«Δεν έμαθε το μάθημά της η Ελλάδα από την ατυχή κατάληξη του πολέμου του 1897 με τους Οθωμανούς, με συνέπεια να επαναλάβει το λάθος και το 1922 στη Μικρασιατική Καταστροφή», τόνισε ο συγγραφέας, ακαδημαϊκός και διδάκτορας του Πανεπιστημίου της Σορβόννης σε θέματα που αφορούν στη Νεώτερη Ελλάδα, Απόστολος Διαμαντής.
Μιλώντας στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και τον Ηλία Κουτσερή με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου του με τίτλο «Η Ψευδαίσθηση των Συμμάχων από τον ατυχή πόλεμο του 1897 στη Μικρασιατική Καταστροφή», που διοργανώνει ο Σύλλογος Μικρασιατών Νέας Ιωνίας Μαγνησίας «Εγγλεζονησίου Μνήμες»(σήμερα Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου στις 7.00μμ στο Κέντρο Πολιτισμού και Τεχνών «Θεατρίνη»),είπε πως στον χώρο των διπλωματικών σχέσεων δεν παίζουν ρόλο οι συμμαχίες που υπάρχουν, αλλά ποιες είναι οι πραγματικές δυνατότητες μιας χώρας, ώστε να υλοποιεί ένα σχέδιο.
Αποφάσεις που λαμβάνονταν
για τα σχέδια των Συμμάχων…
Όπως προκύπτει από τα γεγονότα που αναφέρονται στη Μικρασιατική Καταστροφή ο Ελευθέριος Βενιζέλος, έδωσε υπερβολική σημασία στις προτροπές των συμμάχων, χωρίς να συνυπολογίζει ότι όποιες αποφάσεις λάμβαναν εκείνη την εποχή ήταν βάσει δικών τους σχεδίων και δεν ήταν αποφάσεις που κινούνταν βάσει των επιδιώξεων του Βενιζέλου. Η απόφαση να αποβιβαστεί στη Σμύρνη τμήμα του ελληνικού στρατού ελήφθη από τους συμμάχους και αυτό διότι η Ιταλία συγκρούστηκε με την Οθωμανική Αυτοκρατορία, λόγω της αθέτησης κάποιων συμφωνιών και αποφάσισε να στείλει η ίδια στρατό στη Μικρά Ασία. Έτσι οι σύμμαχοι δεν ήθελαν τον ιταλικό στρατό εκεί, θέλοντας οι ίδιοι να ελέγχουν τον χώρο και έτσι αποφάσισαν να στείλουν τον ελληνικό ως … αντίπαλο δέος. Ωστόσο δεν εννοούσαν ότι οι Έλληνες θα πάνε στην περιοχή για να την απελευθερώσουν ή να ενσωματώσουν στο έδαφός τους τη Μικρά Ασία, απλά έστειλαν στον ελληνικό στρατό ως αντιπερισπασμό.
«Είμαστε ευκολόπιστοι ως έθνος»
«Είμαστε ευκολόπιστοι ως έθνος» δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Διαμαντής. Μιλώντας για τον ατυχή ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, δήλωσε πως η Ελλάδα είχε μεγάλο εξωτερικό χρέος, ιδίως προς τους Γερμανούς ομολογιούχους οι οποίοι πρωτοστάτησαν στο να φτάσουν εκεί τα πράγματα, γνωρίζοντας πως η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη και έτσι ευκολότερα θα μπορούσαν να επιβάλουν έναν διεθνή οικονομικό έλεγχο. Έτσι ώθησαν την Ελλάδα σε έναν πόλεμο στον οποίο η Ελλάδα δεν είχε τις προϋποθέσεις να τον κερδίσει, μετά και τη χρεοκοπία της περιόδου Τρικούπη, όπου ο στρατός αντιμετώπιζε προβλήματα.
«Δεν προχώρησε σε εξοπλισμούς, έδωσε βάρος σε δημόσια έργα και η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη να συγκρουστεί με την Οθωμανική Αυτοκρατορία η οποία διέθετε και πολύ μεγαλύτερο στρατό, ενώ είχε και τους Γερμανούς που τον οργάνωναν και έτσι αποτέλεσε έναν ατυχή πόλεμο. Το 1897 αποτέλεσε το πρελούδιο του επόμενου πολέμου που ήταν η Μικρασιατική Εκστρατεία και θα έπρεπε να είχαμε μάθει το μάθημά μας» τόνισε ο κ. Διαμαντής.
«Τη μεγαλύτερη ευθύνη την έχει ο Βενιζέλος»
Σύμφωνα με τον ίδιο οι ελληνικές κυβερνήσεις τα περισσότερα χρόνια ήταν προσδεδεμένες στην Αγγλία και δευτερευόντως στη Γαλλία με συνέπεια οι αποφάσεις που λάμβαναν δεν ήταν αυτόνομες. «Κάθε απόφαση δεν ήταν ουσιαστικά κάτι τέτοιο, αλλά μια προτροπή – εντολή των Αγγλογάλλων» δήλωσε. Εξήγησε ότι τον πόλεμο το 1919 τον ξεκίνησε η βενιζελική πλευρά και τον τελείωσε η αντίπαλη παράταξη η φιλοβασιλική, η λαϊκή δεξιά, που θα λέγαμε σήμερα. Οι ευθύνες αποδόθηκαν μόνο στη μια πλευρά σε αυτή που ολοκλήρωσε την ήττα και την καταστροφή και εκτελέστηκαν κιόλας στη δίκη των 6. Αυτό δεν αποδίδει την ιστορική αλήθεια γιατί και οι δύο πλευρές φέρουν ευθύνη και η πλευρά Βενιζέλου προχώρησε σε αποστολή στρατού στη Σμύρνη χωρίς να υπάρχουν οι προϋποθέσεις της επιτυχούς ολοκλήρωσης, αφού ο Βενιζέλος πείστηκε ότι θα τον βοηθούσαν οι Σύμμαχοι, αλλά εκείνοι τον «κρέμασαν», μόλις συμφώνησαν με τον Κεμάλ. «Κατά τη γνώμη μου τη μεγαλύτερη ευθύνη την έχει ο Βενιζέλος πρώτα και κύρια, αλλά και μεγάλη ευθύνη έχει και ο Γούναρης που άλλα υποσχέθηκε και άλλα έκανε» επισήμανε ο κ. Διαμαντής.
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης: Γιώργος Στεργίου
