Σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο καταγραφής του ζωικού κεφαλαίου και την καταβολή των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων προκαλούν οι μεγάλες αποκλίσεις που εντοπίζονται ανάμεσα στα ζώα για τα οποία δηλώθηκαν και πληρώθηκαν αγροτικές ενισχύσεις και στους επίσημους αριθμούς της ελληνικής κτηνοτροφίας, όπως επισημαίνει σε δημοσίευμά του το Politico.
Σύμφωνα με την ανάλυση των στοιχείων από την ΕΛΣΤΑΤ, στην οποία προχώρησε το Politico, το 2024 καταβλήθηκαν κοινοτικές ενισχύσεις για δεκάδες χιλιάδες περισσότερα παραγωγικά ζώα από όσα φαίνεται να δικαιολογούν τα διαθέσιμα στοιχεία. Στο επίκεντρο βρίσκονται κυρίως τα βοοειδή, ενώ σημαντικές αποκλίσεις καταγράφονται και στους πληθυσμούς αιγοπροβάτων.
Παράλληλα, την ίδια χρονιά, περίπου 70.000 βοοειδή οδηγήθηκαν σε σφαγή, γεγονός που επίσης συνδέεται με καθεστώτα ενίσχυσης.
Τι δείχνουν τα στοιχεία
Ακόμη και αν συνυπολογιστούν οι απώλειες λόγω ηλικίας, ασθενειών ή μειωμένης παραγωγικότητας – πλήρη στοιχεία δεν δημοσιεύει το ΥπΑΑΤ -οι αριθμοί δεν φαίνεται να συμβαδίζουν.
Εκπρόσωποι του κτηνοτροφικού κόσμου, μιλώντας στο Politico, εκτιμούν ότι περίπου το 20% του κοπαδιού απομακρύνεται κάθε χρόνο για αυτούς τους λόγους. Σε ένα σύνολο περίπου 600.000 βοοειδών, η ετήσια μείωση θα αντιστοιχούσε σε περίπου 120.000 ζώα. Με βάση, όμως, τα δεδομένα των επιδοτήσεων, όπως αναφέρεται – το εθνικό κοπάδι θα έπρεπε θεωρητικά να έχει αυξηθεί κατά περίπου 70.000 ζώα μέσα στο 2024.
Αντίθετα, σύμφωνα με τις ετήσιες έρευνες της ΕΛΣΤΑΤ, οι οποίες δημοσιεύτηκαν τον περασμένο Ιούνιο, ο αριθμός των βοοειδών μειώθηκε από περίπου 640.000 το 2023 σε 600.000 το 2024 και σε 520.000 το 2025.
Η διαφορά ενδέχεται να είναι ακόμη μεγαλύτερη, καθώς μέρος των ζώων που σφαγιάστηκαν πιθανόν να είχε εισαχθεί και να μην προερχόταν από το ελληνικό κοπάδι, δήλωσε ο πρόεδρος του Συλλόγου Κτηνοτρόφων Καβάλας Νίκος Δημόπουλος, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα είναι καθαρός εισαγωγέας ζώντων βοοειδών, ενώ οι εξαγωγές της παραμένουν περιορισμένες.
Σύμφωνα με τον ίδιο, «δεν υπάρχει καμία εποπτεία και δεν μπορούμε να έχουμε ακριβή αριθμό γιατί δεν υπάρχουν ακριβή στοιχεία», καθώς οι αρχές διενεργούν μόνο δειγματοληπτικούς ελέγχους ή διερευνούν μετά από καταγγελία.
Περισσότερα και τα αιγοπρόβατα
Ανάλογο πρόβλημα εμφανίζεται και στην αιγοπροβατοτροφία. Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε για το 2025 περίπου 8,8 εκατομμύρια αιγοπρόβατα, ενώ στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κτηνιατρικής εμφανίζονταν εγγεγραμμένα περίπου 15,7 εκατομμύρια ζώα.
Το Politico αναφέρει ότι στελέχη του ΥπΑΑΤ υποστήριξαν ότι το υπουργείο δεν είναι υπεύθυνο για την τήρηση αρχείων ζώων και βασίζεται σε δεδομένα που παρέχονται από τους δήμους. Η χώρα δεν διαθέτει ασφαλές και αξιόπιστο μητρώο στο οποίο να βασίζεται η πληρωμή των επιδοτήσεων για τα ζώα, λένε οι ειδικοί.
Ωστόσο, εκπρόσωποι των παραγωγών τονίζουν ότι χωρίς μια πανελλαδική απογραφή του ζωικού κεφαλαίου δεν μπορεί να διαμορφωθεί πραγματική εικόνα ούτε να εξασφαλιστεί ότι οι ευρωπαϊκοί πόροι κατευθύνονται αποκλειστικά στους δικαιούχους.
Καταγγελίες από την ΕΛΑΣ
Καταγγελίες για την αναντιστοιχία μεταξύ των καταγεγραμμένων επιδοτήσεων και του επίσημου μεγέθους του εθνικού κοπαδιού βοοειδών έχουν υποβληθεί στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία από το νεοσύστατο αριστερό κόμμα ΕΛΑΣ του πρώην πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, το οποίο διεξήγαγε τη δική του μελέτη για τον αριθμό των ζώων.
«Έχουν σταλεί καταγγελίες στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία», δήλωσε ο Θωμάς Μόσχος, ο οποίος ηγείται της αγροτικής πολιτικής του κόμματος. Πρόσθεσε ότι ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Καστοριάς, μια οργάνωση αγροτών μικρής κλίμακας, στην οποία έχει εκλεχθεί ως πρόεδρος, μαζί με άλλους συλλόγους έχουν ήδη καταθέσει υποθέσεις στην αρχή.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η οποία αρνήθηκε να επιβεβαιώσει ότι εξετάζει το θέμα, εξετάζει ήδη δεκάδες υποθέσεις που αφορούν άτομα που φέρεται να έλαβαν γεωργικά κονδύλια της ΕΕ για βοσκότοπους που δεν κατείχαν ή μίσθωσαν ή για γεωργικές εργασίες που δεν εκτελούσαν.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία
Τον Ιούλιο η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ανακοίνωσε ότι είχε απαγγείλει κατηγορίες σε 22 κατηγορούμενους, συμπεριλαμβανομένων τεσσάρων βουλευτών από το κυβερνών κόμμα της Νέας Δημοκρατίας, στο πλαίσιο της έρευνάς της για την αγροτική απάτη. Οι δίκες για τους βουλευτές, οι οποίοι αρνούνται οποιαδήποτε κατηγορία, ξεκινούν στην Αθήνα τον Οκτώβριο.
Κτηνίατροι και αξιωματούχοι του ΟΠΕΚΕΠΕ – του Οργανισμού Πληρωμών που ήταν προηγουμένως υπεύθυνος για τη διανομή των αγροτικών κονδυλίων της ΕΕ και έκλεισε λόγω του σκανδάλου των αγροτικών επιδοτήσεων – φέρεται να έπαιξαν ρόλο στη διόγκωση των αρχείων ζωικού κεφαλαίου, σύμφωνα με έγγραφο που υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στο ελληνικό κοινοβούλιο ζητώντας του να άρει την ασυλία αρκετών βουλευτών.
Μια υπόθεση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας που αφορά βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας αφορά υποτιθέμενες πληρωμές επιδοτήσεων σε κτηνοτρόφο για περισσότερες αγελάδες από αυτές που πραγματικά κατείχε. Σύμφωνα με τη δικογραφία που είδε το POLITICO, ο νομοθέτης κάλεσε ανώτερο στέλεχος του ΟΠΕΚΕΠΕ να πιέσει για την πληρωμή και είπε ότι ένας κτηνίατρος είχε ήδη αλλάξει τους αριθμούς των ζώων του κτηνοτρόφου στην επίσημη κτηνιατρική βάση δεδομένων, αυξάνοντας την επιδότηση για την οποία ήταν επιλέξιμος. Η υπόθεση θα εκδικαστεί στις 2 Οκτωβρίου.
Οι ηλεκτρονικοί βώλοι
Μετά το σκάνδαλο η κυβέρνηση ανακοίνωσε νέα μέτρα ελέγχου, μεταξύ των οποίων η ηλεκτρονική ταυτοποίηση αιγοπροβάτων μέσω ειδικών ενδοστομαχικών βώλων. Το πιλοτικό πρόγραμμα προβλέπεται να εφαρμοστεί φέτος αρχικά σε κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις με περισσότερα από 900 ζώα, καλύπτοντας περίπου 700.000 αιγοπρόβατα, πριν επεκταθεί σταδιακά στο σύνολο της χώρας τα επόμενα χρόνια.
Παράλληλα, τον Μάρτιο, η Ελλάδα υπέβαλε σχέδιο δράσης στις αρχές της ΕΕ που καθορίζει μέτρα για την πρόληψη της παράνομης κατανομής αγροτικών κονδυλίων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δήλωσε ότι θα συνεργαστεί με την Ελλάδα για να βοηθήσει στην «περαιτέρω βελτίωση της διαχείρισης» των ευρωπαϊκών αγροτικών επιδοτήσεων. «Σημειώνεται καλή πρόοδος», δήλωσε ο επίτροπος Γεωργίας Κριστόφ Χάνσεν σε γραπτή δήλωση. «Αλλά υπάρχει ακόμη δουλειά που πρέπει να γίνει».
Πηγή: ΟΤ.gr
