Αν και η σχέση μεταξύ καφεΐνης και καρδιαγγειακού συστήματος είναι σύνθετη, τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η κατανάλωση έως και 5 φλιτζανιών καφέ με καφεΐνη την ημέρα είναι ασφαλής για τους περισσότερους ενηλίκους, ενώ ενδέχεται να προσφέρει και προστατευτικά οφέλη για την καρδιά.
Σύμφωνα με νέα επιστημονική οδηγία της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας (AHA) που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Circulation, η πρόσληψη έως και 400 mg καφεΐνης ημερησίως (ποσότητα που αντιστοιχεί σε 3 έως 5 φλιτζάνια σκέτου καφέ των 240 ml) φαίνεται να συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας, στεφανιαίας νόσου και εγκεφαλικού επεισοδίου.
Τα βασικά ευρήματα της έρευνας
Προστατευτική δράση: Η τακτική κατανάλωση σκέτου καφέ σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2, καρδιοπαθειών και ορισμένων αρθμιών, όπως η κολπική μαρμαρυγή.
Ο κίνδυνος των ενεργειακών ποτών: Υψηλές δόσεις καφεΐνης από ενεργειακά ποτά (energy drinks & shots) μπορούν να αυξήσουν επικίνδυνα την αρτηριακή πίεση και να προκαλέσουν αρυθμίες, ακόμη και σε υγιή άτομα κάτω των 30 ετών. Τα energy shots περιέχουν έως και 3-4 φορές περισσότερη καφεΐνη ανά ml σε σχέση με τον καφέ.
Η επίδραση των προσθέτων: Η προσθήκη ζάχαρης, σιροπιών, γάλακτος ή κρέμας περιορίζει σημαντικά τα πιθανά οφέλη του ρόφηματος για την υγεία.
«Για τους περισσότερους ενηλίκους, η πρόσληψη έως και 400 mg καφεΐνης την ημέρα από σκέτο καφέ είναι ασφαλής και δεν επιβαρύνει την καρδιά», επισημαίνει ο Δρ. Gregory M. Marcus, επικεφαλής της επιστημονικής ομάδας της AHA και καθηγητής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια (UCSF). «Ωστόσο, οι υψηλές συγκεντρώσεις καφεΐνης στα ενεργειακά ποτά μπορεί να αποβούν επιβλαβείς και πρέπει να αποφεύγονται».
Πώς επηρεάζει ο καφές τον οργανισμό;
Η καφεΐνη μεταβολίζεται στο συκώτι και φτάνει στο μέγιστο επίπεδο συγκέντρωσης στο αίμα εντός μίας ώρας. Η ταχύτητα επεξεργασίας της διαφέρει ανάλογα με την ηλικία, τον μεταβολισμό αλλά και διάφορους άλλους γενετικούς παράγοντες.
Αρτηριακή Πίεση: Σε άτομα με φυσιολογική πίεση, η κατανάλωση 1–3 φλιτζανιών την ημέρα σχετίστηκε με ελαφρώς αυξημένο κίνδυνο υπέρτασης, ενώ η κατανάλωση άνω των 3 φλιτζανιών συνδέθηκε με χαμηλότερο κίνδυνο. Ωστόσο, οι πολύ υψηλές δόσεις καφεΐνης αυξάνουν απότομα την πίεση.
Χοληστερίνη και Καφεστόλη: Ο αφιλτράριστος καφές (εσπρέσο, γαλλικός με πρέσα, ελληνικός/τουρκικός, βραστός) περιέχει καφεστόλη, μια ουσία που αυξάνει την «κακή» χοληστερίνη (LDL). Αντίθετα, ο καφές φίλτρου και ο στιγμιαίος δεν επιβαρύνουν τα επίπεδα χοληστερίνης.
Καρδιακός ρυθμός: Αν και ο καφές μειώνει τον κίνδυνο κολπικής μαρμαρυγής, μπορεί να σχετίζεται με αύξηση των πρώιμων κοιλιακών συστολών (PVCs).
Διαβήτης Τύπου 2: Ο σκέτος καφές συνδέεται με μειωμένο κίνδυνο διαβήτη μακροπρόθεσμα, πιθανότατα λόγω των αντιοξειδωτικών και αντιφλεγμονωδών ουσιών που περιέχει και όχι αποκλειστικά λόγω της καφεΐνης.
Δεν είναι όλες οι πηγές καφεΐνης ίδιες
Οι ειδικοί τονίζουν ότι το τσάι, τα αναψυκτικά και τα φάρμακα συμβάλλουν επίσης στη συνολική πρόσληψη καφεΐνης. Το τσάι φάνηκε να προσφέρει παρόμοια καρδιοπροστατευτικά οφέλη με τον καφέ. Στον αντίποδα, τα ενεργειακά ποτά και τα συμπληρώματα περιέχουν πρόσθετα διεγερτικά που επιταχύνουν την απορρόφηση της καφεΐνης και αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Παράλληλα, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι η μελέτη των επιδράσεων του καφέ είναι σύνθετη, καθώς τα οφέλη ενδέχεται να οφείλονται σε άλλες βιοενεργές ενώσεις του κόκκου και όχι στην ίδια την καφεΐνη, ενώ οι περισσότερες μελέτες είναι παρατήρησης και δεν αποδεικνύουν άμεση σχέση αιτίου και αποτελέσματος.
Αυτό που πρέπει, τέλος, να έχουμε στο μυαλό μας είναι πως δεν υπάρχει μία «χρυσή τομή» που να ισχύει για όλους. Η ανοχή στην καφεΐνη διαφέρει σημαντικά. Συμπτώματα όπως ταχυκαρδία, αίσθημα παλμών, άγχος ή διαταραχές ύπνου αποτελούν σαφείς ενδείξεις ότι πρέπει να μειώσετε την ποσότητα και να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.
Πηγή: newsroom.heart.org
