Η σιδηροδρομική τραγωδία στην Ούρντα της Ισπανίας που σημειώθηκε το πρωί της Τετάρτης (28.10.2026) όταν ένα τρένο της AVE συγκρούστηκε από πίσω με ένα τρένο της Iryo, προκαλώντας τον θάνατο σε 69 επιβεβαιωμένα θύματα, θα μπορούσε να ήταν ακόμη χειρότερη. Σύμφωνα με ισπανικά μέσα, ερευνητές από τον φορέα μεταφορών Aitat και την Guardia Civil επιβεβαίωσαν ότι, εν μέσω του χάους, ένα τρίτο τρένο έκανε τη διαδρομή του και κινούνταν κοντά στο σημείο του δυστυχήματος, ενώ ένας μηχανοδηγός, από τέταρτο τρένο, ακύρωσε μια λανθασμένη εντολή που έλαβε από τον σιδηροδρομικό σταθμό της Atocha.
Η βλάβη του LZB, του αυτόματου συστήματος ασφαλείας, είχε επηρεάσει 6 τρένα σε απόσταση περίπου 63 χιλιομέτρων, δημιουργώντας ένα «πλήρες μποτιλιάρισμα» τρένων λόγω της φονικής σύγκρουσης κοντά στο Τολέδο της Ισπανίας. Επιπλέον, ένα πέμπτο τρένο, ένα Avant, ταξίδευε στην περιοχή, παρά το γεγονός ότι τα πρωτόκολλα απαιτούν πλήρη διακοπή της κυκλοφορίας σε αυτό το τμήμα της γραμμής σε περίπτωση βλάβης στα δρομολόγια.
Ένα τρίτο τρένο που συνέχισε το δρομολόγιό του ήταν το AVE 02061, το οποίο είχε αναχωρήσει από τη Σεβίλλη-Σάντα Χούστα στις 6:05 π.μ. με προορισμό τη Μαδρίτη. Ταξίδευε στην αντίθετη κατεύθυνση από τα τρένα που ενεπλάκησαν στο δυστύχημα και πρόλαβε να σταματήσει κοντά στα συντρίμμια.
Η προκαταρκτική ανακατασκευή τοποθετεί την πρώτη στάση του τρίτου τρένου γύρω στις 8:39 π.μ., στο χιλιόμετρο 125,2. Παρέμεινε εκεί μέχρι περίπου τις 8:52 π.μ. Η απόσταση από εκείνο το σημείο μέχρι το σημείο της σύγκρουσης, στο χιλιόμετρο 118,8, ήταν 6,4 χιλιόμετρα. Το ατύχημα συνέβη στις 8:53 π.μ., οπότε και το τρένο 02061 είχε ήδη ξεκινήσει να κινείται.
Το AVE παρέμεινε ακίνητο για περίπου 13 λεπτά, μέχρι που ξεκίνησε ξανά γύρω στις 8:52 π.μ., μόλις ένα λεπτό πριν από τη σύγκρουση. Ταξίδεψε προς τη Μαδρίτη με μέση ταχύτητα μεταξύ 34 και 73 χιλιομέτρων την ώρα, σταμάτησε ξανά και, λίγα λεπτά μετά την φονική σύγκρουση, και συνέχισε το ταξίδι του με ακόμη πιο αργό ρυθμό. Τελικά σταμάτησε στο 121ο χιλιόμετρο, περίπου δύο χιλιόμετρα από το σημείο όπου είχαν συγκρουστεί τα άλλα δύο τρένα.
Αντίθεση στις ταχύτητες
Η αντίθεση μεταξύ των ταχυτήτων των τρένων είναι εντυπωσιακή. Ενώ το AVE 02061 ταξίδευε αργά προς τη Μαδρίτη, το AVE 02080 έφτασε σε ταχύτητα άνω των 200 χλμ. την ώρα και βρισκόταν καθ’ οδόν προς τη Σεβίλλη. Μπροστά τους, το Iryo 6076 παρέμεινε ακινητοποιημένο, καθώς ο μηχανοδηγός του είχε αναφέρει ότι δεν μπορούσε να θέσει ξανά το τρένο σε κίνηση.
Η εξουσιοδότηση για την AVE 02080 διαβιβάστηκε στις 8:36 π.μ., αλλά η πρώτη σαφής ένδειξη της κίνησής της στην ανακατασκευή εμφανίζεται στις 8:43 π.μ. Τα 17 λεπτά που προηγήθηκαν της σύγκρουσης περιλαμβάνουν επομένως μια περίοδο κατά την οποία το τρένο ήταν ακίνητο. Πέρασαν περίπου εννέα λεπτά μεταξύ της πρώτης καταγεγραμμένης κίνησης και της πρόσκρουσης.
Τέσσερα λεπτά μετά την εκκίνηση, το AVE κινούνταν με μέση ταχύτητα 214 χιλιομέτρων την ώρα. Στις 8:51 π.μ., κοντά στο 111ο χιλιόμετρο, η υπολογιζόμενη ταχύτητα έφτασε τα 236 χλμ./ώρα. Στο επόμενο διάστημα, μειώθηκε στα 181 χλμ./ώρα. H Ανεξάρτητη Διοικητική Αρχή για την Τεχνική Διερεύνηση Σιδηροδρομικών, Ναυτιλιακών και Πολιτικής Αεροπορίας Ατυχημάτων και Συμβάντων στην Ισπανία (ΑΙΤΑΤ) εκτιμά ότι η ταχύτητα πρόσκρουσης ήταν μεταξύ 160 και 200 χλμ./ώρα, εν αναμονή των δεδομένων από τους καταγραφείς δεδομένων.
Οι κινήσεις του τρένου AVE 02061 δεν είναι οι μόνες που εξετάζονται από τους ερευνητές. Ένα άλλο τρένο της Iryo, το 6011, το οποίο εκτελούσε τη διαδρομή Σεβίλλη-Μαδρίτη και βρισκόταν περίπου 50 χιλιόμετρα από το σημείο της σύγκρουσης, αναφέρεται επίσης ότι έλαβε λανθασμένη εντολή από την Atocha να επαναλάβει την κανονική λειτουργία του. Ο μηχανοδηγός του εντόπισε το σφάλμα και επέμεινε να συνεχίσει με χαμηλότερη ταχύτητα.
Το Avant 08081, που ταξίδευε από το Puertollano και κινούνταν πίσω από την AVE 02061, ξεκίνησε επίσης ξανά μετά το δυστύχημα. Είχε σταματήσει γύρω στις 8:43 π.μ. στο χιλιόμετρο 126,1. Η πρώτη σημαντική κίνησή του καταγράφηκε γύρω στις 9:02 π.μ.: μια απόσταση περίπου 900 μέτρων, με μέγιστη καταγεγραμμένη μέση ταχύτητα 37 χιλιομέτρων την ώρα.
69 επιβεβαιωμένοι νεκροί και 70 αγνοούμενοι
Συντετριμμένοι συγγενείς των 69 θυμάτων της δεύτερης σύγκρουσης τρένων υψηλής ταχύτητας στην Ισπανία φέτος υπέστησαν αυξανόμενη αγωνία την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, καθώς οι αρχές εργάζονταν για την ταυτοποίηση των σορών.
Το τροχαίο της Τετάρτης στην κεντρική περιοχή Καστίλλη-Λα Μάντσα είναι ένα από τα πιο θανατηφόρα σιδηροδρομικά δυστυχήματα στην Ευρώπη αυτόν τον αιώνα και εγείρει νέα ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια του δεύτερου μεγαλύτερου δικτύου υψηλής ταχύτητας στον κόσμο.
Οι συγγενείς των θυμάτων, οι οποίοι έχουν σπεύσει σε κέντρα υγείας και νοσοκομείο για να δώσουν δείγματα DNA και να βοηθήσουν στο έργο της ταυτοποίησης, αντιμετωπίζουν μια αγωνιώδη αναμονή για νέα, καθώς τα σωστικά συνεργεία ερευνούν τα συντρίμμια ενώ σε εξέλιξη βρίσκονται οι προσπάθειες ταυτοποίησης των σορών σε νεκροτομεία.
Ο στρατός έχει στήσει ένα αυτοσχέδιο νεκροτομείο στην κεντρική πόλη του Τολέδο, επειδή οι υπάρχουσες εγκαταστάσεις της πόλης δεν μπορούσαν να δεχτούν όλα τα πτώματα. Τα περισσότερα από τα πτώματα έχουν παραληφθεί.
Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ διαβεβαίωσε τις πληγείσες οικογένειες ότι «όλες οι υπηρεσίες του κράτους εργάζονται ακούραστα (…) για να προσπαθήσουν να δώσουν και να παράσχουν τις περισσότερες δυνατές πληροφορίες, το συντομότερο δυνατό και με αξιοπιστία».
Ο ηγέτης της Καστίγια-Λα Μάντσα, Εμιλιάνο Γκαρσία-Πέιτζ, προειδοποίησε ότι «δεν αποκλείουμε το ενδεχόμενο να υπάρχουν περισσότεροι νεκροί», λέγοντας ότι οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης έχουν συγκεντρώσει «31 σακούλες με λείψανα», γεγονός που περιπλέκει το έργο της ταυτοποίησης.
Οι νομικές αρχές που είναι υπεύθυνες για τη διαδικασία έχουν δηλώσει ότι έχουν υποβληθεί 70 αναφορές για αγνοούμενους. Αυτές θα μπορούσαν να συμπίπτουν με τις σορούς, οι οποίοι δεν έχουν ταυτοποιηθεί εκτός από πέντε.
Το χρονικό
Η φονική σύγκρουση συνέβη σε μια βασική σιδηροδρομική γραμμή που συνδέει τη Μαδρίτη με τη νότια πόλη της Σεβίλλης, η οποία ήταν επίσης το σκηνικό μιας σύγκρουσης τον Ιανουάριο που στοίχισε τη ζωή σε 46 ανθρώπους στην περιοχή της Ανδαλουσίας.
Ο Σάντσεθ, ο οποίος δίνει μάχη με δυσμενείς δημοσκοπήσεις ενόψει των γενικών εκλογών της 29ης Νοεμβρίου, παραδέχτηκε την Παρασκευή (30.10.2026) ότι η εμπιστοσύνη στο δίκτυο υψηλής ταχύτητας «κλονίστηκε», αλλά δεσμεύτηκε και πάλι να «προσφέρει λύσεις» για να αποφευχθούν περαιτέρω τέτοια ατυχήματα.
Ο σοσιαλιστής υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, απέρριψε τα αιτήματα της δεξιάς αντιπολίτευσης για παραίτηση, μιλώντας για το «καθήκον» του να βελτιώσει το σύστημα και να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη του κοινού.
Το δυστύχημα συνέβη όταν μια υπηρεσία της κρατικής εταιρείας Renfe έπεσε στο πίσω μέρος ενός ακινητοποιημένου τρένου που ανήκε στην ιδιωτική ισπανική εταιρεία Iryo έξω από το χωριό Urda, περίπου 130 χιλιόμετρα νότια της Μαδρίτης.
Η βλάβη ενός αυτόματου συστήματος ασφαλείας που ονομάζεται LZB σταμάτησε όλα τα τρένα σε ένα τμήμα γραμμής μήκους 63 χιλιομέτρων, αλλά ένα κέντρο ελέγχου εξουσιοδότησε την υπηρεσία Renfe να συνεχίσει το ταξίδι της ενώ το Iryo παρέμεινε ακίνητο.
Άλλες ευρωπαϊκές χώρες όπως η Βρετανία, η Γερμανία και η Αυστρία χρησιμοποίησαν επίσης το LZB, το οποίο δεν είναι το πιο σύγχρονο αυτόματο σύστημα ασφάλειας των σιδηροδρόμων, δήλωσε ο Puente, αν και το χαρακτήρισε «πολύ αξιόπιστο».
