Επταμελής θα είναι η ομάδα που θα αναλάβει τις διαδικασίες εκπόνησης του Τοπικού Σχεδίου Αποκεντρωμένης Διαχείρισης Απορριμμάτων του Δήμου Βόλου, και αποτελούν υπηρεσιακά στελέχη, θα είναι ο κύριος μοχλός εκπόνησης και ολοκλήρωσης το επόμενο μικρό διάστημα για το ζήτημα αυτό, που έρχεται προς συζήτηση στο Δημοτικό Συμβούλιο Βόλου το μεσημέρι της Παρασκευής.
Η κατάρτιση του Τοπικού Σχεδίου Διαχείρισης, ξεκινά απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου στην οποία καθορίζεται η συγκρότηση ομάδας έργου που θα αναλάβει να παρακολουθεί, να ενημερώνει το Συμβούλιο σε τακτική βάση για την εξέλιξη και να εισηγείται σχετικά με το θέμα, το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης της εκπόνησης του Τ.Σ.Δ., η υποχρέωση ένταξης του Τ.Σ.Δ. στον επιχειρησιακό σχεδιασμό του Δήμου και η έναρξη διαδικασίας διαβούλευσης και κοινωνικής συμμετοχής στην εκπόνηση του Τ.Σ.Δ., που ήδη έχει καθοριστεί για τις 7 ή τις 8 Σεπτεμβρίου.
Όπως είναι γνωστό, η Περιφέρεια Θεσσαλίας, ζητά από τους Δήμους να εκπονήσουν Τοπικά Σχέδια Διαχείρισης Αποβλήτων (Τ.Σ.Δ.), με καταληκτική ημερομηνία την 15η Σεπτεμβρίου 2015.
Στην εισήγηση της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου Βόλου για το θέμα τονίζεται ότι διαχείριση των αστικών στερεών αποβλήτων (ΑΣΑ) περιλαμβάνει τα στάδια δημιουργίας απορριμμάτων, προσωρινής αποθήκευσης, συλλογής, μεταφοράς, της επεξεργασίας και, τέλος, της τελικής διάθεσής τους. Η βέλτιστη διαχείριση πρέπει να πληροί τους κανόνες της δημόσιας υγιεινής, να κάνει χρήση των πιο προηγμένων επιστημονικά μεθόδων με το μικρότερο δυνατό κόστος και να εξασφαλίζει τις λιγότερο σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Η ανάπτυξη της τεχνολογίας και οι αλλαγές των καταναλωτικών προτύπων τη σύγχρονη εποχή έχουν οδηγήσει σε σημαντική αύξηση του όγκου των απορριμμάτων, καθώς και σε μεταβολή των ποιοτικών χαρακτηριστικών τους, όπως είναι, για παράδειγμα, η ραγδαία αύξηση των υλικών συσκευασίας στις απορριπτόμενες ποσότητες.
Στο πλαίσιο της εναρμόνισης με την Ευρωπαϊκή και Ελληνική νομοθεσία, τα αστικά απόβλητα πρέπει να αξιοποιούνται, ώστε να εξοικονομούνται πρώτες ύλες και ενέργεια και σ’ αυτό το πλαίσιο έχει καταρτιστεί ο πρόσφατα θεσμοθετημένος (Ιούλιος 2015) Εθνικός Σχεδιασμός Διαχείρισης Αποβλήτων (ΕΣΔΑ), ο Εθνικός Σχεδιασμός Πρόληψης Δημιουργίας Αποβλήτων (ΕΣΠΔΑ), καθώς και τα προς θεσμοθέτηση Περιφερειακά Σχέδια Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ). Συμπληρωματικά προς τον εθνικό και περιφερειακό σχεδιασμό, ο κάθε Δήμος έχει την υποχρέωση κατάρτισης Τοπικών Σχεδίων Αποκεντρωμένης Διαχείρισης Αποβλήτων (Τ.Σ.Δ.).
Τα ελάχιστα περιεχόμενα ενός Τ.Σ.Δ. (όπως περιγράφονται στο Παράρτημα ΕΣΔΑ και στον Οδηγό Σύνταξης Τοπικού Σχεδίου Αποκεντρωμένης Διαχείρισης Αποβλήτων) συνοψίζονται στα εξής:
• Καταγραφή, ανάλυση, κοστολόγηση και αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης στο Δήμο (πηγές, ποιοτικά και ποσοτικά στοιχεία για ρεύματα αποβλήτων, διαδικασίες διαχείρισης, υποδομές και εμπλεκόμενο ανθρώπινο δυναμικό).
• Καθορισμός στόχων του Τ.Σ.Δ. (ποσοστά ανακύκλωσης, εκτροπής βιοαποδομήσιμων υλικών (ΒΑΑ) από απόρριψη για ικανοποίηση, αλλά και υπέρβαση των στόχων του ΕΣΔΑ, ΕΣΠΔΑ, ΠΕΣΔΑ).
• Ανάπτυξη δράσεων για την πρόληψη δημιουργίας αποβλήτων, τη διαλογή στην πηγή (σχεδιασμός δικτύου ξεχωριστών κάδων για ειδικά ρεύματα αποβλήτων, με έμφαση στα βιοαπόβλητα, σχεδιασμός «πράσινων σημείων », δράσεις ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης κοινού, ανάπτυξη κατάλληλου συστήματος συλλογής, μεταφοράς).
• Σχεδιασμός δράσεων και αναγκαίων υποδομών υποδοχής και αξιοποίησης των προδιαλεγμένων υλικών με σκοπό: την κομποστοποίηση των προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων (καφέ κάδοι) και διάθεση του παραγόμενου κομπόστ, το διαχωρισμό, αποθήκευση και διάθεση στο εμπόριο των υλικών ανακύκλωσης, την επισκευή και διάθεση του χρήσιμου εξοπλισμού (π.χ. έπιπλα, ηλεκτρικές συσκευές).
• Διαχείριση των σύμμεικτων. Στόχος των τοπικών σχεδίων είναι η μείωση μέχρι και η εξαφάνιση του κλάσματος των σύμμεικτων στον κύκλο διαχείρισης των ΑΣΑ. Όμως, σε κάθε περίπτωση, ένα ποσοστό σύμμεικτων θα εξακολουθεί μεταβατικά να υπάρχει και όσο θα υπάρχει είναι σκόπιμο να γίνεται ήπια επεξεργασία του, με στόχο την περαιτέρω ανάκτηση υλικών σε αποκεντρωμένες μονάδες μικρής δυναμικότητας και όχι την ενεργειακή αξιοποίηση σε μεγάλες κεντρικές μονάδες. Στο ΠΕΣΔΑ Θεσσαλίας, για την Π.Ε. Μαγνησίας, προβλέπεται η κατασκευή και άμεση λειτουργία μίας Μονάδας Επεξεργασίας σύμμεικτων Απορριμμάτων (ΜΕΑ) δυναμικότητας 80.000tn/ έτος.
• Οικονομικά στοιχεία και πηγές χρηματοδότησης για τη λειτουργία των σχεδίων.
• Τέλος, τα Τ.Σ.Δ. πρέπει να περιλαμβάνουν καταγραφή μεθόδων και διαδικασίας παρακολούθησης και ελέγχου της υλοποίησής τους. Ενδεικτικά αναφέρονται: ειδική γραμμή τηλεφωνικής επικοινωνίας και καταγραφή προτάσεων, παρατηρήσεων και αιτημάτων, διανομή ερωτηματολογίων για τη βελτίωση του προγράμματος, έντυπη και ηλεκτρονική ενημέρωση, συνελεύσεις και εκδηλώσεις, περιοδική αναφορά των αποτελεσμάτων στο Δημοτικό Συμβούλιο.
