Με την αναθεώρηση του Συντάγματος να έχει ξεκινήσει στη Βουλή, τα «φώτα» στρέφονται σε διατάξεις και άρθρα, που αφορούν άμεσα τους πολίτες, αλλά και τη λειτουργία του κράτους ιδίως τώρα σε μια διαφορετική, τεχνολογικά εποχή. Ο πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων και αναπληρωτής καθηγητής Δημοσίου Δικαίου και Οικονομικών Θεσμών στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας κ. Βασίλης Τζέμος μίλησε στο Ράδιο ΕΝΑ 102,5 και στον Δημήτρη Καρεκλίδηγια την Τεχνητή νοημοσύνη, το επίμαχο άρθρο 86 αλλά και για τους λόγους που οι πολίτες απομακρύνονται από την πολιτική.
Ο κ. Τζέμος βρέθηκε την Τρίτη στο 3ο Ετήσιο Επιστημονικό Συνέδριο της Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων με θέμα τη φιλοσοφία του Δικαίου και της Δικαιοπολιτικής και παρουσία του Υπουργού έθεσε διάφορα ζητήματα που αφορούν στην αναθεώρηση του Συντάγματος.
Πως γίνεται η αναθεώρηση
Ο κ. Τζέμος εξήγησε ότι για να γίνει μία συνταγματική αναθεώρηση χρειάζονται δύο Βουλές. Η παρούσα είναι η προτείνουσα Βουλή και σε αυτή έγιναν δύο ψηφοφορίες 28 Ιουλίου και μία 16 Σεπτεμβρίου, όπου «κλείδωσαν» ποια άρθρα θα πάνε για αναθεώρηση στην επόμενη Βουλή και κλείδωσαν συνολικά 33 άρθρα.
Για να γίνει αναθεώρηση εξήγησε ο Καθηγητής, πρέπει είτε να λάβει κάποιο άρθρο 151 ψήφους στη μία Βουλή και στην άλλη τουλάχιστον 180 ή τουλάχιστον 180 στη μία και 151 στην άλλη επισημαίνοντας ότι για να γίνει η αναθεώρηση θα χρειαστεί πολιτική συναίνεση, καθώς τώρα πέρασαν τα 33 άρθρα με 151 ψήφους, ενώ τόνισε πως δεν πρόκειται να «χαθεί» η αναθεώρηση, απλά τα άρθρα θα ψηφιστούν ίσως και από την επόμενη Βουλή που θα σχηματιστεί.
Μείζον ζήτημα η τεχνητή νοημοσύνη-
Δεν αναθεωρείς άρθρο με ευχολόγια
Ένα από τα μείζονα ζητήματα, που απασχόλησαν και τον κ. Τζέμο και αναφέρθηκε σε αυτό στον Υπουργό Δικαιοσύνης είναι το κρίσιμο, όπως το χαρακτήρισε, άρθρο για την Τεχνητή Νοημοσύνη.
«Δυστυχώς η πρόταση της κυβέρνησης είναι μια βερμπαλιστική πρόταση, ένα ευχολόγιο όπου το Σύνταγμα προστατεύει την ευτυχία των πολιτών και λέει να μην παραβιάζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα.Το Σύνταγμα δεν είναι για να υπάρχουν ευχολόγια, είναι για να βάζει κανόνες επιτακτικούς και απαγορευτικούς», τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Τζέμος, υπογραμμίζοντας ότι θα πρέπει η ρύθμιση αυτή να είναι ρητή και να λέει απαγορεύεται η άσκηση κρατικής εξουσίας μέσω τεχνητής νοημοσύνης, απαγορεύεται η δημόσια διοίκηση να χρησιμοποιεί εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης χωρίς ανθρώπινη εποπτεία, απαγορεύεται η χρήση τεχνητής νοημοσύνης από τη δικαιοσύνη χωρίς ανθρώπινη εποπτεία και ότι πρέπει να τηρούνται τα βασικά του συνταγματικού και διοικητικού δικαίου, δηλαδή οι αποφάσεις να είναι αιτιολογημένες.
Τα κωλύματα εκλογιμότητας έχουν οδηγήσει
να έχουμε επαγγελματίες πολιτικούς
Ο κ. Τζέμος αναφέρθηκε, όμως και στο άρθρο 56 του Συντάγματος, με τον Καθηγητή να σημειώνει ότι τα πολλά κωλύματα εκλογιμότητας έχουν οδηγήσει…στους επαγγελματίες πολιτικούς
«Προς τη σωστή κατεύθυνση είναι η αναθεώρηση, αλλά η πρόταση της κυβέρνησης είναι ελλιποβαρής, γιατί η πρόταση της κυβέρνησης λέει να ρυθμιστούν με νόμο. Το σωστό, όπως έχουμε πει οι περισσότεροι συνταγματολόγοι, είναι να φύγουν όλα τα κωλύματα εκλογιμότητας», σχολίασε.
Αναφερόμενος στην περίπτωση Κασιδιάρη, υπογράμμισε ότι δεν μπορεί να είναι υποψήφιος υπό καμία εκδοχή κι αυτή είναι η άποψη πολλών συνταγματολόγων. «Από τη στιγμή που έχεις καταδικαστεί για κάποιο έγκλημα, δεν υπάρχουν παράθυρα και πιστεύω ότι αυτό θα πει και ο Άρειος Πάγος», επεσήμανε.
Υπάρχει έλλειψη ικανής ηγεσίας
Στο μεταξύ ο κ. Τζέμος αναφέρθηκε και στη συζήτηση που απασχολεί πολλούς πολίτες για το εάν θα έπρεπε να τεθεί ένα όριο στη θητεία των Βουλευτών. Αυτό το θέμα δεν βρίσκεται στην ατζέντα της αναθεώρησης, όμως ο ίδιος εξέφρασε την προσωπική του γνώμη τονίζοντας ότι «αν θέλουμε να την λέμε φιλελεύθερη τη δημοκρατία μας, αν κάποιος είναι καλός, εγώ δεν έχω πρόβλημα να εκλέγεται πολλές φορές. Ένα θέμα που το συζητάμε όλοι είναι η έλλειψη ικανής ηγεσίας στην εποχή μας.Όταν βλέπεις ότι από τους βουλευτές, λίγοι είναι πάρα πολύ ικανοί, από τους υπουργούς ακόμα πιο λίγοι, το να βάλεις στους λίγους ικανούς ένα όριο, ίσως είναι κακό για τη διαχείριση της χώρας».
Τρίτη αλλαγή στο άρθρο περί ευθύνης Υπουργών
Με την υπόθεση Τριαντόπουλου στο προσκήνιο, αλλά και τις κατηγορίες σε βάρος Βουλευτών για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ το άρθρο περί ευθύνης Υπουργών είναι στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος.
Με πρωτοβουλία της κυβέρνησης επιχειρήθηκε μια αναθεώρηση αυτού του άρθρου.Προτάθηκε, να γίνεται η προανάκριση και η διαδικασία μέχρι τηνάσκηση ποινικής δίωξης και μετά να παραπέμπεται ξανά στη Βουλή για να αξιολογηθεί από μια άλλη επιτροπή για το αν θα παραπεμφθεί.
«Το συζητήσαμε ενδελεχώς με τον Υπουργό και μάλιστα το θέσαμε και εγώ και άλλοι ομότεχνοι, ότι μήπως θα έπρεπε να φύγει εντελώς από τη Βουλή η παραπομπή. Η απάντηση που είναι σε μεγάλο βαθμό εύλογη και την υποστηρίζουν και αρκετοί συνταγματολόγοι, είναι ότι αν φύγει εντελώς από τη Βουλή θα αυξηθούν οι ποινικές διώξεις, δεν θα μπορούν οι υπουργοί να ασκούν τα καθήκοντά τους και ενδεχομένως να φέρουμε ένα χειρότερο αποτέλεσμα», εξήγησε ο κ. Τζέμος χαρακτηρίζοντας το εν λόγω άρθρο πολύπαθο, καθώς έχει αλλάξει και το 2001 και το 2019 και τώρα οδεύει προς την τρίτη τροποποίησή του. Μάλιστα, σύμφωνα με τον Καθηγητή, είναι το μόνο άρθρο που έχει συμβεί αυτό στο Σύνταγμα.
«Το κακό είναι ότι στο ελληνικό πολιτικό σύστημα, όπως και σε άλλα συστήματα, ότι δεν είδαμε να γίνεται ενιαία αντιμετώπιση όλων των πολιτικών. Δηλαδή υπάρχειπερισσότερο πρόβλημα εφαρμογής και ενιαίας γραμμής από την εκάστοτε κυβέρνηση, παρά είναι προβληματικό το σύστημα», σχολίασε.
Υπογράμμισε σε ότι η αίσθηση που υπάρχει και στον κόσμο και η δική του είναι η έλλειψη λογοδοσίας, που υπάρχει, γεγονός που κάνει τον πολίτη να απομακρύνεται από την πολιτική και όπως τόνισε ο Καθηγητής, αφήνει την άσκηση πολιτικής και την επιλογή ηγεσίας σε λίγους.
Η Λαϊκή Νομοθετική Πρωτοβουλία, που επτά χρόνια μετά δεν …εκτελείται
Ο κ. Τζέμος όμως, υπογράμμιζε ότιεκείνο που χρειάζεται περισσότερο είναι να οργανωθεί ο κοινοβουλευτικός έλεγχος, τον οποίο και χαρακτήρισε προσχηματικό.
«Ρωτάει ο ένας, απαντάει ο άλλος, Θεωρώ ότι είναι ώριμες οι συνθήκες και το έχουμε υποβάλει και ως ένωση δημοσιολόγων στον δημόσιο διάλογο πως υπάρχει Λαϊκή Νομοθετική Πρωτοβουλία, που δεν την έχουν ενεργοποιήσει.Το είπα και στον Υπουργό, μιλάμε για συνταγματική αναθεώρηση και από την προηγούμενη αναθεώρηση έχετε φέρει εσείς και ψηφίσατε τη Λαϊκή Νομοθετική Πρωτοβουλία και δεν έχετε φέρει τον εκτελεστικό νόμο να την υλοποιήσει. Ψηφίζουμε κάτι στο Σύνταγμα και 7 χρόνια μετά δεν εφαρμόζεται», τόνισε χαρακτηριστικά ο Καθηγητής και σημείωσε ότι με τη Λαϊκή Νομοθετική Πρωτοβουλία οι πολίτες μπορούν να φέρουν νόμο.
« Είναι σαν να είναι να βγαίνει ένα επίδομα και δεν έχει βγει η πλατφόρμα για να κατατεθούν οι αιτήσεις», σχολίασε.
Ξεκάθαρα ερωτήματα στα δημοψηφίσματα
Τέλος, ο κ. Τζέμος αναφέρθηκε και στην βελτίωση του άρθρου περί δημοψηφισμάτων, ώστε τα ερωτήματα, που διατυπώνονται να είναι πιο ξεκάθαρα. «Αυτό είναι από τα θετικά που ήρθαν προς βελτίωση των θεσμών. Και η πρόταση είναι από τα λίγα σημεία της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας στα 33 άρθρα τα οποία και εγώ συμφωνώ και θα συμφωνήσουν και τα περισσότερα κόμματα», είπε ο Καθηγητής, τονίζοντας ότι όπου υπάρχουν ιδεολογικά ζητήματα δεν θα επέλθει συναίνεση, μπορεί όμως αυτή να υπάρξει σε άλλα ζητήματα.
Απόδοση ραδιοφωνικής συνέντευξης: Δήμητρα Παλαιοδημοπούλου
