Τον κώδωνα του κινδύνου για τις λεηλασίες που έχουν υποστεί αρχαιότητες από ιδιώτες, για την απομάκρυνση των νέων από την πολιτιστική κληρονομιά, καθώς και τους κινδύνους που ενέχουμε εμείς … οι ίδιοι για την πολιτιστική κληρονομιά, έκρουσε η Έλσα Νικολάου αρχαιολόγος, Προϊσταμένη του Τμήματος Κλασικών Αρχαιοτήτων της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μαγνησίας.
Μιλώντας στο ΡΑΔΙΟ ΕΝΑ 102,5 και στον Ηλία Κουτσερή για τις δράσεις που προγραμματίζονται με αφορμή τις Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς, η κ. Νικολάου αναφέρθηκε στις λεηλασίες που έχουν υποστεί οι αρχαιότητες επισημαίνοντας ότι «δεν είμαστε η μόνη χώρα που λεηλατήθηκε, είμαστε μία από τις πολλές. Τα μουσεία της Ευρώπης έχουν πολλές αρχαιότητες και από την Αίγυπτο και από την Ασία και από όλες τις χώρες που ήταν πιο αδύναμες σε ορισμένες περιόδους της ιστορίας τους. Αυτό συνέβη κυρίως την περίοδο των πολέμων, των αμφισβητήσεων των εκτάσεων κ.α.».
Αναφέρθηκε επίσης στον ρόλο ιδιωτών που εκμεταλλεύτηκαν την κατάσταση τονίζοντας ότι «κάποιοι, λειτουργώντας μόνο για το δικό τους συμφέρον, φρόντισαν να βγάλουν κέρδος και να δώσουν οτιδήποτε τυχόν έβρισκαν ή μάθαιναν ότι υπάρχει… Έτσι το πούλησαν για… 30 αργύρια σε κάποιους, οι οποίοι το πούλησαν μετά με πολύ μεγαλύτερο οικονομικό όφελος».
Πολλές οι προκλήσεις
Η κ. Νικολάου αναφέρθηκε και στις σύγχρονες προκλήσεις όπως η κλιματική αλλαγή αλλά και η ψηφιοποίηση, τονίζοντας ότι «Η ψηφιοποίηση και η χρήση των σύγχρονων τεχνολογιών μπορεί να προσφέρουν ευκαιρίες στους νέους, σε εμάς, να διευκολύνουν τη δουλειά μας, αλλά αποξενωνόμαστε από την κληρονομιά, ιδίως την άυλη» και συνέχισε «Η αστικοποίηση, η οικονομική ανάπτυξη, η ανάγκη μας να αποκτήσουμε περισσότερα για να έχουμε περισσότερη άνεση στη ζωή μας, μας οδηγεί στο να ζητούμε από άλλους αυτά, και στην εμπορευματοποίηση ιστορικών τόπων και μνημείων για γάμους, δεξιώσεις κ.α.».
Ανάγκη προστασίας πολιτιστικής κληρονομιάς
Η ίδια αναφέρθηκε στην ανάγκη προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς επισημαίνοντας ότι «Πρέπει να προσπαθούμε να χρησιμοποιούμε αρχαία και νεότερα κτίρια που προστατεύονται από τον αρχαιολογικό νόμο προσαρμοστικά, δηλαδή για εκδηλώσεις που συνάδουν με τον χαρακτήρα τους, αλλιώς όλοι θα τα χρησιμοποιούμε για… να βαφτίσουμε, να παντρέψουμε, να κάνουμε ένα γεύμα, ως στολίδι δηλαδή και μόνο!». Έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τους νέους κι όπως ανέφερε «Απομακρύνονται οι νέοι από την πολιτιστική κληρονομιά. Η μετανάστευση, οι συγκρούσεις, ο εκτοπισμός του πληθυσμού, οι καταστροφές των τόπων πολιτιστικής κληρονομιάς, οι μελλοντικές γενιές δεν έχουν σύνδεση με το παρελθόν. Αυτό προσπαθούμε να αποφύγουμε, και γι’ αυτό γιορτάζουμε πανευρωπαϊκά. Εντοπίζουμε τους κινδύνους και φοβόμαστε για εμάς, για τα παιδιά μας, για τη μνήμη.Είμαστε … επικίνδυνοι πλέον».
Εκδηλώσεις σε Βόλο και Αλμυρό
Η κ. Νικολάου παρουσίασε το φετινό θέμα της διοργάνωσης αναφέροντας ότι «Εμείς όλες αυτές τις εκδηλώσεις το τελευταίο Σαββατοκύριακο, τις κάνουμε εορτάζοντας τις Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς, των οποίων το θέμα για φέτος είναι “κληρονομιά σε κίνδυνο: αναβίωση, ανθεκτικότητα, αναστοχασμός”».
Για τις εκδηλώσεις που έχουν προγραμματιστεί, υπάρχει εκπαιδευτική δράση «Κλεμμένες αρχαιότητες, λαοί χωρίς μνήμη», σήμερα Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου 2026 και ώρα 11:00 π.μ. έως 12:30 στο Αθανασάκειο Μουσείο.
Στο Μουσείο Αλμυρού, το Σάββατο, που είναι ιστορικό κτήριο, θα γίνει παρουσίαση “Το λίκνο της Δημοκρατίας”, ντοκιμαντέρ της σκηνοθέτηςΦλωρένΣτραντ του 2026, που ερευνά τις απαρχές του δημοκρατικού πολιτεύματος στην αρχαία Αθήνα κι όπως η ίδια ανέφερε «Είναι ένα σύστημα που άλλαξε την πορεία της ανθρωπότητας και καθόρισε την εξέλιξη του παγκόσμιου πολιτισμού».
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης:Αναστασία Φύσσα
