Για έργα πρόχειρα και εκκρεμότητες με αφορμή τη νέα πλημμύρα που “χτύπησε” το Νότιο Πήλιο, κάνει λόγο σε ανακοίνωσή του ο Πολιτιστικός Σύλλογος Λαύκου “Δράση”. Ο Σύλλογος αναφέρεται στη γέφυρα του Πλατανιά, στη Λύρη, έργα που όπως καταγγέλλει “ανέλαβε η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, υπέστη ξανά σοβαρές ζημιές, μόλις δύο μήνες μετά την παράδοσή του, τον Αύγουστο, όπως και όλα τα μπαζώματα κατά μήκος των επαρχιακών οδών που προέκυψαν από τα ατελείωτα σκαψίματα καθ’όλη τη διάρκεια του έτους από τα αποτυχημένα έργα”.
Όπως διερωτάται ο Σύλλογος σε ανακοίνωσή του:
Πόσες φορές πρέπει να πλημμυρίσει ένας τόπος για να αναρωτηθούμε εάν πραγματικά προστατεύεται;
Η νέα κακοκαιρία της 28ης Οκτωβρίου 2026 έφερε ξανά το Νότιο Πήλιο αντιμέτωπο με εικόνες καταστροφής. Πλατανιάς, Μηλίνα, Χόρτο, Κατηγιώργης, Λύρη, Καστρί και άλλες γειτονικές περιοχές βρέθηκαν στο έλεος των ορμητικών νερών. Κατοικίες και επιχειρήσεις πλημμύρισαν, δρόμοι καταστράφηκαν, ρέματα υπερχείλισαν, ενώ δύο γεωτρήσεις ύδρευσης στον Πλατανιά χάθηκαν, αφήνοντας τους κατοίκους αντιμέτωπους ακόμη και με προβλήματα πρόσβασης σε πόσιμο νερό.
Οι εικόνες αυτές δεν αποτελούν απλώς μια ακόμη συνέπεια μιας έντονης βροχόπτωσης, αποτέλεσμα της κλιματικής κρίσης. Αποτελούν αφορμή για έναν ουσιαστικό απολογισμό: Τι έγινε τελικά στο Νότιο Πήλιο μετά τον καταστροφικό Daniel του Σεπτεμβρίου 2023; Πόσο θωρακίστηκε η περιοχή; Πού κατευθύνθηκαν τα εκατοντάδες εκατομμύρια των χρηματοδοτήσεων για την υλοποίηση των έργων, που ανατέθηκαν στους τέσσερις «εθνικούς κατασκευαστές» υποτίθεται για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη υλοποίησή τους; Ποια έργα έχουν υλοποιηθεί και ποια πραγματική προστασία παρείχαν στους κατοίκους, όταν άρκεσε μία καταιγίδα για να επαναληφθεί η ίδια καταστροφή στον τόπο μας;”.
Σοβαρές εκκρεμότητες
Ο Σύλλογος καταγγέλλει ότι, τρία χρόνια μετά τον Daniel, η νέα πλημμύρα “αποκάλυψε σοβαρές εκκρεμότητες. Στον Πλατανιά, η γέφυρα που είχε καταστραφεί το 2023 εξακολουθούσε να μην έχει αποκατασταθεί. Η επικοινωνία των δύο πλευρών του οικισμού εξυπηρετούνταν από προσωρινά περάσματα, τα οποία αδυνατούσαν να αντέξουν τον όγκο των υδάτων. Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Λύρης. Τμήμα δρόμου που είχε αποκατασταθεί στο πλαίσιο των έργων μετά τον Daniel, τα οποία ανέλαβε η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, υπέστη ξανά σοβαρές ζημιές, μόλις δύο μήνες μετά την παράδοσή του, τον Αύγουστο, όπως και όλα τα μπαζώματα κατά μήκος των επαρχιακών οδών που προέκυψαν από τα ατελείωτα σκαψίματα καθ’όλη τη διάρκεια του έτους από τα αποτυχημένα έργα. Έργα πρόχειρα, χωρίς μελέτη για μία αποκατάσταση που μόνο θωράκιση δεν έγινε. Με ποιες τεχνικές προδιαγραφές κατασκευάστηκαν οι συγκεκριμένες υποδομές; Ποιες μελέτες υδρολογικού κινδύνου ελήφθησαν υπόψη; Πώς έγινε η επίβλεψη και η παραλαβή των έργων; Ποιος ελέγχει την ανθεκτικότητά τους και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν καταστρέφονται ξανά; Είναι χαρακτηριστικό ότι τα έργα ορεινής υδρονομίας, προϋπολογισμού περίπου 25 εκατομμυρίων ευρώ, που εντάσσονται στο ευρύτερο εθνικό πρόγραμμα Aqua Montis του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) για την αντιπλημμυρική θωράκιση της Θεσσαλίας και της Φθιώτιδας, εξακολουθούν να βρίσκονται σε στάδιο μελετών, με την ολοκλήρωσή τους να τοποθετείται χρονικά στο τέλος του 2026 και την έναρξη των εργασιών την άνοιξη του 2027.
Νέος κύκλος καταστροφικών παρεμβάσεων
Και ενώ το Νότιο Πήλιο δεν έχει ακόμη επουλώσει τις πληγές του από τον Daniel, σύμφωνα με τον Σύλλογος “ένας νέος κύκλος καταστροφικών παρεμβάσεων βρίσκεται προ των πυλών. Η ΑΕΠΟ που εκδόθηκε στις 29 Ιουλίου 2026 και αφορά στην εγκατάσταση εννέα (αρχικά) ανεμογεννητριών στο Νότιο Πήλιο. Μία εγκατάσταση που έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις από κατοίκους, συλλόγους και τοπικούς φορείς, και της οποίας το ζήτημα δεν είναι μόνο η οπτική αλλοίωση του τοπίου ή η επίδραση στον τουριστικό χαρακτήρα της περιοχής. Είναι και οι συνοδές παρεμβάσεις που απαιτούνται για την εγκατάσταση τέτοιων έργων: διανοίξεις και διαπλατύνσεις δρόμων, εκσκαφές και ισοπεδώσεις εδαφών, θεμελιώσεις, δίκτυα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και επεμβάσεις σε δασικές εκτάσεις και ορεινά οικοσυστήματα.Σε μια περιοχή με έντονο ανάγλυφο, πυκνή βλάστηση, ρέματα και ιδιαίτερη υδρολογική συμπεριφορά, η επίδραση αυτών των παρεμβάσεων στο έδαφος και στην απορροή των υδάτων πρέπει να αξιολογηθεί με ιδιαίτερη αυστηρότητα. Κανένα μεγάλο τεχνικό έργο δεν μπορεί να σχεδιάζεται και, πολύ περισσότερο, να αδειοδοτείται χωρίς να εξετάζονται σωρευτικά οι περιβαλλοντικές και υδρολογικές επιπτώσεις του, ιδιαίτερα σε μια περιοχή που έχει ήδη δοκιμαστεί τόσο σκληρά μέσα σε μόλις 3 χρόνια.
Ποιος είναι τελικά ο συνολικός σχεδιασμός για το μέλλον του Νοτίου Πηλίου;Ποιος εξετάζει τη φέρουσα ικανότητα του τόπου; Ποιος αξιολογεί τις σωρευτικές επιπτώσεις όλων αυτών των παρεμβάσεων; Πώς διασφαλίζεται ότι η ενεργειακή μετάβαση δεν θα λειτουργήσει σε βάρος της περιβαλλοντικής προστασίας, της τοπικής οικονομίας και της ασφάλειας των κατοίκων και υπέρ, μόνο, των επιχειρηματικών συμφερόντων; Η ενεργειακή μετάβαση δεν μπορεί να σημαίνει ότι κάθε βουνό μετατρέπεται αυτομάτως σε χώρο εγκατάστασης ενεργειακών υποδομών, χωρίς ουσιαστική συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας και χωρίς ολοκληρωμένη περιβαλλοντική αξιολόγηση.
Οι κάτοικοι του Νοτίου Πηλίου αγωνιζόμαστε και διεκδικούμε ασφαλείς οικισμούς, λειτουργικές υποδομές, καθαρά ρέματα, σωστά αντιπλημμυρικά έργα και σεβασμό στο φυσικό περιβάλλον που αποτελεί τον μεγαλύτερο πλούτο του τόπου τους”.
