσταμένη του Τμήματος Έργων και Μελετών, οι αρχαιολόγοι Γεώργιος Βήτος, Ευαγγελία Καραγιάννη, Ευαγγελία Σταμέλου, Αιμιλία Καλογιάννη, ο συντηρητής Ιωάννης Αγγέλης η Τεχνικός Σοφία Παπαμαργαρίτη, το φυλακτικό και εργατοτεχνικό προσωπικό.