Την παραπομπή του πρώην υφυπουργού Χρήστου Τριαντόπουλου στο Ειδικό Δικαστήριο για την υπόθεση της παράνομης αλλοίωσης του χώρου του σιδηροδρομικού δυστυχήματος στα Τέμπη έχει εισηγηθεί, με πρότασή του προς το Δικαστικό Συμβούλιο, ο αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Δημήτρης Μητρουλιάς. Η ίδια πρόταση αφορά επίσης τον πρώην περιφερειάρχη Θεσσαλίας Κώστα Αγοραστό, καθώς και ακόμη τέσσερα μη πολιτικά πρόσωπα, τα οποία προέρχονται κυρίως από την Πυροσβεστική Υπηρεσία.
Με την υπόθεση των Τεμπών και κυρίως της αλλοίωσης του χώρου του τραγικού δυστυχήματος να παραμένει «ζωντανή», ο Βολιώτης Καθηγητής Εγκληματολογίας και Ποινικής Δικαιοσύνης στο Northeastern University της Βοστόνης Νίκος Πασσάς μιλά στον Δημήτρη Καρεκλίδη για τις παραλείψεις, τα λάθη και όλα αυτά τα οποία συντείνουν σε μια ενδεχόμενη συγκάλυψη στοιχείων, υπογραμμίζοντας ότι στην υπόθεση των Τεμπών ή κάποιοι δεν ήξεραν πως να κάνουν την δουλειά τους ή τους απέτρεψαν.
Ο κ. Πασσάς προ ημερών αναφέρθηκε στο θέμα με άρθρο του υπό τον τίτλο «Τέμπη, όταν το κράτος σβήνει τα ίχνη», που δημοσιεύτηκε στο news247.gr και με αφορμή αυτό, ο ίδιος ξετύλιξε το κουβάρι των αποκαλύψεων.
Ο τίτλος του άρθρου σας είναι μια ευθεία βολή στην κυβέρνηση;
Εδώ και αρκετούς μήνες βλέπουμε μία διαρκή αποκάλυψη είτε παραλήψεων είτε παρεμβάσεων από τη μεριά των αρχών, οι οποίες δεν συνάδουν με τη νομοθεσία, με τις καλές πρακτικές, με αυτά τα οποία επιβάλλονται και με τη στοιχειώδη προσοχή και τον στοιχειώδη σεβασμό για όσους χάθηκαν και όσους τραυματίστηκαν σοβαρά εκείνο το βράδυ.
Υπάρχουν συγκεκριμένες ευθύνες και για το ότι έγινε η σύγκρουση, ενώ θα έπρεπε να υπάρχουν ένα σωρό ασφαλιστικές δικλίδες και τεχνολογίες, για τις οποίες είχανε δοθεί τα χρήματα πριν από πολλά χρόνια και ποτέ δεν εγκαταστάθηκαν ή αυτά που είχαν εγκατασταθεί κάποια στιγμή στο παρελθόν από το 2019 και μετά δεν λειτουργούσαν. Φτάνουμε στην προβληματική ανταπόκριση των αρχών όταν έγινε το δυστύχημα, φτάνουμε στο πρόβλημα με το οποίο οι αρχές διαχειρίστηκαν τον χώρο κι εδώ είναι το κύριο θέμα του άρθρου, που έγραψα, με βάση την πρόταση του Εισαγγελέα, ορισμένα άτομα με κυβερνητικές θέσεις, με κατεύθυνση και εντολές από το πρωθυπουργικό γραφείο και από την Περιφέρεια της Θεσσαλίας παρέβησαν κανονισμούς, πρωτόκολλα, προέβησαν σε πράξεις, οι οποίες καθόλου δεν βοήθησαν την ανακριτική διαδικασία, καθόλου δεν ακολούθησαν νόμιμες διαδικασίες και στην ουσία παρεμπόδισαν τη δικαιοσύνη με την έννοια ότι στοιχεία καταστράφηκαν, τα θύματα έγιναν θύματα για δεύτερη φορά ιεροσυλίας, γιατί απομακρυνθήκανε και πεταχτήκανε μαζί με τα υπολείμματα του τρένου, χώματα και λοιπά και ανακαλυφθήκανε από τους συγγενείς και από τους ειδικούς σκύλους μήνες μετά και έχουμε επίσης μια σειρά θεμάτων με τις αρχές πως αντιμετωπίζουν τους εμπειρογνώμονες, τους δικηγόρους, τους συγγενείς και τους επιβάτες, οι οποίοι απλά και μόνο τη δουλειά τους κάνανε και προσπαθούν να καταλήξουν σε κάποια αλήθεια.
Αυτά που βγαίνουν από την πρόταση του Εισαγγελέα δείχνουν ότι οι αρχές όχι μόνο δεν διευκόλυναν την ανάκριση, αλλά την παρεμπόδισαν και κατέστρεψαν στην ουσία ένα σωρό πραγματικά στοιχεία, τα οποία θα μας δείχνανε, μεταξύ άλλων, τι προξένησε την πυρόσφαιρα και τη φωτιά, η οποία θανάτωσε περί τα 27 άτομα, τα οποία είχαν επιζήσει του τροχαίου.
Έχουμε μια σειρά από ευθύνες γιατί είχαμε ένα τροχαίο, αλλά έχουμε και άτομα που θα μπορούσαν να επιζήσουν αν δεν είχαμε τη φωτιά, φωτιά που δεν έχουμε δει παρόμοια σε παρόμοια δυστυχήματα.
Υπάρχει το επιχείρημα ότι κάτι επιχειρήθηκε να συγκαλυφθεί;
Υπάρχουν δύο περιπτώσεις. Ή κανένας δεν ήξερε τι έπρεπε να κάνει, κανένας δεν είχε τη στοιχειώδη εκπαίδευση για το πως να αντιμετωπίσει ένα τέτοιο συμβάν ή κάποιος προσπάθησε να αποτρέψει αυτούς που προσπαθούσαν να κάνουν τη δουλειά τους, να την κάνουν σωστά.
Έχουμε αρκετές ενδείξεις και μαρτυρίες ότι άτομα αντιτάχθηκαν σε αυτές τις επεμβάσεις επί τόπου, επισημαίνοντας ότι αυτό δεν είναι σύμφωνα με τον νόμο και απλά και μόνο, αγνοήθηκαν. Επομένως υπήρχε συγκεκριμένη εντολή. Αυτή η εντολή δεν μπορεί να έρχεται από τα κάτω, έρχεται από τα πάνω. Εδώ λοιπόν όταν ένας Εισαγγελέας, μέσα σε μια πρόταση, η οποία είναι πολύ ουσιαστική, έχει πάρα πολύ αποδεικτικό υλικό καταλήγει στο ότι υπάρχουν ποινικές ευθύνες από την πλευρά των υψηλών στελεχών της κυβέρνησης, δεν μπορούμε παρά να τα πάρουμε στα σοβαρά.
Ο τότε Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ κ. Χρήστος Τριαντόπουλος σύμφωνα με δημοσιεύματα, παρέλειψε να αποτρέψει αυτούς οι οποίοι έκαναν το λεγόμενο μπάζωμα και δεν παρέβη το καθήκον του κάνοντας κάποια πράξη, αλλά παραλείποντας.
Υπάρχουν πολλά συγκεκριμένα αντικανονικά και παράνομα, τα οποία συνέβησαν σε αυτή την περίπτωση. Έχουμε πρώτα – πρώτα μία παρέμβαση στον χώρο, η οποία πρέπει να διαφυλαχθεί. Το πρώτο πράγμα που γίνεται σε ένα τέτοιο συμβάν είναι ότι δεν αφήνεις κανέναν να πλησιάσει και πηγαίνεις να σώσεις ζωές, να μαζέψεις λείψανα, να μαζέψεις προσωπικά στοιχεία και να συλλέξεις ό,τι πειστήρια υπάρχουν για να καταλάβεις πως συνέβη αυτό το κακό. Αυτό δεν έγινε. Ενώ έχουμε εντολή από το πρωθυπουργικό γραφείο να γίνει κάποιος συντονισμός, ο συντονισμός αντί να γίνει προς διευκόλυνση της ανακριτικής διαδικασίας και της περισυλλογής όλων αυτών των στοιχείων, είχε το αντίθετο αποτέλεσμα. Αντί η Προστασία του Πολίτη, που είχε τη δικαιοδοσία να επιληφθεί αυτού, μπαίνει μέσα η Περιφέρεια Θεσσαλίας, πηγαίνει με κάποια εταιρεία, η οποία δεν υπάρχει, χωρίς καμία διαφάνεια για το πως επιλέχθηκε, για να φέρει βαρέα μηχανήματα, προκειμένου να γίνει εκσκαφή κι απομάκρυνση εκατοντάδων κυβικών τόνων υλικού.
Αυτά έγιναν τη στιγμή, που δεν έχουμε βρει άτομα, τα οποία αγνοούνται, δεν έχουμε περισυλλέξει ό,τι υπάρχει από βιολογικό υλικό, από υπολείμματα, προκειμένου να αποδοθεί με σεβασμό στους συγγενείς. Έχουμε φωτιά, που σημαίνει ότι αυτόματα η πυροσβεστική έχει το καθήκον μέσα σε 24 ώρες να κάνει την αυτοψία της και να δώσει μία εξήγηση για το πως συνέβη αυτό το κακό. Όταν έχουμε θερμοκρασίες πάνω από 1000 βαθμούς Κελσίου ,αυτό δεν έχει παρατηρηθεί σε άλλο δυστύχημα, πουθενά στον κόσμο.
Βλέπουμε ότι μπαίνει μία εταιρεία, η οποία δεν ξέρουμε πως έχει επιλεχθεί, η οποία δεν υφίσταται, η οποία παίρνει 642.000 ευρώ, ξοδεύονται αυτά τα χρήματα, χωρίς ολοκληρωμένη εξήγηση του τι πρόκειται να γίνει και γιατί κοστολογείται με αυτό τον τρόπο.
Θα μπορούσε να γίνει με πιο διαφανή τρόπο; Με διαγωνισμό να ανατεθεί ένα τέτοιο έργο, γιατί ήταν στιγμές κρίσης;
Το κρίσιμο, το πιο επείγον ήταν να βρούμε ό,τι έμεινε από τους συνανθρώπους μας ,που ήταν στο τρένο. Αυτό είναι το κατεπείγον. Το κατεπείγον είναι να δώσουμε μία εξήγηση σε όλο τον κόσμο και σε μας ,γιατί όλοι μας μπαίνουμε στα τρένα, πως έγινε αυτό το κακό.
Αυτό είναι το κατεπείγον. Όχι να τα μαζέψουμε και να τα πετάξουμε με μια εταιρεία, που δεν υπάρχει και να τα πάμε σε ένα μέρος, το οποίο δεν ανακοινώνουμε σε κανέναν χωρίς να συνεννοηθούμε με τις ανακριτικές αρχές, χωρίς κανένας εισαγγελέας να γνωρίζει τι γίνεται.
Υπήρχε Εισαγγελέας εκείνη τη στιγμή παρών;
Σαφώς . Δεν είναι η πρώτη φορά που έχουμε δυστύχημα. Όλες αυτές οι διαδικασίες κινούνται αυτόματα. Υπάρχουν πρωτόκολλα για κάθε είδους δυστυχήματα, αλλά τα πρωτόκολλα δεν εφαρμόστηκαν.
Η ερώτηση λοιπόν είναι γιατί. Πήγαν πυροσβέστες και από τη Λάρισα και από την Αθήνα να κάνουν τη δουλειά τους και εντολή τους δόθηκε, όπως κατέθεσαν, να γυρίσουν στη βάση τους. Η μια ομάδα έμεινε 37 λεπτά επί τόπου, η άλλη έμεινε για 40 λεπτά.
Εάν λοιπόν δεν υπάρχει άνωθεν εντολή για αυτή την απομάκρυνση, δεν επιτρέπεται να φύγουν. Το Γενικό Χημείο του Κράτους έπρεπε να μπει και να κάνει τη συλλογή των στοιχείων για τη δική του ανάλυση. Η εγκληματολογική διεύθυνση της Αστυνομίας έπρεπε επίσης να κάνει το ίδιο.
Οι πυροσβέστες, που αποσύρθηκαν από το σημείο κλήθηκαν από τη Δικαιοσύνη να καταθέσουν ποιος τους έδωσε αυτή την εντολή;
Ναι, έχουν καταθέσει και για εκείνους, που έδωσαν την εντολή, που το αρνούνται και λένε ότι ψεύδονται.
Έχουμε λοιπόν την αντικανονική ανάθεση έργου σε εταιρεία που δεν υφίσταται για ένα ποσό, το οποίο δεν έχει ευκρινώς δικαιολογηθεί, αιτιολογηθεί. Έχουμε ένα δυστύχημα μπροστά, θα τα μαζέψεις και θα φύγεις;
Αυτά δεν έγιναν και πήγανε τα υπολείμματα σε μέρος το οποίο δεν ανακοινώθηκε σε κανέναν. Ανακαλύφθηκε μετά από 9 και 14 μήνες ότι αυτά είχανε πάει σε δυο διαφορετικά οικόπεδα και παρόλο που είχε περάσει ο Daniel και παρόλο που είχαμε ένα εξαιρετικά ζεστό καλοκαίρι και παρόλο, που περνάνε ένα σωρό άγρια θηρία από εκείνη την περιοχή, έχουμε την ανακάλυψη από συγγενείς του μέρους που πετάχτηκαν αυτά με τον ιερόσυλο τρόπο και μπαίνουν τα εκπαιδευμένα σκυλιά της Anubis και ανακαλύπτουν ένα μεγαλύτερο χώρο στον οποίο υπήρχαν υπολείμματα και συντρίμμια από το τρένο και εκεί αποκαλύπτονται, παρά τις συνθήκες, εκατοντάδες οστά, βιολογικό υλικό, πάρα πολλά προσωπικά αντικείμενα των επιβατών και ένα σωρό συντρίμμια και επίσης στοιχεία, τα οποία πρέπει να εξεταστούν προκειμένου να βρούμε κάποια εξήγηση του πως είχαμε αυτή τη φωτιά.
Αυτό είναι που συμπεραίνει και ο εισαγγελέας, ότι έγινε καταστροφή υλικού, έγινε δηλαδή de facto παρεμπόδιση της ανακριτικής διαδικασίας και στη συνέχεια μετά από μήνες είχαμε την έκθεση του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, όπου εκεί επαναλήφθηκε αυτό το σημείο, ότι δυστυχώς δεν έχουμε τα στοιχεία, τα οποία θα μας δίναν την απόλυτη βεβαιότητα για να εξηγήσουμε το αίτιο της φωτιάς.
Το κατεπείγον που είχαμε νομικά επιβεβλημένο να βρούμε την αιτία του κακού που έγινε εκείνο το βράδυ, μας το στέρησαν αυτές οι συντονισμένες, υπό εντολή αποφάσεις και παρεμβάσεις και αυτό είναι το θέμα το οποίο αναδεικνύεται εδώ.
Θα ήθελα να επισημάνω είναι ότι ορισμένα άτομα λένε ότι αν είχαμε τόσο αποτελεσματική καταστροφή στοιχείων, αν είχαμε δηλαδή μια τόσο συντονισμένη συνομωσία, θα είχαμε πάει πιο καλά ως κράτος. Αυτό που ήταν αποτελεσματικό, εκ του αποτελέσματος, ήταν η καταστροφή στοιχείων, αυτό που δεν ήταν όμως αποτελεσματικό ήταν να το κάνουν χωρίς να αφήσουν ίχνη.
Τα έκαναν άτσαλα, τα έκαναν βάναυσα, τα έκαναν βιαστικά και με τρόπο που ήταν παράνομος. Τώρα το τι ακριβώς θέλανε να κρύψουν εκείνοι θα πρέπει να το εξηγήσουν.
Από την ανακάλυψη των οστών και του βιολογικού υλικού και έπειτα στα σημεία όπου εντοπίστηκαν, συνεχίστηκαν οι έρευνες ως προς τα αίτια θανάτου, τις συνθήκες του δυστυχήματος, τα αίτια της φωτιάς;
Πρώτα από όλα δεν είναι ότι βρέθηκαν κομμάτια οστών τα οποία ήταν ανθρώπινα, έχουμε την ταυτοποίηση επιβεβαιωμένη ταυτοποίηση τεσσάρων επιβατών. Εκτός αυτού, έχουμε πραγματικά ένα σορό επιπλέον στοιχεία, τα οποία οι εκθέσεις που κατατέθηκαν δείχνουν ότι πρέπει πρώτα να διαφυλαχτούν και να αξιολογηθούν για την αποδεικτική τους σημασία.
Όταν εκεί βρίσκονται λοιπόν ξύλινες κατασκευές, οι οποίες χρησιμοποιούνται για στήριξη φορτίου, όταν βρίσκονται τσέρκια, όταν βρίσκονται δίχτυα, όταν βρίσκονται πλαστικές βάσεις δοχείων, πράγματα τα οποία δεν συνάδουν με αυτά τα οποία ήταν δηλωμένα ως φορτία της εμπορικής αμαξοστοιχίας και αυτά δεν βρέθηκαν παραπέρα και κατά τύχη, αυτά βρέθηκαν ενδιάμεσα, εκεί ακριβώς που υπήρχε το ανθρώπινο βιολογικό υλικό, εκεί που υπήρχαν τα οστάρια, εκεί που υπήρχαν τα συντρίμμια του τρένου ανάμεσά τους.
Αυτά ακόμη δεν έχουν αξιολογηθεί, οι αναλύσεις των πάντων δεν έχουν γίνει και γι’ αυτό έχουμε μια σειρά από εμπειρογνωμοσύνες και εκθέσεις οι οποίες έχουν κατατεθεί για να μας εξηγήσουν το θέμα της πυρκαγιάς.
Επειδή όμως έγινε όλη αυτή η απομάκρυνση, όλη αυτή η καταστροφή των πειστηρίων, η απόλυτη βεβαιότητα είναι δύσκολη.
Αυτός ήταν και ο σκοπός;
Αυτό είναι ένα εύλογο συμπέρασμα, στο οποίο μπορεί να καταλήξουν στο τέλος τα δικαστήρια, εφόσον όλες οι μαρτυρίες, όλα τα πειστήρια, ό, τι υλικό υπάρχει, κατατεθεί.
Σε πολύπλοκες περιπτώσεις, αυτό το έχουμε δει σε πολλές υποθέσεις και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, το κουβάρι αρχίζει και λύνεται όταν ορισμένα άτομα, τα οποία ήταν μάρτυρες, ήταν παρόντες, ήταν αυτόπτες μάρτυρες και βρίσκουν το θάρρος, βρίσκουν την ασφάλεια, βρίσκουν τη δύναμη να καταθέσουν αυτά που γνωρίζουν.
Δεν αποκλείω καθόλου και επιπλέον άτομα επιπλέον μαρτυρίες να προκύψουν ως αποτέλεσμα των αποκαλύψεων, που συνεχίζονται από τότε και αποκαλύπτουν δυστυχώς ότι η ανακριτική διαδικασία δεν έγινε σωστά, δεν έγινε ολοκληρωμένα, δεν έγινε αποτελεσματικά.
Έχει πάρα πολλές ατέλειες, πάρα πολλές παραλείψεις και πάρα πολλά θέματα δεν τα έχει εξετάσει. Από τα οστά που ανακαλύφθηκαν από την Anubis, πολλά έχουν μείνει αταυτοποίητα. Ο ανακριτής τα είχε στο γραφείο του και αρνήθηκε να κάνει ταυτοποίηση.
Γι’ αυτό έχουμε φθάσει στις άλλες, όλες τις υποθέσεις, οι οποίες μας ταράσσουν και εξάπτουν και τα πνεύματα, για το θέμα των εκταφών. Γιατί με το θέμα των τάφων έγινε το εξής. Επειδή είχαμε covid εκείνη την εποχή και οι ταφές γινόντουσαν σε ειδικές σακούλες, οι οποίες δεν αφήνουν ό,τι υπόλειμμα υπάρχει, να λιώσει. Αυτά τα οποία οι ιατροδικαστές κακώς δεν έκαναν επί τόπου, τοξικολογικές, βιολογικές, ιστολογικές εξετάσεις, οι οποίες θα μας έδιναν το αίτιο θανάτου για όλα αυτά τα άτομα, δεν έγιναν, αλλά κάποιες εκταφές, οι οποίες θα μπορέσουν να γίνουν σε κατάλληλο εργαστήριο υπό κατάλληλες συνθήκες προκειμένου να διατηρηθούν ως έχουν τα στοιχεία αυτά, θα μπορέσουν ίσως να μας δώσουν κάποιες απαντήσεις.
Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να γίνουν σωστά σε εργαστήρια και με τεχνολογίες που δεν έχουμε στην Ελλάδα, να γίνουν στο εξωτερικό αυτές οι εξετάσεις.
Μπορεί εφόσον ξεκινήσει το Ειδικό Δικαστήριο, εφόσον γίνει δεκτή η πρόταση του Εισαγγελέα να γίνει μετατροπή της κατηγορίας, να προστεθούν αδικήματα, να αλλάξει η υπόθεση, με τα στοιχεία που ενδεχομένως να προκύψουν;
Βεβαίως, προσπάθειες για αναβάθμιση της κατηγορίας πολλών κατηγορουμένων και πρόσθεση άλλων, συνεχίζονται και έχουν ξεκινήσει από νωρίς και από τη μεριά των συγγενών και από ορισμένους Εισαγγελείς. Έτσι φτάσαμε να βγει από το αρχείο η υπόθεση των ιατροδικαστών για παράδειγμα, που χρειάστηκε ο κ. Ρούτσι να κάνει απεργία πείνας.
Το θέμα είναι ότι εφόσον όλα αυτά τα στοιχεία, τα οποία η ανάκριση δεν πήρε υπόψιν της, όταν αρχίσουν να βγαίνουν και στην κύρια δίκη, η Εισαγγελέας έχει αφήσει ανοικτή την πόρτα, προκειμένου να γίνει αναβάθμιση κατηγοριών και στην κύρια δίκη.
Υπάρχουν πάρα πολλές δίκες. Δεν είναι απλή κατάτμηση, είναι διάλυση. Όμως όλα συνδέονται και η σύνδεση όλων αυτών θα φανεί κι αυτό θα μπορέσει να μας δώσει απαντήσεις στο τι έγινε. Έγιναν επειδή είμαστε άχρηστοι και δεν καταλαβαίνουμε τίποτα ή επειδή κάποιος έβαλε το χέρι του ή κάποιος ζήτησε κάποιο χέρι να μπει μέσα προκειμένου να μην γίνουν σωστά οι δουλειές.
Εάν αυτό φανεί, μπορεί στο τέλος όλα αυτά τα κομμάτια του πάζλ να ενωθούν, να μας δώσουν την μεγάλη εικόνα για το τι ακριβώς συνέβη.
