Πλούσιο αρχειακό υλικό για την απελευθέρωση του Βόλου από τους ναζί στις 19 Οκτωβρίου 1944, προσφέρουν στο κοινό μέχρι το βράδυ τα ΓΑΚ Μαγνησίας, με τους ενδιαφερόμενους να έχουν τη δυνατότητα να περιηγηθούν μέσα από φωτογραφίες, έγγραφα και ένα ντοκιμαντέρ σε εκείνη τη δύσκολη εποχή.
Η προϊσταμένη των ΓΑΚ Μαγνησίας, Αννίτα Πρασσά επισήμανε πως και φέτος τα Γενικά Αρχεία γιορτάζουν την απελευθέρωση του Βόλου στις 19 Οκτωβρίου 1944. Πρόκειται για έναν θεσμό που έχει καθιερωθεί από το 2017, ενώ την περίοδο του Covid-19 πραγματοποιούνταν ψηφιακό αφιέρωμα για τη σημαντική αυτή στιγμή για την Ελλάδα.
Τίτλος του αφιερώματος είναι «ο Βόλος Ελεύθερος» και παρατίθενται πολύ αξιόλογες αρχειακές πηγές σε σημαντικές προφορικές μαρτυρίες, και είναι ευκαιρία να αναδειχθούν και να τεκμηριωθούν η περίοδος της Κατοχής και των πρώτων μεταπολεμικών χρόνων με αδιάσειστα αρχειακά ντοκουμέντα.
«Κάνουμε αυτή την έκθεση αρχειακού υλικού και την ντύνουμε και με ένα ιστορικό ντοκιμαντέρ που ονομάζεται «Ο Βόλος ελεύθερος» το οποίο είναι αναρτημένο στο YouTube και καλούμε το κοινό μέχρι τις 9.30 το βράδυ για ξενάγηση. Από την Τρίτη εγκαινιάζεται το εκπαιδευτικό πρόγραμμα που καταρτίζεται με τη συνεργασία των Διευθύνσεων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Αφορά μαθητές έκτης δημοτικού και τους μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων και μας ενδιαφέρει πολύ οι μαθητές να ενημερωθούν για τη συγκεκριμένη περίοδο. Να συνειδητοποιήσουν τα δεινά που έχει φέρει ο φασισμός και ο ναζισμός στην Ευρώπη κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, καθώς υπάρχει και μια έξαρση του νεοναζισμού, ώστε να οι νέοι να είναι ενημερωμένοι και να προσανατολίζονται προς τις αξίες της Δημοκρατίας και της Ελευθερίας» τόνισε η κ. Πρασσά.
Τι περιλαμβάνουν οι αρχειακές συλλογές
Σύμφωνα με την ίδια, οι αρχειακές συλλογές περιλαμβάνουν αρχεία που αναφέρονται στο Ελληνοαλβανικό μέτωπο, στην καθημερινή ζωή των κατοίκων κατά τη διάρκεια της Κατοχής, στην πολιτιστική δραστηριότητα που ανέπτυξαν κάποιοι προοδευτικοί νέοι που συστρατεύτηκαν γύρω από προοδευτικά σωματεία της εποχής.
Στον διωγμό των Εβραίων, που ο Βόλος είχε μικρότερες απώλειες σε σχέση με άλλες περιοχές όπως η Θεσσαλονίκη, χάρις στην κινητοποίηση διαφόρων παραγόντων και κυρίως του ΕΑΜ που φυγάδευσε την πλειονότητά τους, εφοδιάζοντάς τους με πλαστές χριστιανικές ταυτότητες και φιλοξενήθηκαν σε σπίτια στα χωριά του Πηλίου.
Υπάρχουν σημαντικές αναφορές στην Εθνική Αντίσταση στη Μαγνησία, με πολλά πορτρέτα αντιστασιακών οι οποίοι υπέστησαν βασανιστήρια και στάλθηκαν σε στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας σε Γερμανία και Ιταλία.
«Δυστυχώς δίπλα στη δυναμική Εαμική αντίσταση στη Μαγνησία έχουμε και φαινόμενα δωσιλογισμού. Έχουμε από Ειδικό Δικαστήριο Δωσιλόγων τις φρικιαστικές δραστηριότητές τους οι οποίοι συνεργάστηκαν απροκάλυπτα με τον εχθρό και πολλές φορές ενδεδυμένοι τη γερμανική στολή. Υπάρχουν και δικαστικές αποφάσεις που καταδικάζονται, αλλά όσο προχωράει ο Εμφύλιος αθωώνονται και πλέον ο εχθρός είναι ο κομμουνιστής και όχι ο συνεργάτης των Γερμανών. Κλείνουμε με τις δικαστικές αποφάσεις των αρχών του ’60 που αναφέρονται στις αποζημιώσεις θυμάτων ναζισμού» δήλωσε η κ. Πρασσά.
Γιώργος Στεργίου
