Σταθερός παραμένει ο αριθμός αυτών που δεν είχαν χρήματα να προσλάβουν δικηγόρο και υπέβαλαν αίτηση στις υπηρεσίες του Πρωτοδικείου Βόλου προκειμένου να τους διοριστεί στο πλαίσιο του ευεργετήματος της πενίας.
Συγκεκριμένα σύμφωνα με τα στοιχεία, το προηγούμενο δικαστικό έτος 2025 -2026, που ολοκληρώθηκε το καλοκαίρι που μας πέρασε, το ευεργέτημα εγκρίθηκε σε 223 υποθέσεις που αφορούν τόσο ποινικές, όσο αστικές υποθέσεις, διαδικασίες προανάκρισης κτλ. Ο αριθμός είναι πάνω κάτω ο ίδιος με το δικαστικό έτος 2024-2025, όταν και είχαν υποβληθεί και εγκριθεί 228 αιτήματα.
Προϋποθέσεις για να δοθεί το ευεργέτημα της πενίας είναι να μην μπορεί κάποιος να καταβάλει τα έξοδα της δίκης και τα παράβολα χωρίς να περιορισθούν από αυτό τα απαραίτητα μέσα για τη διατροφή του ίδιου και της οικογένειας του και η δίκη που πρόκειται να διεξαχθεί δεν παρουσιάζεται φανερά άδικη ή ασύμφορη.
Με την πρόσφατη τροποποίηση της παρ. 1 του άρθρου 194 ΚΠολΔ από το άρθρο 6 παρ. 8 του Ν. 4055/2012 προβλέπεται πλέον ρητά ότι στο ευεργέτημα πενίας περιλαμβάνονται και τα παράβολα.
Περαιτέρω, η χορήγηση του ευεργετήματος προϋποθέτει αίτηση, και δεν μπορεί να χορηγηθεί αυτεπαγγέλτως.
Η αίτηση πρέπει να αναφέρει συνοπτικά το αντικείμενο της δίκης ή της πράξης, τα πραγματικά περιστατικά και τα αποδεικτικά μέσα που υπάρχουν για την κύρια υπόθεση, καθώς και το προφανώς μη άδικο ή ασύμφορο της δίκης.
Πρέπει επίσης στην αίτηση να επισυνάπτονται: α) πιστοποιητικό, ατελώς, του δημάρχου όπου είναι η κατοικία ή η μόνιμη διαμονή του αιτούντος, το οποίο βεβαιώνει την επαγγελματική, οικονομική και οικογενειακή κατάσταση του, πιστοποιητικό, ατελώς, του οικονομικού εφόρου της κατοικίας ή της μόνιμης διαμονής του αιτούντος το οποίο βεβαιώνει αν ο αιτών υπέβαλε κατά την τελευταία τριετία δήλωση φόρου εισοδήματος ή οποιουδήποτε άλλου άμεσου φόρου, καθώς και την εξακρίβωση της, ύστερα από έλεγχο. Εάν η αίτηση δεν έχει το περιεχόμενο που αναφέρθηκε ή δεν επισυνάπτονται τα απαραίτητα έγγραφα, απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Ως απαράδεκτη απορρίπτεται η αίτηση και όταν οι φορολογικές δηλώσεις που επισυνάπτονται δεν έχουν ελεγχθεί.
Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 199 ΚΠολΔ όποιος έλαβε το ευεργέτημα της πενίας απαλλάσσεται προσωρινά από την υποχρέωση να καταβάλει τα έξοδα της δίκης και γενικά της διαδικασίας, ιδίως τα τέλη χαρτοσήμου, το τέλος δικαστικού ενσήμου, το τέλος του απογράφου και τις προσαυξήσεις τους, τα παράβολα, τα δικαιώματα των συμβολαιογράφων και των δικαστικών επιμελητών, των μαρτύρων και άλλων δικαστικών πληρεξουσίων, καθώς και από την υποχρέωση εγγυοδοσίας για τα έξοδα αυτά.
Σύμφωνα με το άρθρο 200 ΚΠολΔ ύστερα από αίτηση του διαδίκου, η απόφαση που χορηγεί το ευεργέτημα της πενίας ή και μεταγενέστερη απόφαση διορίζει ένα δικηγόρο ή δικολάβο, ένα συμβολαιογράφο και ένα δικαστικό επιμελητή, με την εντολή να υπερασπιστούν τον άπορο, να τον εκπροσωπήσουν στο δικαστήριο και να του δώσουν τη βοήθεια που χρειάζεται για να γίνουν οι διάφορες πράξεις. Αυτοί έχουν υποχρέωση να δεχτούν την εντολή και να δίνουν τη βοήθειά τους στον άπορο χωρίς αξίωση προκαταβολής αμοιβής δικαιωμάτων.
Γιώργος Στεργίου
