Ζήτημα δημόσιας υγείας, ποιότητας ζωής και κοινωνικής ευθύνης χαρακτήρισε ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας την ποιότητα του αέρα που αναπνέουμε και σήμερα, από τον Βόλο, μαζί με φορείς, η Περιφέρεια προχώρησε στην αποτίμηση των δεσμεύσεων που ανέλαβαν τον Ιούλιο του 2025.
«Ο κοινός μας εχθρός είναι ορατός και αόρατος ταυτόχρονα. Μιλάμε κυρίως για τα αιωρούμενα μικροσωματίδια PM10 και PM2.5, τα οποία, ειδικά κατά τη χειμερινή και την εορταστική περίοδο, συνθέτουν το αποπνικτικό φαινόμενο της αιθαλομίχλης.Δεν υπάρχει άλλος χρόνος για καθυστερήσεις. Απαιτείται καθαρή στρατηγική, συμμαχία φορέων και άμεση δράση», επεσήμανε ο Περιφερειάρχης.
Αναφέρθηκε γι’ ακόμη μία φορά στην κατάσταση των σταθμών μέτρησης αέριας ρύπανσης, που όταν παραλήφθηκαν από τη νέα δημοτική αρχή οι 28 από τους 38 αναλυτές λειτουργούσαν χωρίς καμία έγκυρη βαθμονόμηση, με αποτέλεσμα να μην αποστέλλουν έγκυρες τιμές ρύπων, ενώ ο αναλυτής PM10 στο Διοικητήριο της Λάρισας λόγω κακού προγραμματισμού και έλλειψης συντήρησης, έδειχνε στο portal ενημέρωσης και στη βάση δεδομένων μόλις το 1/5 των πραγματικών τιμών ρύπανσης!
Ακόμη, υπήρχε ανενεργή πυρασφάλεια στους 7 από τους 8 σταθμούς, καθώς δεν είχαν βγει ούτε οι περόνες από τους πυροσβεστήρες.
Η σημερινή κατάσταση είναι διαφορετική, καθώς όλοι οι αναλυτές είναι πλήρως βαθμονομημένοι και σε πλήρη λειτουργία, ενώ διορθώθηκαν και οι ενημερωτικές πινακίδες και το portal και πλέον εκδίδονται τακτικά και έγκυρα δελτία τύπου σε συνεργασία με την Πολιτική Προστασία.
Σε ισχύ το προγνωστικό μοντέλο ποιότητας αέρα
Ο κ. Κουρέτας παρουσίασε όμως τις δεσμεύσεις της περιφέρειας, οι οποίες και ολοκληρώθηκαν. Έτσι λοιπόν είναι έτοιμο το Προγνωστικό Μοντέλο Ποιότητας Αέρα, το οποίο έχει δυνατότητα πρόβλεψης για τις επόμενες ώρες, το Νέο Site Ενημέρωσης του Κοινού και το ψηφιακό Σύστημα Πολιτικής Προστασίας, για την έγκαιρη προστασία των ευπαθών ομάδων.
Το προγνωστικό μοντέλο ποιότητας αέρα, δείχνει την παρούσα κατάσταση σε περιοχές στη Θεσσαλία αλλά και προχωρά σε πρόβλεψη της κατάστασης για τις επόμενες ώρες, ώστε εάν υπάρχει το ενδεχόμενο λόγω και των καιρικών συνθηκών αύξησης των μικροσωματιδίων, να παρθούν μέτρα, όπως ανακοινώσεις για τον περιορισμό της καύσης ξύλων και χρήσης σομπών αλλά και ανακοινώσεις για τον περιορισμό της μετακίνησης ευπαθών ομάδων του πληθυσμού.
Στο πλαίσιο αυτό παρουσιάστηκαν και οι δεσμεύσεις, που υλοποίησε κάθε φορέας.
Ο Δήμος Βόλου ενημέρωσε ότι ανταποκρίθηκε στις εξής δεσμεύσεις του: -Εφαρμόζει συστηματικά τον τακτικό καθαρισμό και τη διαβροχή των οδοστρωμάτων.
-Έχει θέσει σε πλήρη εφαρμογή το νέο Σύστημα Ελεγχόμενης Στάθμευσης, αποσυμφορώντας το κέντρο.
-Συνεχίζει με συνέπεια τα τεχνικά έργα πεζοδρομήσεων, ποδηλατοδρόμων και κυκλικών κόμβων, ενώ έχει ήδη διαθέσει κοινόχρηστα ηλεκτρικά ποδήλατα.
-Έχει ήδη φυτέψει 220 δέντρα σε νησίδες, πάρκα και πλατείες του Βόλου και της Νέας Ιωνίας, με στόχο μέχρι το τέλος του έτους να ολοκληρωθεί η φύτευση άλλων 180, πιάνοντας απόλυτα τον στόχο των 400 νέων δέντρων.
Ο ΟΛΒ, σύμφωνα με έγγραφό του, υλοποίησε και εφαρμόζει με αυστηρότητα τα εξής:
• Μεταφορά δραστηριότητας scrap: Ολοκληρώθηκε πλήρως η μεταφορά της δραστηριότητας του παλαιοσίδηρου στον νέο χώρο του Προβλήτα Νο 3, απομακρύνοντας μια μεγάλη εστία σκόνης από τον αστικό ιστό.
• Συνεχείς Επιστημονικές Μετρήσεις: Βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη η σύμβαση του ΟΛΒ με το ΕΛΚΕ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) για τον διαρκή έλεγχο και τη μέτρηση των ατμοσφαιρικών ρύπων, βάσει των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων.
• Έκτακτη Διαβροχή για τα PM10: Κάθε φορά που παρατηρείται αύξηση στις συγκεντρώσεις των σωματιδίων PM10, ο Οργανισμός εντατικοποιεί αμέσως τη διαβροχή και τον καθαρισμό των προβλητών του εμπορικού λιμένα.
• Αυστηροί Έλεγχοι και Ποινές: Πραγματοποιούνται πλέον έλεγχοι στην κίνηση των οχημάτων εντός του λιμένα για το αν διαθέτουν προστατευτικά καλύμματα στις καρότσες τους. Σε περίπτωση που οι χρήστες του λιμανιού παραβιάζουν τους κανόνες περιβαλλοντικής διαχείρισης, ο ΟΛΒ προχωρά στην άμεση διακοπή της δραστηριότητάς τους ή στην απαγόρευση εισόδου.
Η ΑΓΕΤ ενημέρωσε ότι ολοκλήρωσε στο 100% την κάλυψη των γραμμών εκφόρτωσης ασβεστολίθου και προχώρισε στο 60% για τα υπόλοιπα υλικά (petcoke, γύψος, ποζολάνη). Λειτουργεί ήδη 5 νέα σακόφιλτρα, ενώ ολοκλήρωσε τους καθαρισμούς με νέα υδροφόρα και σύστημα αναρρόφησης εναλλακτικών καυσίμων.
Η Χαλυβουργία Ελλάδος από την πλευρά της έκανε γνωστό ότι υλοποιεί τακτικούς καθαρισμούς, διαβροχές δρόμων, δαπέδων και αδρανών υλικών. Έχει ολοκληρώσει ασφαλτοστρώσεις άνω των 1.000 τ.μ. στο Ελασματουργείο, δρομολογεί- έχει βγει ήδη ο ανάδοχος- άλλα 2.700 τ.μ. στο Χαλυβουργείο, ενώ σε συνεργασία με τη Σιδηρόδρομοι Ελλάδος προχωρά τη μελέτη για τη νέα σιδηροδρομική γραμμή. Παράλληλα, ενισχύθηκαν οι δενδροφυτεύσεις περιμετρικά των εργοστασίων με φύτευση άνω των 500 δέντρων μεγάλης διάρκειας ζωής και ανθεκτικότητας στην ξηρασία.
Στην κοινότητα της ΒΙ.ΠΕ., όπως σημειώθηκε, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και την ομάδα του καθηγητή κ. Σαχαρίδη, στήθηκε η υποδομή για την εγκατάσταση 5 νέων αναλυτών ρύπανσης, ενώ οι καθαρισμοί των δρόμων για τη μείωση της επαναιώρησης σωματιδίων από τα φορτηγά είναι σε πλήρη εξέλιξη. Στο άμεσο διάστημα, και μόλις οι συνθήκες το επιτρέψουν, η ομάδα του Πανεπιστημίου θα εγκαταστήσει πέντε αναλυτές στην περιοχή για τη συνεχή παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα.
Από την πλευρά του Ιατρικός Σύλλογος ενημερώνει τους πολίτες για τις συνέπειες της χρήσης τζακιών στη δημόσια υγεία.
Τα μέτρα που προτείνει η Περιφέρεια στο Κράτος
Ο κ. Κουρέτας επανέλαβε ότι η Περιφέρεια έχει αποστείλει αίτημα στο Υπουργείο Περιβάλλοντος για άμεση ενεργοποίηση του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου για τη λήψη άμεσων και διαρθρωτικών μέτρων, όπως φθηνότερα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος από 1 Νοεμβρίου έως 15 Μαρτίου, αυστηρούς ελέγχους στα στερεά καύσιμα, εντατικούς ελέγχους στις βιομηχανίες, ενώ προτείνει να υπάρξουν χρηματοδοτικά προγράμματα για την ενεργειακή αναβάθμιση δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων, την αυτοπαραγωγή ενέργειας από Φωτοβολταϊκά και γεωθερμία, καθώς και την ανάπτυξη συστημάτων τηλεθέρμανσης.
Τα σημεία που θέλουν άμεση επιτάχυνση
Στα σημεία που απαιτούν άμεση επιτάχυνση ο κ. Κουρέτας αναφέρθηκε στο Αστικό ΚΤΕΛ Βόλου, το οποίο δεν ολοκλήρωσε τη δέσμευσή του για τη δημιουργία νέας γραμμής, που να εξυπηρετεί το κέντρο της πόλης. Για τον λόγο αυτό διερευνάται η δυνατότητα χρηματοδότησης της συγκεκριμένης παρέμβασης. Παράλληλα, επεσήμανε ότι η προγραμματισμένη δενδροφύτευση της Α’ ΒΙ.ΠΕ. Βόλου έχει μετατεθεί για τον Σεπτέμβριο λόγω προβλημάτων στην εξασφάλιση νερού και τέλος, διερευνάται η δυνατότητα στήριξης του κλάδου της εστίασης για την τοποθέτηση σύγχρονων φίλτρων κατακράτησης σωματιδίων.
Οι νέες δεσμεύσεις
Επιπλέον η Περιφέρεια Θεσσαλίας προχωρά σε νέες δεσμεύσεις, η υλοποίηση των οποίων θα ξεκινήσει άμεσα και συνοπτικά είναι:
• Ανάπτυξη βραχυπρόθεσμων Σχεδίων Δράσης για ενεργοποίηση έκτακτων μέτρων σε περιπτώσεις υπερβάσεων τιμών αέριων ρύπων.
• Νέα επέκταση δικτύου παρακολούθησης
• Θεσμοθέτηση μηνιαίας απολογιστικής έκθεσης αποτελεσμάτων
• Ανάπτυξη συστήματος μέτρησης ατμοσφαιρικών ρύπων με δυνατότητα εύκολης μεταφοράς και άμεσης εγκατάστασης σε περιοχές όπου εκδηλώνονται έκτακτα συμβάντα.
• Ανάπτυξη συντονισμένων ενεργειών για την έκδοση Απόφασης Περιφέρειας απαγόρευσης χρήσης τζακιών τις μέρες με δυσμενείς ατμοσφαιρικές συνθήκες.
• Απευθείας ενημέρωση ευπαθών ομάδων, από το προγνωστικό σύστημα της πολιτικής προστασίας που έχει ήδη αναπτυχθεί.
• Τέλος, επίκεινται συναντήσεις με τους εμπόρους ξυλείας για ζητήματα καλύτερης αποθήκευσης και αερισμού, σε κάθε Περιφερειακή ενότητα και μια καμπάνια προς τους πολίτες που καίνε στερεά καύσιμα σχετικά με τον χρόνο αγοράς, την αποθήκευση , τη συντήρηση τζακιών και ξυλόσομπων κτλ
Παράλληλα, προτείνει στους συνεργαζόμενους φορείς τις από κοινού, παρακάτω δεσμεύσεις:
• Ανάπτυξη “Μνημονίου κατανόησης” με τους κύριους περιβαλλοντικούς ρυπαντές για παύση εργασιών σε ώρες αυξημένων επιπέδων ρύπανσης
• Η περίοδος συντήρησης των εργοστασιακών μονάδων να είναι τους χειμερινούς μήνες, όταν η ατμοσφαιρική ρύπανση και η αιθαλομίχλη παρουσιάζουν τις μεγαλύτερες αυξήσεις λόγω της οικιακής θέρμανσης
• Πέριξ της ΑΓΕΤ, Β’ ΒΙΠΕ και Λιμάνι: σε συνεργασία με την Περιφέρεια και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας να γίνονται συνεχείς μετρήσεις που θα βοηθήσουν στον επιμερισμό των πηγών ρύπανσης.
• Παροχή δωρεάν ή με έκπτωση 50% μετακίνησης με το αστικό ΚΤΕΛ τις ημέρες με δυσμενείς ατμοσφαιρικές συνθήκες
Σημειώνεται ότι παρόντες στη σύσκεψη ήταν οι κ.κ. Χρήστος Βενέτης πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Βόλου, Ιωάννα Κιντά, πρόεδρος του Φορέα Διαχείρισης της Α’ ΒΙΠΕ, Ανδρέας Ζέρβας, Αντιδήμαρχος βόλου, Θωμάς Ζάχος, Διευθυντής εργοστασίου Χαλυβουργίας Βόλου, Γιώργος Κατερέλος, Διευθυντής ΑΓΕΤ- Εργοστασίου Βόλου και Μαργαρίτη Μαργαρίτα, εκπρόσωπος του ΟΛΒ. Στη σύσκεψη βρέθηκε και ο δημοτικός σύμβουλος της Συμμαχίας για τον Βόλο και μέλος των Ενεργών Πολιτών Βόλου κ. Μάρκος Βαξεβανόπουλος.
